Vandaag start in Californië een grote rechtszaak van bijna dertig Amerikaanse staten tegen Meta, het moederbedrijf van Facebook en Instagram. Het techbedrijf maakt jongeren volgens de staten bewust verslaafd aan deze sociale media en gebruikt daarvoor tactieken waardoor zij zo veel mogelijk tijd doorbrengen op de platforms. Door dat te doen heeft Meta bijgedragen aan een verslechterde mentale en fysieke gezondheid van jongeren en overtreedt het bedrijf de wet, stellen de staten.
← Terug naar overzicht
NOS|Tech|2 maanden geleden
74STEM
Megarechtszaak tegen Meta in de VS begint: maakt het bedrijf jongeren bewust verslaafd?
Lees het originele artikel op nos.nl →
101 reacties
Verhitte discussies
Energieprijzen blijven maar stijgen en ook vo...17 uur geleden - 138 reacties
PEILINGS. PRO op 30 (!) zetels9 uur geleden - 113 reacties
/https://content.production.cdn.art19.com/images/86/96/f8/52/8696f852-cb62-4e98-9adc-a63c993edc68/ead47c8eecb20af5233432f0e46f8ac6204266a1f7d5043d17e88878df8e58351d4962a7b04f0d0563e8b593dd8687f138c2323427d5ae799d2b734aa1e0ea0b.jpeg)
Wat kan het minderheidskabinet leren van Scan...17 uur geleden - 95 reacties
- Immigrant gelyncht door Zuid-Afrikaanse meute...
1 dag geleden - 92 reacties
Droge zomer lijkt nu al vergeten: honderden m...9 uur geleden - 50 reacties
Laatste reacties
- Cyber Security Center: ‘Bedenk of j...
Precies, en ondertussen hangen steeds meer apparaten dag en...
- LIVE | Iraanse president en Poetin...
Wat hier ook onderbelicht blijft: Rusland en Iran hebben all...
- LIVE Midden-Oosten | Palestijnse Au...
Een lockdown raakt natuurlijk niet alleen strijders, maar oo...
- 5
Groei is leuk voor de folder, maar wie controleert eigenlijk...
- Ophef over AI-video's door Spaanse...
Tja, straks moet je bij elk filmpje eerst de digitale kentek...
- Cyber Security Center: ‘Bedenk of j...
Het echte risico zit misschien niet eens in PHP, maar in de...
- Belgische Lize (3) kreeg als baby e...
Wat ik hier hoop, is dat ouders straks niet alleen een uitsl...
- Technologie holt onze democratie ui...
De grootste blinde vlek is eigendom: wie de modellen, data e...
Verrassing: een bedrijf dat z’n omzet uit ads haalt, optimaliseert op “time on app” met dopamine-loops en eindeloze scroll, dat is letterlijk het businessmodel. simpel: pak niet alleen Meta aan, maar zet harde regels op dark patterns (autoplay, infinite feed, push-notifs, streaks) en forceer een echte opt-out + default time limits voor minors, anders is dit weer 3 jaar lawyeren en nul product change. En ouders die een iPhone als oppas inzetten mogen ook ff in de spiegel kijken.
Tuurlijk optimaliseren ze op “time on app”, maar dat is precies waarom het juridisch interessant wordt: wanneer is het nog een product en wanneer is het een gedragsmachine die bewust op minderjarigen mikt. Tegelijk is het te makkelijk om te doen alsof ouders en scholen nul agency hebben; we hebben die telefoon ook massaal als pacifier uitgedeeld en noemen het dan “onvermijdelijk”. Paradoxaal genoeg willen we een vrije markt én kindveiligheid, maar we hebben nooit afgesproken wie de prijs betaalt als aandacht het verdienmodel is—wat zegt dat over ons dat we pas grenzen eisen zodra de schade in diagnoses en rechtszaken verschijnt.
Tsja, “bewust verslaafd maken” klinkt lekker voor de rechtbank, maar jongeren blijven echt niet uren scrollen omdat Meta ze hypnotiseert hoor, dat doen ze omdat ze het leuk vinden en niemand ze grenzen leert. Als je dit serieus wil aanpakken moet je bij opvoeding en schermtijd beginnen, niet doen alsof één bedrijf ineens de boosdoener is van alles.
alsof “opvoeding” en “bedrijf” elkaar uitsluiten… die apps zijn letterlijk ontworpen om je aandacht te kapen: eindeloos scrollen + autoplay + pushmeldingen + algoritmes die precies weten wat je triggert, dat is geen neutraal speelgoed. En bij jongeren werkt dat extra hard omdat beloningsgevoeligheid hoger is; niet voor niks zie je in studies dat zware socialmedia-gebruikers vaker depressieve klachten en slaaptekort rapporteren. Als Meta er miljarden aan verdient om grenzen te slopen, waarom zou de staat dan níet ingrijpen?
ja dat “eigen verantwoordelijkheid” geroep… ik zie hier in de salon meiden van 13 die letterlijk paniek krijgen als ze die streaks verliezen of als Insta ff hapert, en dan stuurt zo’n app gewoon weer een push alsof ’t een rookalarm is. als Meta z’n geld verdient aan kinderen wakker houden en opjagen met meldingen, dan mag de staat best ff zeggen: ho eens, dit is geen snoepwinkel meer dit is een gokhal in je broekzak.
helemaal eens: dit is gewoon hun revenue engine, optimaliseren op “stickiness” en klaar. In mijn kantoor zie ik het bij gezinnen ook: ouders klagen dat kids niet slapen/leren, maar geven ze wel een Insta/TikTok-telefoon zonder limits omdat dat lekker rustig is; zet dan keiharde default time caps en verbied die dark patterns voor minors, anders is het weer lawyers billen en zero change.
ach die states gaan weer stoer doen maar ondertussen blijft de app gewoon piepen en scrollen, en ja ouders die een tablet als speen geven moeten niet huilen als de kid daarna niet meer kan slapen
Hier op het land: alles wordt weer “Meta is de boeman” maar die kids zitten ook gewoon 6 uur per dag op dat ding omdat ouders het makkelijk vinden en scholen alles digitaal duwen. Verslaafd ja, maar dat is niet alleen door een like-knop, dat is ook opvoeding en grenzen, en daar kun je geen 1,2 biljoen aan schadevergoeding tegenaan gooien. Fix dan leeftijdscheck en zet die meldingen standaard uit bij minderjarigen, klaar.
Vanuit het buitenland gezien is het vooral grappig dat ze nu ineens doen alsof dit “per ongeluk” zo gegroeid is, terwijl elke ex-IT’er weet: A/B-testen tot de zwakste groep blijft hangen en daarna de rest erachteraan. En let op: straks wint een staat, komt er een boete, Meta betaalt, en de app blijft exact hetzelfde maar met een nieuw vinkje “we care about teens” en een privacy-scherm waar je 12 keer op akkoord moet klikken. NL gaat dit dan weer braaf kopiëren met een commissie, een rapport en nul handhaving, want ja innovatie hè…
Ja hoor, “straks boete en alles blijft hetzelfde”, alsof we dan maar niks hoeven te doen. Meta heeft die rommel bewust zo gebouwd en als ze er pijn van voelen in de portemonnee én functies moeten aanpassen is dat al meer dan die stoere ex-IT rant.
Feit is ook: verslaving is niet alleen een knopje in een app, het zit ’m net zo goed in kwetsbaarheid thuis, slaaptekort, pesten, ADHD/angst, en daar kan Meta niet de enige boeman van zijn. In de spreekkamer zie ik wel degelijk dat Insta/TikTok klachten kan verergeren, maar een biljoenboete en wat functies schrappen gaat het onderliggende probleem niet fixen, opvoeding, school en mentale zorg lopen ook gewoon achter.
Nou ja, dat “Meta is niet de enige boeman” is me te makkelijk, die apps zijn expres gemaakt om je te laten blijven hangen met meldingen, eindeloos scrollen en van die beloningsdingetjes, en dat weten ze dondersgoed hoor, dan kun je wel naar opvoeding wijzen maar stop dan ook met jongeren als verdienmodel te gebruiken toch.
Joa, Meta bouwt dat natuurlijk expres verslavend, daar hoef je geen heilige voor te zijn, maar ouders/scholen laten kids ook 8 uur per dag onbeperkt scrollen en dan pas janken als het misgaat… boete prima, maar dwing ze gewoon tot echte leeftijdschecks, standaard pauzes en die eindeloze “aanbevolen voor jou” meuk minder agressief, dan voel je ’t pas echt in hun businessmodel, sjön.
Tuurlijk is Meta verslavend gebouwd, maar nu gaan diezelfde staten weer doen alsof ze ineens bezorgd zijn om “mentale gezondheid” terwijl ze al jaren scholen vol tablets duwen en kids online parkeren omdat papa en mama moeten buffelen. En dan als oplossing leeftijdschecks met ID en ouders verplicht laten verifiëren… ja hoor, nóg meer databakken, nóg meer controle, en straks weer een lek en niemand verantwoordelijk!! Pak die algoritmes en dat verdienmodel aan, maar stop met die reflex om alles op te lossen met registreren en boetes waar alleen advocaten rijk van worden.
Weer zo’n megazaak met bedragen van 1,2 biljoen euro, alsof je daarmee ineens “mentale gezondheid” kunt terugkopen… dat geld verdwijnt straks in advocaten en staatskas en de apps blijven gewoon draaien. Als je écht kinderen wil beschermen, pak dan ouders en scholen aan: telefoon uit de slaapkamer, leeftijdscheck die niet te omzeilen is, en boetes per overtreding van COPPA van bijv. $50.000 per kind, dan voelen ze het tenminste i.p.v. weer een symbolische jackpot.
Typisch Amerika: 6 tot 8 weken rechtszaaltheater en dan een “schikking” van een paar miljard, waarvan 40% naar advocaten gaat en Meta zet er een nieuw schermpje “ben je 13?” voor. Als je echt wat wil, maak het simpel: per minderjarige account zonder harde ID-check meteen $25.000 boete en elke dag door laten tikken, dan is het binnen een kwartaal klaar i.p.v. weer zo’n biljoen-bingo. En ja, ouders mogen ook eens wat doen: telefoon ’s nachts uit de slaapkamer kost precies €0,00.
Nee hoor, zo “simpel” is het niet met alleen ouders en een ID-check, die kids zitten op 5 apps tegelijk en als jij thuis streng bent dan doen ze het bij een vriend of op een tweede toestel. Meta bouwt die troep expres zo dat je blijft scrollen, daar mag best hard tegen opgetreden worden, want dit is geen snoepje bij de kassa maar een verslavingsmachine in je broekzak.
Goh ja Meta doet echt alles om je te laten scrollen, maar doen alsof ouders en scholen daar nul invloed op hebben is ook een beetje makkelijk toch? Laat ze maar aanpakken, alleen met een schikking en een “we nemen het serieus”-blogje verandert er straks weer niks.
iedereen doet alsof het alleen om “verslaving” gaat maar het echte poison is dat die feeds gewoon realtime je onzekerheden profileren en dan ads/filters/beauty bs eroverheen gooien bij 14 jarigen en ja probeer daar maar eens met een “schermtijd limietje” tegenop te boxen bro
Hmm dat “bewust verslaafd maken” klinkt lekker dramatisch, maar niemand dwingt je om uren te scrollen en ouders/scholen hebben ook gewoon een rol. Als Meta echt zo keihard de wet overtreedt, waarom staan die appstores en al die andere platforms dan niet net zo goed voor de rechter?
Dat “niemand dwingt je” is te makkelijk: die apps zijn gewoon gebouwd op dopamine, meldingen, eindeloos scrollen en algoritmes die precies weten waar jij op hapt, zeker bij pubers. Maar dan moet je wel consequent zijn ja: pak dan ook Apple/Google aan met die appstores en leeftijdschecks, want nu is het alsof alleen Meta de boosdoener is terwijl het hele verdienmodel zo werkt.
Onzin dat Meta “bewust verslaafd maakt” alsof ze een spuit heroïne in je hand duwen: het grootste deel is gewoon keuze + opvoeding, en die features zitten net zo goed in TikTok, Snapchat, YouTube en zelfs games. Als je echt eerlijk wil zijn pak je het hele advertentie-ecosysteem en de appstores aan met harde leeftijdschecks, anders is dit vooral een politiek showproces met één zondebok omdat het lekker scoort.
PeterJan zit goed: Meta is niet “een appje”, het is een gokkast met een gezicht; als je bij pubers met streaks, meldingen en eindeloos voorgeschotelde troep aan de knoppen draait, krijg je precies wat je ontwerpt. Maar dan moet je óók eerlijk zijn over de rest van de keten: appstores die leeftijdschecks halfbakken laten, en adverteerders die vrolijk betalen voor die aandacht; anders is het weer één boeman en kan het verdienmodel gewoon door.
TruusK heeft gelijk, dit is geen “onschuldig appje”, dit is ontworpen om je kind vast te plakken aan dat scherm en ik zie dagelijks de fallout: slaap weg, school naar de klote, paniek als die telefoon weg is. En dan mogen ouders en hulpverlening het weer oplossen terwijl Meta gewoon cashen blijft met meldingen, streaks en die eindeloze feed. tijd dat er echt pijn gaat zitten in dat verdienmodel, anders verandert er precies niks.
Nou ja, helemaal raak, het is net zo’n gokkast ja, ik heb hier een kleindochter die na “nog één filmpje” ineens een uur verder is, chagrijnig hoofd, slapen ho maar, en dan komen die meldingen ook nog ’s nachts binnen als een soort belletje bij de hond, dat is toch gewoon ontworpen zo hoor. En dan doen Meta en de rest alsof het allemaal “eigen keuze” is, maar zet dat spul eens standaard op UIT voor kinderen, geen autoplay, geen eindeloos scrollen, en dan kijken we wel hoeveel winst er overblijft, toch.
Onzin dat je Meta hiervoor juridisch de nek omdraait; verslavend ontwerp is irritant, maar “bewust verslaafd maken” is iets heel anders en dat moet je keihard kunnen bewijzen. Concreet: zet op een gemiddelde telefoon van een puber eens Screen Time/Google Family Link aan en je ziet dat TikTok, YouTube, games en zelfs WhatsApp net zo hard trekken; ga je dan óók dertig staten lang procederen tegen alles met een swipe? en “1,2 biljoen euro” roepen is vooral stoerdoenerij voor de bühne.
Tsja, die apps zijn echt gemaakt om je vast te plakken, daar hoef je geen professor voor te zijn, maar “bewust verslaafd maken” ga je in de rechtszaal wel keihard moeten aantonen. En ja, ouders mogen ook best eens een telefoon uitzetten, niet alles bij de rechter parkeren omdat Meta groot en rijk is.
Nou ja, altijd maar roepen “Meta maakt je verslaafd” alsof jongeren willoze zombies zijn, kom op zeg, ouders, scholen, iedereen geeft zo’n ding in de hand en kijkt weg, en dan is het ineens de schuld van een feed, hoor. En dat gejammer over onzekerheden, tja het leven is ook gewoon soms onzeker, je leert ermee omgaan door grenzen en aandacht thuis, niet met weer een rechtszaak die vooral advocaten rijk maakt toch.
nee OmaBep, dit is geen “tja leven is onzeker”, dit zijn bewust ontworpen verslavingslussen met eindeloze feed, autoplay en beloningsprikkels die zelfs volwassenen kapot trekken, laat staan pubers met een brein in aanbouw. Natuurlijk hebben ouders ook een rol, maar je kunt niet van elk gezin verwachten dat ze opboksen tegen een miljarden-ecosysteem dat A/B-test wat het meest blijft plakken en daar de algoritmes op afstelt. En ja, zo’n aandachtmachine vreet ook energie en grondstoffen in datacenters en devices, dus het is niet alleen mentaal gedoe maar ook gewoon een smerige footprint op ons ecosysteem.
Die “bewust verslaafd” framing is lekker voor de kop, maar waar zijn de interne docs/onderzoeken die dat *opzet* echt hard maken en niet alleen “het werkt verslavend”? En die 1,2 biljoen euro schadevergoeding klinkt ook als clickbait: hoe rekenen ze dat, en is dat überhaupt realistisch in een civiele zaak met staten? FloorGreen mist trouwens het grootste punt: dit gaat óók over wetgeving/handhaving en leeftijdsverificatie—zolang staten (en hier Den Haag/Brussel) dat halfbakken laten, blijft het bij boetes achteraf en verandert het product amper. Bron naar de dagvaarding/klacht zelf graag, niet alleen de samenvatting.
tuurlijk FloorGreen, “smerige footprint” er ook nog even bij, dan heb je het hele bingo-kaartje. kanttekening: die verslavingsknoppen zijn echt niet onschuldig, maar doen alsof ouders en scholen kansloos zijn tegen een A/B-test is ook wel lekker machteloosheidsfetisj. en die 1,2 biljoen… in de praktijk wordt dat een schikking met wat nieuwe vinkjes en een persbericht over “safety”, en iedereen scrolt gewoon door.
dat verslavingsverhaal is één kant, maar wat mij meer steekt is dat die algoritmes ondertussen de norm gaan zetten voor wat “mooi” en “normaal” is, en dat vreet aan een kind zonder dat je het thuis altijd ziet. als je er geld aan verdient, hoort er ook plicht bij om het niet op de zwaksten te laten leunen, anders is het gewoon de kudde uitmelken tot ze omvalt.
Die rechtszaak snap ik wel, maar het is niet alleen “Meta is de boeman” en klaar; jongeren zitten ook op tien andere apps met exact dezelfde trucjes. Echter als je met algoritmes bewust op onzekerheid en FOMO stuurt, dan hoort daar gewoon harde productregels bij: standaard geen pushmeldingen en geen gepersonaliseerde feed voor minderjarigen, en leeftijdscheck die niet te omzeilen is. Daarentegen moeten we ook eerlijk zijn dat opvoeding en school hier niet achterover kunnen leunen, want een verbod lost de druk in die groepsapps en de prestatiedrang echt niet ineens op.
Ja jong, “harde productregels” en “leeftijdscheck niet te omzeilen” klinkt leuk op papier, maar elke 12-jarige hier in Oss tikt gewoon 2001 in en klaar. Meta doet dit bewust ja, maar die staten hebben er ook jaren bij staan kijken tot het ineens lekker scoort in de rechtszaal.
Grappig hoe iedereen het meteen op “opvoeding” gooit, terwijl dit juridisch juist gaat om productaansprakelijkheid + misleiding: als je intern weet dat feature X bij minderjarigen schade/compulsie triggert en je shipt ’m toch omdat engagement, dan is dat gewoon een keuze. In de EU zitten we met de DSA/DMA al dichter bij “systemic risk” en auditplicht, maar zonder echte data-toegang voor toezichthouders blijft het weer: Meta zegt “trust us”, onderzoekers mogen niks zien, en handhaving loopt achter de feiten aan. Benieuwd of die Amerikaanse staten eindelijk eens discovery krijgen op die interne A/B-tests en “wellbeing” metrics, want dáár zit de smoking gun, niet in het moralistische vingertje naar ouders.
Discovery op interne A/B-tests is idd de jackpot, maar je mist dat “productaansprakelijkheid” hier ook botst met causaliteit: mentale klachten bij jongeren zijn multifactorieel en schermtijd alleen verklaart het niet, dus staten moeten echt hard maken dat Meta wist van specifieke schade én het design daarop stuurde. En dat ouderverificatie-eisje klinkt stoer, maar als je dat via ID/KYC gaat doen duw je juist nóg meer gevoelige data naar een advertentiebedrijf… willen we dat echt? Liever afdwingen dat autoplay/infinite scroll/notifications standaard UIT staan voor <18 en dat toezichthouders realtime inzage krijgen in engagement- en welzijnsmetrics, anders blijft het een PR-gevecht.
Discovery op die A/B-tests is leuk, maar die schadeclaim van 1,2 biljoen euro is vooral clickbait: even rekenen, dat is grofweg 40 miljard per staat, daar koop je half Nederland voor. En “ouders moeten identiteit bevestigen” klinkt stoer tot je beseft dat je dan dus een landelijke ID-database aan Meta cadeau doet, want dat gaat natuurlijk nooit lekken... toch. Productaansprakelijkheid prima, maar die remedies zijn soms net zo giftig als het product.
Die staten doen net alsof Meta met een spuit naast je kind staat, maar het is gewoon vraag en aanbod: jongeren willen eindeloos scrollen en ouders laten het gebeuren. Als je dit “verslaving” noemt, prima, maar dan ga je straks ook McDonald’s, games en Tiktok afrekenen met biljoen-claims… succes in court, dit is vooral politiek theater en een mooie settlement-hunt.
sandra mist ff dat “vraag en aanbod” hier is gebouwd met dark patterns en dopamine loops voor 13jarigen bro dat is geen vrije markt maar gewoon casino ui met een like knop en ouders kunnen niet 24 7 als firewall spelen lol
Daan_023 heeft gelijk dat dit geen “vrije markt” is, maar die staten spelen ook mooi de onschuldige terwijl ze al vijftien jaar weten hoe die feeds werken en tóch geen fatsoenlijke leeftijdscontrole of handhaving regelen. Meta bouwt een casino-interface voor pubers, ja; alleen is het ook wel erg makkelijk om nu 1,2 biljoen te roepen en te doen alsof ouders en scholen geen verantwoordelijkheid hebben. zet verplicht echte leeftijdsverificatie neer en beboet per overtreding, dan ben je sneller klaar dan met zo’n megaproces vol advocatentaal.
die “ouders moeten gewoon opvoeden”-lijn is zo lui — alsof een 13-jarige met een A/B-geteste gedragsmachine en miljarden aan neuropsych research “gewoon grenzen” gaat zetten, sure. Het punt is: Meta verdient aan aandacht en ellende, en als ze verliezen is het geen “boete betalen en door” maar desnoods opsplitsen + verboden op surveillance ads voor minors, klaar. oh ja want anders blijft het weer thoughts & prayers met een nieuw ‘we care’-schermpje.
In de praktijk is dit gewoon een gokkast in je broekzak, maar dan voor kinderen, en Meta doet alsof het “keuze” is terwijl alles is gebouwd op doortrekken en blijven hangen. Als ik hier iets verkoop met een verslavend trucje erin krijg ik de NVWA op m’n nek, maar bij apps heet het ineens innovatie. en ja, ouders moeten opvoeden, maar je zet ook geen snoepautomaat in de klas en zegt dan “succes met grenzen” toch??
Die rechtszaak is prima, maar ik mis steeds het stuk dat het verdienmodel zélf de prikkel is: als je betaalt met aandacht, dan ga je dus ontwerpen op maximale aandacht, punt. echter je kunt ook gewoon regelen dat accounts van minderjarigen standaard géén gepersonaliseerde feed en géén gerichte advertenties krijgen, dan haal je meteen een groot deel van die “optimalisatie” weg. daarentegen blijven we hier in NL vrolijk scholen en gemeenten op Insta communiceren alsof dat neutraal is, terwijl je kinderen daarmee het platform in duwt.
tuurlijk is het verdienmodel prikkel, maar doen alsof je met “geen gepersonaliseerd voor minderjarigen” klaar bent is ook wat makkelijk. die kinderen zitten alsnog uren te scrollen op likes en groepsdruk, en ouders/scholen duwen ze er vaak zelf naartoe omdat het zo lekker “handig” is. je kunt Meta aanklagen, maar ondertussen ook gewoon thuis en in de klas weer grenzen trekken, anders blijf je dweilen met de kraan open.
meta is echt niet alleen gepersonaliseerde ads maar gewoon een casino met oneindige scroll en fomo knoppen en ja ouders scholen zijn ook medeplichtig maar kom niet doen alsof grenzen trekken genoeg is als het platform letterlijk gebouwd is om je brein te farmen dus beide aanpakken of anders blijft het altijd 2-0 voor het algoritme rip
ja hoor, weer dat “ouders en school moeten grenzen trekken”-riedeltje alsof je met een goed gesprek en een schermtijd-app op kan boksen tegen een bedrijf dat met A/B-tests precies uitrekent welke notificatie een 13-jarige om 02:00 weer laat terugkomen, maar goed als jij de snackbar de schuld geeft van obesitas omdat mensen ook zelf kunnen stoppen met eten, dan snap ik deze logica ook.
Iedereen lult over ouders en “verslaving”, maar niemand heeft het over dat Meta gewoon bewust de leeftijdscheck als decorstuk laat staan omdat strenge verificatie hun groei sloopt, maar goed als je je kroeg vol laat met minderjarigen en zegt “ja ze zeiden dat ze 18 waren” ben jij ook gewoon de lul.
In de praktijk is dat “bewust verslaafd maken” vooral een lekker woord voor de rechtszaal, maar het echte probleem is dat ouders en scholen die telefoons de hele dag laten draaien en niemand grenzen stelt. Meta kan leeftijdschecks strenger maken ja, maar dan gaan ze net zo hard naar TikTok/Snap en heb je nog steeds dezelfde ellende, alleen bij een ander logo.
BasT mist nog iets: die “verslaving” is niet alleen een leeftijdscheck-trucje, dat hele algoritme is gebouwd om onzekerheid en beloning te pushen, gewoon dopamineknopjes voor pubers. en dan kan je wel roepen “ouders moeten opletten”, maar Meta weet dondersgoed wat dit doet met slaap, concentratie en zelfbeeld, dat zie je straks weer terug bij huisarts/ggz terwijl daar óók al kapot op bezuinigd is.
Ach ja dopamineknopjes, maar die ouders die een puber om 02:00 nog op insta laten zitten bestaan ook gewoon hè, Meta is smerig maar thuis de stekker eruit trekken kan óók
ja tuurlijk is het ook “ouders stekker eruit” maar bro meta bouwt letterlijk een casino in je broekzak met streaks reels en infinite scroll en noemt het dan community terwijl elke pm met pushmeldingen precies getimed is op je zwakke moment dus doe niet alsof het alleen opvoeding is lol
Die “ouders moeten opletten” kaart is zo lui, want die apps zijn letterlijk gebouwd op variabele beloning (intermittent reinforcement) en dat haakt juist bij puberbreinen extra hard in. Overigens zie je de fysieke kant ook: later slapen door eindeloos scrollen = meer snacken, minder bewegen, slechtere insulinegevoeligheid, en dan krijgt de huisarts het weer op z’n bord. Als ze écht iets willen fixen: zet die algoritmische aanbevelingen standaard uit voor minderjarigen en stop met autoplay, dan ben je al 80% van de ellende kwijt.
Feit is: bij jongeren zie ik niet alleen somberheid, maar ook slaaptekort, concentratieproblemen en stressklachten die echt samenhangen met die eindeloze prikkels en meldingen, dat is niet puur gebrek aan opvoeding. Tegelijk is verslaving juridisch een lastig woord, maar als je product expres gebouwd is op variabele beloning en FOMO, dan ben je wel aan het duwen op een brein dat nog in aanbouw is. Misschien moeten we het minder hebben over boetes en meer over meetbare eisen: standaard geen push, geen autoplay, geen eindeloze feed voor minors, klaar.
Ach ja, ik zie het hier thuis ook: “nog 5 minuutjes” en hup weer een uur verder, doodmoe op school en chagrijnig aan tafel omdat die meldingen blijven trekken. Zet je alles uit dan worden ze onrustig, dus ja dat is gewoon ontworpen om te blijven hangen, haal die autoplay en eindeloze feed er voor minors maar uit.
Meta “maakt ze verslaafd” ja tuurlijk, en ondertussen geven ouders ze op hun 10e een smartphone en is er nul handhaving op bedtijd of schermregels. Als je thuis consequent bent met wifi uit, toestel beneden en geen telefoon aan tafel, dan is die eindeloze feed ineens een stuk minder machtig.
ja hoor, “wifi uit en toestel beneden” en dan denk je dat het algoritme ineens z’n spullen pakt en naar huis gaat... meta bouwt die apps expres als een gokkast, en ouders mogen het puin opruimen maar dat maakt het bedrijf niet ineens onschuldig.
Tsja, ouders kunnen best strenger zijn, maar Marco mist dat die apps gewoon gebouwd zijn als een gokkast met meldingen en eindeloze scroll, daar kan een 10-jarige niet tegenop “met wat regels”. Zet die verslavingsknoppen er eens uit en kijk hoeveel “eigen verantwoordelijkheid” er overblijft.
Gerrit mist dat “zet die verslavingsknoppen uit” juridisch en praktisch nogal vaag is: wélke concrete features zijn dan onrechtmatig en wat is het bewijs dat Meta ze expres op minderjarigen heeft getuned (interne mails, A/B-tests, targets)? En die claim van 1,2 biljoen euro klinkt als clickbait—waar komt dat bedrag vandaan, welke wet/boeteregeling rekent zo, bron? Ouders alleen de schuld geven is te makkelijk ja, maar staten moeten ook laten zien dat dit meer is dan morele verontwaardiging en dat COPPA hier echt raakt (onder 13, data, consent) en niet alles op één hoop wordt gegooid.
wat moet je, die apps zijn echt gemaakt om je te laten blijven hangen en dat zie je aan elk kind met zo’n eindeloze feed. Maar Naomi heeft ook wel een punt: als je Meta wil pakken moet je gewoon laten zien welke knopjes/instellingen doelbewust op minderjarigen zijn getest en opgetuned, anders wordt het weer alleen boosheid en geen bewijs.
die “bewust verslaafd” claim is leuk voor de headlines maar zonder interne docs of harde a b test logs dat ze minors extra dopamine voeren is het juridisch gewoon vibes en die 1,2 biljoen is ook zo’n random mega-getal bro show me the math lol
Ach man, kids hangen altijd al aan iets, eerst tv en gameboy en nu insta, dat is opvoeden en grenzen stellen thuis en op school, niet alles bij Meta in de schoenen schuiven alsof die staten ineens heilig zijn
die apps zijn gewoon gebouwd als een gokkast: beetje scrollen, ding piept, “iemand liked je”, en hoppa weer 20 minuten weg. thuis grenzen stellen ja, maar als je een 14-jarige tegenover een miljardencasino zet en zegt “succes met zelfcontrole”, dan snap ik wel dat die staten nu ineens wakker worden.
Die staten doen nu alsof Meta met een injectiespuit “verslaving” toedient, maar intussen hebben ze zelf jaren lang alles laten lopen: geen leeftijdscheck, geen handhaving, scholen die mobieltjes gedogen en ouders die het scherm als oppas gebruiken. Natuurlijk zijn die algoritmes ontworpen om je vast te houden; dat heet commercie, net als tv vroeger, alleen sneller en slimmer. Als je dan 1,2 biljoen gaat roepen, is het vooral politiek theater en een jackpotjacht, geen serieuze jeugdzorg.
die “verslaving” is gewoon operante conditionering met een algoritme dat je aandachtsgolven meet en terugkoppelt, kwantumfysica laat zien dat een systeem altijd naar de laagste frictie-resonantie gaat en Meta bouwt precies die attractor: scrollen = beloning = nog een shotje. en dan doen ze alsof het alleen een app is, maar het is een bewustzijnsveld van notificaties, likes en FOMO dat jongeren in coherentie houdt met de groep; zet die variabelen uit en je ziet meteen hoe snel het hele patroon decohereert, dus ja: opzet genoeg voor een rechter hoor.
Op het water leer je: als iets je elke 10 seconden een beloninkje geeft, dan zit je er zo aan vast, dat is geen “vrije keuze” meer voor een puber. Ik zie het aan m’n eigen kleinkind, even “alleen een filmpje” en je krijgt ‘m bijna niet meer normaal aan tafel, dat is gewoon ontworpen zo.
“Bewust verslaafd maken” is lekker voor de bühne, maar als je dat juridisch hard wil maken moet je óók laten zien dat Meta iets doet wat wezenlijk anders is dan elke krantensite met autoplay, elke game met daily streaks en zelfs scholen met Magister-pushjes. Als je dat niet scherp afbakent, wordt het gewoon: aandacht is een verdienmodel, punt, en dan win je vooral een boete en een persbericht maar verandert er weinig aan het gedrag (en ja, jongeren schuiven dan gewoon door naar de volgende app). En die gezondheidsschade netjes aan één platform ophangen is ook zo’n dingetje: correlatie is zo gevonden, causaliteit is een ander loket.
Helemaal eens: “bewust verslaafd” klinkt lekker in de rechtszaal, maar als je de grens niet hard definieert is het juridisch gewoon: engagement optimaliseren, welkom in het internet. Ik heb zelf ooit aan growth/retention dashboards gezeten: als je KPI “time spent” en “DAU” de baas is, dan win je vanzelf met streaks, notificaties, endless scroll en A/B’tjes op dopamine — niemand hoeft ’s ochtends op te staan met “hoe slopen we tieners vandaag”. simpel: verander het incentive-model (of dwing transparantie + echte defaults af), anders koop je een boete en schuift iedereen door naar TikTok 3.0.
ja engagement optimaliseren klinkt onschuldig maar als je tegelijk elke 14jarige volgooit met streak stress en push spam is dat gewoon verslaving by design bro alleen gaat een rechtszaak niks fixen zolang apple google en elke app dezelfde attention economy grind blijft doen lol
Pietansen heeft deels gelijk: staten en scholen hebben dit jarenlang laten sloffen en ouders parkeren ook gewoon een kind bij een scherm, klaar. Maar “dat heet commercie” is wel makkelijk makkelijk, want Meta test en optimaliseert op kwetsbaarheid (beloningslus, eindeloos scrollen) en dat is niet meer hetzelfde als tv-reclame waar je nog weg kunt zappen. Enerzijds is die 1,2 biljoen natuurlijk Amerikaans jackpot-theater, anderzijds is het precies via dit soort rechtszaken dat je eindelijk productdesign als publieke gezondheidskwestie gaat behandelen in plaats van “eigen verantwoordelijkheid” roepen. Leeftijdscheck en ouderverificatie klinkt streng, maar als je verdienmodel op aandacht van minderjarigen leunt, dan is streng ook gewoon logisch.
Wederom zo’n megazaak met bedragen van 1,2 biljoen alsof dat ooit betaald gaat worden, dat is gewoon Amerikaans jackpot-gedoe en weer jaren aan advocatenuren van $800 per uur. Ouders geven een kind van 11 een telefoon van €900 en laten ’m 4 uur per dag scrollen, en dan is Meta ineens de enige boosdoener? Leeftijdscheck/ouderverificatie klinkt stoer, maar het wordt gewoon een nieuw bureaucratisch circus waar de brave gebruikers last van hebben en de slimme kids er in 10 minuten omheen zitten.
CorPansen doet alsof het alleen om “opvoeden” gaat, maar die apps zijn gewoon een casino in je broekzak: eindeloos scrollen, meldingen, beloninkjes precies op het moment dat je brein hapert. En ja ouders moeten grenzen stellen, maar Meta weet prima dat die trucs extra hard binnenkomen bij pubers, en de rekening komt weer bij school, huisarts en ggz terecht terwijl daar al jaren op bezuinigd wordt.
Die “bewust verslaafd” framing is juridisch lekker, maar wetenschappelijk is het veel rommeliger: voor de meeste jongeren is het gewoon veel gebruik, geen klinische verslaving, en het verband met mentale gezondheid is gemiddeld klein en sterk afhankelijk van wie je bent en wat je online doet. En 1,2 biljoen euro schadevergoeding… kom op, dat is groter dan de jaaromzet van Meta met een factor, dat ruikt meer naar politiek dan naar realistische schadeberekening. Natuurlijk zitten er designtrucs in (autoplay, endless scroll), maar ga je dan ook Netflix en games voor de rechter slepen, of is Meta gewoon een handig mikpunt? Ouders en scholen hebben hier óók een rol, dat wegprocederen maakt het probleem niet ineens opgelost.
leeftijdscheck en ouderverificatie… alsof elke puber hier op het erf niet in 30 seconden langs zo’n vinkje fietst. en die staten die nu boos zijn, hebben zelf jaren scholen vol tablets geduwd en ouders laten zwemmen; je kunt niet alles bij één bedrijf parkeren, hoe vervelend dat eindeloos scrollen ook is. geef kinderen weer grenzen en verveling, daar knapt een mens nog altijd het meest van op.
Tuurlijk is opvoeden een factor, maar Meta is niet “tv en gameboy”, dat is een bedrijf dat letterlijk per seconde meet wat jou langer laat hangen en dat terugvoert in het algoritme. Als je een snoepfabrikant expres extra nicotine in de drop stopt zeg je ook niet “ja maar ouders moeten grenzen stellen”, dan zeg je: waarom zit dat erin. En die staten zijn echt niet heilig, maar dat maakt de trucjes van Meta niet ineens onschuldig.
Verslaafd “maken” is wel heel makkelijk scoren voor die staten, want niemand wordt met een pistool op z’n hoofd Instagram op geduwd. dat algoritme laat vooral zien waar je zelf op blijft hangen, en dat is bij de één kattenfilmpjes en bij de ander doomscrollen, ga je dat dan ook bij Netflix en games neerleggen?
onzin dat ze jongeren “bewust verslaafd maken” alsof Meta een spuitje zet… als je een product gratis is, ben jíj het product en dat weet ondertussen echt elke ouder én elke tiener. concreet: zet gewoon schermtijd/bedtijd aan, haal meldingen eraf en klaar, maar dat is natuurlijk minder sexy dan een megarechtszaak die vooral gaat om geld en blame schuiven.
nee maar echt, dat “niemand dwingt je” argument mist dat die hele boel juist is ontworpen om je brein te hacken: eindeloze feed, meldingen, streaks, algoritmes die precies weten wanneer je zwak bent… dat is niet gewoon kattenfilmpjes kijken maar doelbewust maximaliseren van schermtijd bij kids die nog nul rem hebben. en ja, pak Netflix en games dan ook maar aan, maar Meta loopt wel voorop met die manipulatie terwijl ze intern al jaren weten wat het doet met tieners en tóch doorgaan.
ja hoor, “opvoeden” en klaar… alsof Meta niet met hele legers psychologen zit te trekken aan dat kinderbrein voor advertentiegeld. grenzen thuis prima, maar als de snoepboer expres de schoolpoort blokkeert mag je ’m ook gewoon aanpakken, toch.
Die “niemand dwingt je” reactie mist echt het punt: bij minderjarigen is de vraag juridisch juist of je een product mag ontwerpen dat aantoonbaar impulsen uitbuit (variabele beloning, eindeloze feed) terwijl je wéét dat zelfcontrole nog in ontwikkeling is. En COPPA gaat niet alleen over “data verzamelen”, maar ook over het actief omzeilen van leeftijd en oudertoestemming; als je intern ziet dat er massa’s <13 zitten en je laat het lopen, dan wordt “opvoeding” ineens een zwak excuus. Benieuwd of de rechter Meta gaat laten aantonen dat ze engagement niet stiekem zwaarder laten wegen bij tieners dan bij volwassenen? Dat zou pas echt licht werpen op het “bewust” deel.
Ach verslaving of niet, als je kids als target mag tracken en daar advertenties op knalt is het gewoon kinderhandel in aandacht, gooi dat hele gepersonaliseerde ad-gedoe voor minderjarigen eruit en dan zie je hoe snel Meta ineens “veilig” kan zijn
Ik snap dat ouders ook wat moeten, maar probeer maar eens als je kind “even” Insta mag en je krijgt daarna elke dag gezeur en jengelen omdat die app je blijft trekken met meldingen en filmpjes. Laat die staten dan meteen afdwingen dat accounts onder 16 standaard zonder push en zonder eindeloze feed staan, dan kan je tenminste normaal opvoeden zonder continu tegen een algoritme te vechten.
Die hele “ouders moeten beter opvoeden” lijn is leuk, maar je zet ook geen gokkast in de schoolkantine en zegt dan dat pubers maar karakter moeten tonen. Het interessante aan zo’n zaak is juist: kun je productdesign met voorspelbare schade bij minors juridisch framen als onrechtmatige daad i.p.v. “persoonlijke verantwoordelijkheid”, en dan kom je automatisch bij proportionaliteit: geen hele app verbieden, maar specifieke dark patterns en recommender-gedrag aan banden. En eerlijk: als de VS dit via tort law afdwingt, gaat de EU weer achteraan hobbelen met een DSA-achtige compliance-circus, terwijl handhaving en datatoegang voor toezichthouders het echte gevecht is.
Iedereen heeft het over “verslaving”, maar het gaat óók om macht: één bedrijf bepaalt via algoritmes wat een 13‑jarige ziet, voelt en koopt, zonder echte transparantie of toezicht. Ouders kunnen grenzen stellen, echter je kunt thuis niet opboksen tegen een systeem dat 24/7 optimaliseert op kwetsbaarheid en daar geld aan verdient. Daarentegen zou ik liever zien dat ze in Europa gewoon verplicht worden tot een kindmodus zonder gepersonaliseerde feed en zonder pushmeldingen, met echte handhaving en boetes per overtreding.
die “bewust verslaafd maken” klinkt lekker helder voor in de rechtszaal, maar juridisch is het meestal: waar ligt de zorgplicht en wat is er aantoonbaar misleidend of onrechtmatig, want algoritmes optimaliseren op aandacht en dat doet ongeveer elke app met een notificatieknop. en dat verplichte ouder-ID-gedoe… succes, dan schuif je een privacy/uitsluiting-probleem naar voren en gaan kinderen gewoon naar tiktok/discord of maken een account op naam van een oom, handhaving is echt niet zo simpel als men doet alsof. het wordt vast weer een schikking met “extra safeguards” en een mooi rapport, maar de kern blijft: iedereen wil gratis apps en toch geen verdienmodel zien.
Wat mij opvalt: mensen doen alsof ouders “gewoon grenzen moeten stellen”, maar je zet thuis een zandkasteel neer terwijl Meta met bulldozers werkt; die hele app is gebouwd op prikkels, timing en onzekerheid. Ik heb hier een brugklasser in huis gehad die na één week Instagram al ’s nachts wakker werd “om even te checken” of er iets was gepost, en als je dan meldingen uitzet gaan ze gewoon zelf refreshen tot ze iets krijgen. En taalkundig: het is *algoritmen*, niet “algoritmes”; maar goed, die dingen blijven even manipulatief.
Ouders “moeten grenzen stellen” is echt zo’n lekker makkelijk praatje vanaf de zijlijn: als een app is ontworpen om je beloningssysteem te hacken, ben je thuis niet aan het opvoeden maar aan het tegen-algoritmeren. Ik heb een nichtje van 14 dat letterlijk onrustig wordt als haar streaks dreigen te breken en dan gaat ze liegen over “huiswerk” om toch nog even te scrollen; dat is geen gebrek aan discipline, dat is een product dat expres op dwang is gebouwd. En Meta doet dan alsof het allemaal keuzevrijheid is, maar ok, waarom testen ze dan eindeloos op welke notificatie je het snelst terugtrekt als een vis aan een haak.
Die hele “ouders moeten beter opvoeden”-kaart is ook een soort aflaat: alsof je met een streng gesprek op kunt boksen tegen een systeem dat letterlijk miljoenen A/B-tests draait op impulscontrole en slaaptekort. Het wordt pas echt interessant als de rechter zegt: dit is geen neutrale ‘dienst’ meer maar een inherent risicoproduct, zoals gokken of nicotine, met ontwerpkeuzes die je dus niet op kinderen mág loslaten. En dan is de ongemakkelijke vraag: willen we eigenlijk wel dat winst gemaakt wordt op het kapotmaken van aandacht, of vinden we dat prima zolang het maar niet te zichtbaar wordt in de GGZ-cijfers?
dat “ouders moeten identiteit bevestigen” klinkt lekker daadkrachtig tot je ’m moet uitvoeren: dan krijg je dus óf een ID-database bij Meta (privacyfeest), óf je schuift het naar Apple/Google en die worden ineens poortwachter van ieders leeftijd. En dan heb je nog de simpele praktijk dat de 12-jarige gewoon het account van z’n oudere broer pakt, dus je wint vooral papier en verliest weer een stukje vrije toegang. In de overheid noemen we dat een maatregel met hoge uitvoeringslast en lage trefkans.
helemaal eens, dat “bewust verslaafd maken” is gewoon productdesign: eindeloze scroll + notificaties op precies het goede moment en je brein krijgt steeds zo’n mini-beloning (variabele bekrachtiging) en blijft hangen. Ik zie het bij m’n nichtje van 14: na 20 minuten Insta is ze ineens prikkelbaar en gaat snacken zonder honger, en slapen lukt dan ook slechter, dus je krijgt mentaal én fysiek gedoe in één klap. overigens doen wij volwassenen net zo hard mee, maar bij jongeren is die prefrontale cortex nog niet af, dus die rem werkt gewoon minder goed.
tuurlijk doen ze dat bewust, die hele app is gebouwd op onrust: ping, scroll, nog een filmpje en je bent weer “net niet klaar”. hier thuis zag ik het bij een vriendinnetje van mijn zoon: na een half uurtje Insta was ze ineens huilerig en kortaf en viel ze pas na middernacht in slaap, terwijl ze zonder telefoon gewoon lekker buiten speelt en daarna rustig is. laat ze maar dokken en vooral: leeftijdscheck ECHT verplicht, want onze kinderen zijn geen verdienmodel.
ja jongens kom op, “bewust verslaafd” roepen is lekker makkelijk, maar hier in Almelo zie ik vooral ouders die die telefoon als oppas inzetten en dan schrikken dat zo’n kind niet meer zonder kan. Meta is geen heilige maar die apps zijn ook gewoon wat je er zélf van maakt, zet meldingen uit, schermtijd erop en klaar, ga niet doen alsof Californië jouw opvoeding moet overnemen hoor.
JanAnsen heeft gelijk hoor: die “ouder-ID” is gewoon de volgende stap naar een dikke centrale databak waar straks weer een lek of misbruik van komt, net als met al die corona-apps en QR’s toen… ik was zelf ook zo en dacht dat het om “bescherming” ging, maar het draait altijd om controle en data. Pak Meta aan op die verslavingsalgos en dat eindeloos scrollen, maar ga niet doen alsof nóg meer registreren en poortwachters de oplossing is!!
Vanuit mijn praktijk zie ik vooral dat die apps niet alleen “tijd stelen”, ze trekken je zenuwstelsel continu uit regulatie: micro-stress bij elke like/geen like, elke push, elke vergelijking, en dat stapelt bij jongeren keihard op in slapen, eetlust, huid, concentratie. dan kun je juridisch gaan bakkeleien over intentie en COPPA, maar holistisch gezien is het gewoon een verdienmodel dat leeft op onrustige energie en lege aandacht, en ja daar worden kinderen letterlijk een product van. en nee, dat los je niet op met “ouders moeten grenzen stellen” alleen, want je zet een peuter ook niet in een casino en zegt dan dat ie zelfdiscipline moet leren toch?
ach ja, ik zie bij de kassa vooral hoe het doorwerkt: kids die helemaal opgefokt zijn als die telefoon weg moet en ouders die het niet meer trekken, dus hup weer teruggeven zodat je even adem hebt. Of Meta “de wet” breekt weet ik niet, maar dat ze precies weten welke knop je nog één filmpje laat kijken geloof ik meteen.
die “dopamine-loops” zijn nog maar de oppervlakte, het echte probleem is dat zo’n feed als een meetapparaat werkt: elke swipe is een meting die je emotionele toestand vastlegt en terugkoppelt, en dan krijg je in no-time een gesloten resonantielus in het bewustzijnsveld. kwantumfysica toont aan dat herhaalde metingen het systeem in dezelfde toestand bevriezen (Zeno-effect), dus bij pubers zet je letterlijk een aandachtstoestand vast en noem je dat daarna “eigen keuze”, ja ja…
QuantumSansen zit lekker in de Zeno-stand, maar je hebt geen kwantum nodig om te snappen wat er gebeurt: die apps zijn gewoon een casino in je broekzak waar de gokkast huilt als je wegloopt, zeg maar. En “eigen keuze” is leuk totdat je beseft dat de huisregels, de verlichting en de gratis drank allemaal door Meta zijn ontworpen.
die hele “ouders moeten opvoeden” take mist dat je hier tegen een product vecht dat per kind een gepersonaliseerde casino-UX draait: hetzelfde account, maar totaal andere feed/notifications omdat het systeem je zwakke plekken leert. Als ze echt willen winnen in de rechtbank: eis logging/inspectie van recommender + push-notif regels voor minors, anders blijft het “we hebben policies” terwijl niemand kan zien wat er écht getest en uitgerold wordt.
Luister, iedereen zit te ouwehoeren over ouders en “agency”, maar die apps zijn gebouwd als een casino zonder ramen: je stapt erin en je tijd is weg, en die kids zijn de kleintjes bij de fruitautomaat. Maak die algoritme-troep verplicht inzichtelijk en geef boetes per minderjarige gebruiker-uur, dan voelen ze ’t ineens wél in Menlo Park.
RonAnsen zit qua casino-vergelijking niet verkeerd, maar “boete per minderjarige-uur” ga je juridisch nooit strak krijgen: je moet dan eerst hard maken wie minderjarig is en dat Meta dat wist, anders wordt het een privacyfuik en een bewijsprobleem tegelijk. De vraag is eerder of Meta intern de facto heeft gestuurd op engagement bij bekende tienercohorten terwijl men wist van schade; als die mails/AB-tests boven water komen, dan wordt het ineens geen mening maar wetenschap onder ede. En COPPA is leuk, maar dat gaat vooral over <13 en dat is precies de groep waar ze altijd nét genoeg “we vroegen om leeftijd” zullen roepen, mits de rechter doorprikt dat dat een papieren controle is.
Noe ja, “bewust verslaafd maken” klinkt lekker voor de rechter, maar uiteindelijk is ’t gewoon een telefoon met een uitknop en ouders die ook es mogen zeggen: klaar, weg dat ding van tafel. Als je Meta hier de rekening geeft, dan gaan die kids gewoon door naar TikTok/Snap/whatever en zijn we weer terug bij af, rustig aan.
Iedereen focust op “verslaving”, maar de echte smoking gun is discovery + targeting: als je algoritme bij minors automatisch de meest polariserende/sexualiserende/doom content omhoog duwt omdat het beter converteert, dan ben je niet neutraal meer maar een geautomatiseerde dealer. simpel: verplicht auditbare logging van recsys voor minderjarigen (waarom kreeg je dit te zien), verbied ad-targeting op inferred traits bij kids, en laat “chronological feed” default aanstaan — anders wordt dit weer een boete en een PR-schermpje “we care”.