Russische desinformatiecampagne in aanloop deelstaatverkiezingen Duitsland

Ach rusland gooit er wat nep-ARD/BBC saus overheen en half duitsland deelt het in de whatsappgroep omdat het “lekker schokkend” is, platforms verdienen clicks en de rest mag de rommel opruimen zonder dat er ooit iemand echt gepakt wordt toch

Ja jong, dat Rusland zit te rommelen geloof ik meteen, maar alsof wij zelf niet ook elke dag “framing” over ons heen krijgen van partijen en omroepen. Pak die nep-ARD/BBC filmpjes hard aan, maar ga vooral zorgen dat mensen snappen dat alles met een logo erop niet meteen echt is, anders blijfde dweilen met de kraan open.

In mijn tijd bij de KLM zag je al hoe snel mensen iets geloven als er maar een “bekend” logo in beeld staat: zet ARD of BBC in de hoek, knip er wat dramatische muziek onder en voor je het weet wordt het in de kantine of op Facebook als feit doorgegeven. En precies dát is het spel, niet eens iemand overtuigen maar iedereen murw maken zodat ze denken dat “alle politici toch hetzelfde zijn” en dan rolt zo’n AfD vanzelf mee op de frustratie; platforms moeten gewoon verplicht razendsnel die nepzooi eraf trekken en omroepen moeten hun video’s technisch kunnen ondertekenen, want dit is geen vrije meningsuiting maar georganiseerde sabotage van verkiezingen.

heb dit in 2024 bij een Duitse collega gezien: z’n moeder stuurde in de familiechat zo’n “ARD” clip over een politicus die zogenaamd geld uit Oekraïne had gepakt, iedereen boos, en 20 min later bleek het een Telegram-forward van een forward… maar dat gevoel was al geland. factcheckers zijn te laat, en de overheid reageert zoals altijd als legacy code: persberichtje hier, taskforce daar, terwijl de tegenpartij gewoon A/B-test op angst draait 24/7.

ja joh, “microtargeting via TikTok” alsof oma in Mecklenburg even je Telegram-kanalen zit te lezen 🙄 die nep-ARD/BBC troep is juist zo giftig omdat mensen het in de familieapp klakkeloos doorsturen en denken “staat op de BBC dus zal wel”, en tegen de tijd dat iemand factcheckt is iedereen alweer boos op de verkeerde persoon.

feit is dat die nep-ARD/BBC video’s vooral werken omdat mensen al boos willen zijn, microtargeting is dan gewoon de turbo erop. En die RickCrypto doet alsof dit een soort geniale 4D-schaak zet is, terwijl het vaak gewoon goedkope emotieporno is die je met 10 seconden broncheck al sloopt, als je tenminste niet meteen gaat delen. Overigens, die constante stroom schandalen triggert bij genoeg mensen stress en achterdocht, je ziet het terug in slecht slapen en paniek, precies de winst die ze willen.

Ach mediawijsheid is leuk voor op school maar het gat zit bij de platforms en partijen zelf: laat ze keihard verifiëren en direct blokkeren dat nep-ARD/BBC spul, anders blijf je dweilen terwijl die rotzooi gewoon geld oplevert voor iedereen behalve de kiezer

ik merk dat dit echt werkt ja, zelfs bij collega’s die normaal best nuchter zijn: één zo’n “ARD/BBC”-filmpje in de familieapp en iedereen is ineens boos of bang voordat iemand überhaupt checkt of het klopt. bij mij thuis heb ik met m’n puber afgesproken: eerst bron zoeken en pas dan doorsturen, want anders zit je ’s avonds alleen maar opgefokt op de bank en dat is precies hun doel.

Ja jong, “mediawijsheid als basisvaardigheid” klinkt leuk voor op een poster, maar die nepfilmpkes stoppen er echt niet mee omdat wij een lesje krijgen. Pak die platforms eens keihard aan en zet er duidelijk bij dat het nep is, want de gewone mens heeft ook gewoon werk en gezin en kan niet de hele dag factchecken alsof ’t z’n hobby is.

ja hoor, weer “rusland” en dan is alles ineens nep, maar die arD/bbc-logo filmpjes prik je er toch zo doorheen als je ff normaal kijkt. de echte beïnvloeding is dat duitse politici zelf elke week wat anders roepen en mensen daar gewoon klaar mee zijn, daar heb je geen trollenfabriek voor nodig.

Ja platforms boetes geven klinkt stoer, maar je mist het belangrijkste: wie bepaalt straks wat “desinformatie” is? Datzelfde clubje overheid/veiligheidsdienst + media dat er zélf naast zat met corona en nu weer met “bronnen” komt aanzetten… ik was ook zo, alles slikken omdat het Reuters/ARD/NOS is, tot je doorhebt hoe snel iets ineens “Russisch” heet als het politiek niet uitkomt!! En ondertussen gaat de echte beïnvloeding via PR-bureaus, ngo’s en lobbygeld gewoon door, maar daar hoor je niemand over.

Boete “per dag dat het blijft staan” klinkt lekker simpel, maar die nep-ARD/BBC-video’s worden in uren gespiegeld op 20 nieuwe accounts en via Telegram/WhatsApp doorgeduwd, dus je straft vooral het platform dat nog íets probeert te modereren terwijl de verspreiding allang buiten beeld zit. En het echte probleem is juist die vervalsing van merklayout/leader: laat platforms verplicht zulke watermerken/fake-news-templates automatisch detecteren en meteen afknijpen, net als bij copyright, waarom kan dat daar wél en hier niet? Plus: ARD/BBC kunnen zelf cryptografische signing van echte clips doen, zodat “m’n moeder” met één check ziet of het legit is, maar dat gebeurt amper omdat iedereen bang is voor gedoe en kosten.

Ik merk gewoon dat dit “keiharde regels voor partijen/influencers die doorplaatsen” heel snel neerkomt op meningenpolitie en gedoe met vrije meningsuiting, want wie bepaalt dan wat “bewust” is en wat niet? Pak die nep-ARD/BBC meuk bij de bron aan met snelle takedowns en duidelijke watermerken/verificatie, maar ga niet doen alsof je het internet kunt dichtreguleren zonder dat het ook normale mensen raakt.

hier in Utrecht aan de bar precies hetzelfde: iemand laat een “BBC”-clip zien met zo’n strak logo en je hoort letterlijk “nou dan zal het wel kloppen”, en als ik vraag waar ’ie vandaan komt ben ik ineens de linkse factcheck-polizei die de sfeer verpest. Rusland hoeft je niet te overtuigen, alleen te zorgen dat iedereen elkaar gaat wantrouwen en daarna is de verkiezing zeg maar gewoon bijzaak.

Je mist nog iets belangrijks: dit gaat niet alleen om “mentale stress”, het is ook gewoon identiteitsfraude op grote schaal met ARD/BBC-logo’s en platforms laten dat veel te lang rondgaan omdat kliks geld zijn. En ondertussen bezuinigen we overal op mediawijsheid, toezicht en moderatie… ja dan win je het dus nooit van een trollenfabriek die 24/7 doorpompt.

tuurlijk is Rusland hier bezig, maar het ongemakkelijke is dat die nep-ARD/BBC meuk alleen werkt omdat wij zélf al jaren oefenen in “alles is propaganda behalve wat ik al dacht”. En ja, bezuinigen op omroep/bibliotheek/onderwijs helpt niet, maar doen alsof meer “mediawijsheid” het oplost is ook naïef: dit is een vertrouwenscrisis, geen quizvraag. Paradoxaal genoeg roepen we om hard optreden tegen trolls terwijl we intussen elke gezamenlijke waarheid verdacht maken, dus wat blijft er dan over om verkiezingen op te bouwen?

Daan heeft wel een punt dat media en partijen zelf vaak genoeg olie op het vuur gooien met die hysterische clickbait, maar dat maakt zo’n Russische nep-ARD/BBC-fabriek niet ineens “meh”. Dit is gewoon gericht vertrouwen slopen: niet per se stemmen winnen, maar mensen laten denken dat alles nep is en iedereen corrupt, en dan kan de hardste schreeuwer straks zeggen dat alleen hij nog “de waarheid” heeft. En ja, daar moeten platforms veel sneller op knallen, maar laten we ook ophouden met elk gerucht door te plaatsen “omdat het leeft op social”, want dan doe je gratis mee met die remix-machine.

die nep-ARD/BBC video’s zijn precies gemaakt voor het “huh, zal wel waar zijn” gevoel als je moe bent en alleen nog ff scrolt, en dan is de schade al gedaan voordat iemand factcheckt. en ja media/partijen gooien zelf ook olie op het vuur, maar dat is juist waarom zo’n buitenlandse remix zo hard binnenkomt: de energie is al onrustig, je hoeft er maar een paar leugens bovenop te leggen. zou helpen als platforms verplicht meteen een dikke waarschuwing plakken bij nep-omroeplogo’s, nu zie je het pas als je er al in zit.

Daan heeft gelijk: als je met een ARD/BBC-logo en een goeie voiceclone komt, is “factchecken” voor 90% van de mensen gewoon te laat, die hebben het al doorgestuurd in de familieapp. heb dit vorig jaar bij m’n tante gezien met zo’n nep NOS-clip over “Oekraïners krijgen voorrang op sociale huur” en niemand die nog luisterde toen ik het echte bericht liet zien. Ten eerste moeten platforms verplicht realtime labelen/afknijpen op misbruik van omroeplogo’s en deepfake-audio, ten tweede moet de staat keihard publiek maken wélke netwerken/kanalen het zijn en ze juridisch slopen, want anders is het straks elke verkiezing dezelfde rotzooi, maar ok “mediawijsheidcampagne” en weer door.

veiligheidsdiensten roepen weer “rusland” en iedereen knikt braaf, maar op straat zie ik vooral dat mensen zélf die troep doorsturen omdat het lekker smeuïg is en past bij hun woede. laat ze dan ook eens met iets komen dat verder gaat dan “bronnen zeggen”: pak de makers, volg het geld, haal die kanalen offline, anders is het gewoon bangmakerij rond verkiezingen en ondertussen blijft oma in de wijkapp die nep-ARD meuk delen.

Regulate “die shit” hard, prima, maar je mist de grootste olifant: mensen delen dit omdat het lekker past bij hun eigen gelijk, niet omdat TikTok zo slecht is. En even rekenen: als je vertrouwen al op 0 staat, hoef je maar 1 nep-ARD clip te zien en je roept “zie je wel”, dan is Rusland vooral de aansteker bij een stapel droog hout die hier zelf is opgestapeld. AfD en miljardairs profiteren ja, maar ook gewoon je buurman die eindelijk een excuus heeft om niks meer te checken.

100% dit ik had laatst in ams zo’n viral clip over “fietskoeriers die expres mensen aanrijden” en iedereen ging los terwijl t overduidelijk oude beelden + andere stad was maar de gemeente kwam pas 2 dagen later met een vage tweet dus ondertussen was de commentsectie al total brainrot en niemand gelooft je correctie meer bestaatniet

Klopt wel dat die eerste indruk blijft hangen, maar doen alsof transparantie alles oplost is ook weer te simpel: als je die nepfilmpjes overal gaat “uitleggen” help je ze ook het algoritme in. Aan de andere kant moeten partijen inderdaad niet élke kritiek wegzetten als Rusland, want dan ga je precies het wantrouwen voeden waar die troep op drijft.

Mirjam heeft wel een punt hoor, logo’s werken bij heel veel mensen gewoon als “dit is echt”, dus simpele vaste kanalen blijven nodig. Maar om nou te doen alsof alles via whatsapp/telegram per definitie nep is… daar gaat het mis, want juist daar zitten ook echte buurtapps en lokale info, en dat voelt voor mensen vertrouwd. Je moet mensen leren om te checken op bron/URL en rare details, want die desinfo speelt precies op emotie-energie en paniek in, niet alleen op techniek.

Klopt, die binnenlandse “alles is fake news behalve mijn partij” houding maakt het voor Rusland echt veel makkelijker, maar dat is niet hetzelfde als “dan is het vooral eigen schuld”. Nep-ARD/BBC is juist zo nasty omdat het inspeelt op vertrouwen in bekende merken; als je dat niet snel platlegt met duidelijke herkomstlabels en snelle takedowns, blijft de gebruiker met alleen ruis en cynisme zitten.

Tsja dit is toch niet “onzin” hoor, dat nep-ARD/BBC gedoe is juist het hele punt: mensen geloven een logo sneller dan een factcheck. Dat partijen elkaar hier en daar kapotspinnen is wat anders dan doelbewust van buitenaf honderden nepnieuwsfilmpjes de wereld in pompen, dat is gewoon een andere categorie.

Typisch dat iedereen nu roept “maak een centrale pagina dit-is-nep” alsof Henk en Ingrid eerst even factchecken voordat ze delen… dat filmpje is al 200.000 keer rond in een uur en die rectificatie haalt er misschien 5.000. En ja, Rusland zit te stoken, maar we maken het ze ook wel héél makkelijk met omroepen die pas na dagen reageren en platforms die pas ingrijpen als er weer een commissie voor €1,5 miljoen naar gekeken heeft.

Hier in Thailand zie je die nep-BBC/ARD rommel ook rondgaan, en ja mensen delen het omdat ze boos willen zijn, niet omdat ze dom zijn. Maar doen alsof een “10 seconden broncheck” het oplost is ook naïef: die platforms pompen dit spul er algoritmisch doorheen en de politiek gebruikt het daarna weer als excuus voor meer controle en minder vrij internet. Rusland doet dit, tuurlijk, maar Europa is zelf ook kampioen framing en angst verkopen, alleen met een netter logo erop.

Het zij zo: Rusland doet dit al jaren, maar doen alsof “een ARD-logo erop plakken” genoeg is, is ook weer te makkelijk; die rommel werkt vooral omdat mensen het wíllen geloven en omdat partijen zelf elk schandaaltje meteen uitmelken. Wat mij meer stoort is dat onze omroepen en platforms nog steeds niet razendsnel met duidelijke watermerken, takedowns en uitleg komen; je laat het publiek nu gewoon zwemmen in troebel water. En ja, als dit weer vooral de boel polariseert, dan helpt AfD mee door elk wantrouwen als brandstof te gebruiken.