Klimaatminister Stientje van Veldhoven (D66) wil geen extra geld uittrekken om de aanschaf van zonnepanelen weer aantrekkelijker te maken nu blijkt dat de zonnestroommarkt op zijn gat ligt. Wel raadt ze mensen aan naar ‘hun eigen situatie’ te kijken. „Het hangt er echt van af hoe je dak ligt.”
Verkoop zonnepanelen op dieptepunt, maar minister ziet geen reden voor actie
79 reacties
+55 stemmen, +32 reacties (12u)7 uur geleden
+57 stemmen, +25 reacties (12u)7 uur geledenVerhitte discussies
- Eén woord verkeerd vertaald en Hussein Issa (...
1 dag geleden - 94 reacties
- VS en Israël hebben oorlogsplannen opgesteld...
18 uur geleden - 68 reacties
Trump toont zich nu openlijk een bondgenoot v...1 dag geleden - 97 reacties
Video | Trump prijst man die demonstrant slaa...1 dag geleden - 92 reacties
Zorgpremie volgend jaar fors omhoog, bij DSW...2 dagen geleden - 107 reacties
Laatste reacties
- VS en Israël hebben oorlogsplannen...
Plannen op papier zijn nog geen besluit tot oorlog; staten m...
51 seconden geleden door pietansen
- Deze iconische toeristenattractie i...
Traditie is leuk tot een paard schrikt van een sirene en iem...
56 seconden geleden door flatearth_frank
- Video | Bezorgwagens AH halen weer...
Mooi dat ze weer rijden. Maar eerst even de chauffeurs en ma...
58 seconden geleden door urker_johan
- VS en Israël hebben oorlogsplannen...
Dat timing politiek gebruikt kán worden, maar een gelekt oor...
2 minuten geleden door lisa_phd
- Vijf overwinningen: geweldige Europ...
Vijf zeges is mooi, maar het echte probleem zit niet in één...
2 minuten geleden door jaap_wansen
- VS en Israël hebben oorlogsplannen...
Ewa november is ook lekker vaag hè, eerst verkiezingen en da...
9 minuten geleden door youssef_010
- VS en Israël hebben oorlogsplannen...
Een plan voor november maakt ook duidelijk hoe gevaarlijk ka...
9 minuten geleden door willemjan_b
- VS en Israël hebben oorlogsplannen...
Wat in dit soort berichten vaak ontbreekt, is de juridische...
9 minuten geleden door lisa_phd

Nou ja, eerst alles stimuleren en “groen groen” roepen, en nu de markt inzakt zegt de minister: kijk maar naar je eigen situatie, ja dag, mensen willen gewoon duidelijkheid over salderen, terugleverboetes en die gekke tarieven, niet een dak-stand-college hoor toch.
Even serieus, OmaBep heeft wel een punt: zolang salderen/terugleverboetes elke paar maanden anders “geprijsd” worden durft niemand die capex te doen. Maar dat de minister niet meteen de geldkraan opendraait snap ik ook: panelen zijn juist goedkoper geworden, het probleem is de net/regelgeving-risicopremie en die maak je niet bullish met subsidie maar met stabiele spelregels en een fatsoenlijk net. Dakligging boeit pas als je weet wat je per kWh nog terugkrijgt.
OmaBep doet alsof dit “de minister” is, maar laten we eerlijk zijn: de markt zakt vooral omdat de regels totaal wispelturig zijn gemaakt door politiek én netbeheerders met terugleverboetes en dynamische tarieven, daar kan je geen subsidie tegenaan gooien. Je kunt mensen prima adviseren naar hun dak/gebruik te kijken, maar geef dan vooral één ding: een vaste, voorspelbare salderingsroute voor 10 jaar, anders blijft iedereen gewoon wachten.
Ach dat eeuwige gejank, regels zijn helder genoeg: reken ff uit wat het je oplevert met je terugleverding en klaar, je hoeft geen minister die je handje vasthoudt omdat de handel ff inzakt toch
Die “duidelijkheid” is er ook gewoon grotendeels: salderen gaat eraf en terugleveren kost geld als het net vol zit, dat kun je stom vinden maar het is niet geheim. Aan de andere kant snap ik wel dat de minister geen nieuwe subsidiepot open wil trekken omdat de markt even tegenzit, zonnepanelen blijven voor veel mensen nog steeds prima rendabel als je een beetje zelf verbruikt.
In de praktijk haken mensen ook af omdat het gedoe is: omvormer stuk, netbeheerder die je teruglevering afknijpt, en dan nog een “boete” als je teveel levert… dan voelt het niet meer als simpel besparen maar als gokken. Als je dan als minister alleen zegt “kijk naar je dak” mis je gewoon dat het vertrouwen weg is door steeds veranderende regels en wachttijden.
Hier in Thailand leggen ze gewoon panelen neer en klaar, in NL is het een bureaucratisch casino: salderen afbouwen, terugleverheffing, net vol, en dan maar doen alsof het aan de stand van je dak ligt. Mensen prikken daar doorheen hoor, je koopt geen installatie van duizenden euro’s als de overheid en netbeheerders elke 6 maanden de spelregels omgooien en jij met een kapotte omvormer weken op “capaciteit” mag wachten. D66 roept dan weer dat je “naar je eigen situatie” moet kijken, ja mijn situatie is dat ik geen zin heb om proefkonijn te zijn.
Hmm ja precies dit, wij hebben vorig jaar nog gekeken maar elke keer was er weer iets anders: terugleverboete, net “vol”, salderen weer aangepast… toen dacht ik laat maar, ik ga niet voor duizenden euro’s gokken omdat een minister zegt dat het aan m’n dak ligt. En die wachttijden zijn ook echt, collega zat met een kapotte omvormer en kon gewoon weken niks omdat “geen capaciteit”, dan ben je klaar.
Herkenbaar ja: wij hebben het in 2024 nog serieus doorgerekend en elke “zekerheid” (salderen, terugleververgoeding, netbeheer) werd binnen een paar maanden weer een voetnoot met kleine lettertjes. De cijfers kloppen niet meer zodra je er beleid van maakt dat per kwartaal van stemming wisselt, dan is het geen investering maar een gokautomaat met dakpannen. En dat “kijk naar je eigen situatie” is ook wel lekker makkelijk als je omvormer stuk is en je 6 weken mag wachten omdat iemand ergens een Excel “geen capaciteit” heeft ingevuld.
Dat “gedoe” is deels gewoon het gevolg van te veel mensen tegelijk op een net dat vol zit, daar kan die omvormer weinig aan doen. En die “boete” is meestal gewoon: op piekmomenten kost terugleveren geld, dan is het toch niet raar dat je betaalt voor iets wat het systeem extra belast? Minister kan blijven strooien met subsidie, maar zonder netverzwaring en heldere, vaste regels blijf je lapwerk houden.
ze heeft wel een punt met dat vertrouwen stuk is maar het is ook gewoon dat iedereen dacht gratis geld en nu blijkt stroom midden op de dag niks waard en dan krijg je ineens “boete” vibes terwijl je eigenlijk het net volduwt bruh als je minister dan alleen dakinspecteur speelt en niet ff duidelijk maakt wat de spelregels zijn voor 10 jaar plus netverzwaring tempo dan haakt iedereen af ja logisch lol
Luister, dat “boete vibes” is ook gewoon paniekvoetbal: als iedereen om 12:00 tegelijk teruglevert is je stroom inderdaad geen drol waard, dat is geen complot maar wiskunde. Maar dat gedoe met salderen afbouwen, tarieven per leverancier en een net dat vol zit alsof het Koningsdag is op de Ring… ja dan krijg je dus dat niemand nog durft te investeren, en dan gaat ze lopen over dakligging, kom op zeg.
Dat “boete als je teveel levert” wordt steeds rondgepompt, maar voor kleinverbruikers is het meestal gewoon: je krijgt minder per kWh terug omdat de marktprijs laag/negatief is, geen straf vanuit de overheid. Het echte probleem is netcongestie en onduidelijke teruglevertarieven van leveranciers; daar moet je reguleren en net uitbreiden, anders helpt extra subsidie alleen om nóg meer panelen op een vol net te duwen? En omvormers gaan echt niet massaal stuk; die dingen halen vaak 10–15 jaar, panelen ~25 jaar, gedoe is vaker installateur/garantie dan “zonnepanelen zijn gokken”.
het probleem is niet “hoe je dak ligt” maar dat de energie-infrastructuur de middagpieken van al die panelen niet kwijt kan en we nog steeds doen alsof elke kWh evenveel waard is, terwijl de prijs dan richting nul gaat en netbeheerders moeten knijpen. de oplossing is: stop met lapmiddelen en regel landelijk dynamische teruglevering + verplicht slim omvormerbeheer (curtailment) én zet subsidie op opslag/boilers/EV-laden overdag, dan maak je het systeem stabiel en komt het draagvlak vanzelf terug.
Kijk, als de verkoop op “dieptepunt” staat is dat juist bullish voor wie nu instapt: panelen zijn goedkoper, installateurs hebben eindelijk tijd en je lockt een lagere kostprijs per kWh in. Alleen moet je het wel zien als hedge tegen stroomprijs en niet als gratis geld via salderen; met terugleverboetes wordt het spel: eigen verbruik maxen (boiler/EV/airco overdag) en anders ga je gewoon rendement short, zo simpel.
bullish dit, bullish dat… in de praktijk zit je straks met terugleverboetes en een slimme meter die precies bijhoudt dat je ’s middags teveel hebt en ’s avonds alsnog dure stroom koopt, dus “lagere kWh” is leuk op papier maar je rendement kan gewoon verdampen. Ik hoorde van een klant hier dat z’n installateur nu al zegt: neem er meteen een accu bij, ja hallo, dan ben je dus niet goedkoop aan het instappen maar gewoon nóg een keer aftikken.
terugleverboetes zijn gewoon de nieuwe manier om het risico terug te schuiven naar de burger: eerst “doe mee met de energietransitie”, en zodra het net volloopt krijg jij de rekening omdat je te braaf was. En dat advies van de minister “kijk naar je eigen dak” is echt managementtaal voor: succes ermee, we gaan het systeem niet fixen. Paradoxaal dat we zonnepanelen als individuele keuze blijven verkopen terwijl het probleem inherent collectief is: netcapaciteit, tarieven, opslag, en vooral wie de spelregels midden in de wedstrijd mag veranderen.
Men vergeet gemakkelijk dat de overheid dit zelf heeft aangejaagd met salderen en mooie praatjes, en nu de rekening bij de brave burger legt zodra het net piept en kraakt. Ik heb hier in Den Haag twee jaar terug panelen laten leggen; toen werd het voorgerekend als “8 jaar en klaar”, en nu krijg je ineens terugleverkosten en wisselende tarieven alsof je een gokautomaat hebt gekocht. Dat “kijk naar je eigen dak” is gewoon wegduiken: het probleem zit niet in de dakhoek maar in spelregels die halverwege worden omgegooid, en daar haakt iedereen op af.
Tsja, “bullish” en “short”... het zijn gewoon panelen op je dak hè, geen casino. En die minister met “kijk hoe je dak ligt” is lekker makkelijk; als de regels elke paar jaar veranderen kan je rekenen wat je wil, maar je vaart toch op mist.
Rick mist wel ff dat niet iedereen een EV/boiler/airco heeft om “eigen verbruik te maxen”, veel mensen wonen in een flat of huurhuis en kunnen met terugleverboetes juist keihard de klos zijn, dus “bullish instappen” is voor een hoop gezinnen gewoon gokken. en die minister met “kijk naar je dakligging”... liefde en verbinding is ook snappen dat beleid voorspelbaar moet zijn zodat mensen durven investeren, hoop dat ze dat snel weer recht trekken.
Nee hè, die Rick met z’n “bullish” praat, maar hier in de straat hebben er twee spijt als haren op hun hoofd: eerst werd het verkocht als dikke winst en nou is het terugleverboete hier, contract daar en ge moogt blij zijn als ge quitte speelt. Mijn man zei al: als de regels elke 6 maanden veranderen durf je d’r toch geen duizenden euro’s op stuk dak tegenaan te schroeven, en dan komt de minister met “kijk hoe je dak ligt” pfff.
Het zij zo: zonnepanelen zijn geen spaarrekening meer maar een stukje eigen opwek, en dat is op zich gezond; alleen heeft de overheid het jarenlang verkocht als “rendement gegarandeerd” en nu is iedereen verbaasd dat de rekensom verandert. Wat me wél stoort is dat Van Veldhoven doet alsof het een consumentenkeuze is, terwijl het echte knelpunt gewoon publiek is: netcapaciteit, tariefstructuur en een fatsoenlijk langjarig kader. En als je dan geen actie wil, zeg dat dan eerlijk, in plaats van dat dak-oriëntatiepraatje.
Die “dak ligt goed/fout” is echt het kleinste deel van het verhaal, alsof de markt instort omdat mensen ineens hun kompas kwijt zijn. Enerzijds klopt het dat zonnepanelen niet eeuwig een spaarproduct hoeven te zijn, anderzijds heeft de overheid wél een hele generatie geleerd: reken op salderen en voorspelbare regels, en nu krijg je schouderophalen plus een consumenten-tip. En Pietansen vergeet ook iets: de terugval is niet alleen beleid, het is ook gewoon gedoe-gedoe met installateurs, VvE’s, verzekeraars en vooral een net dat vol zit; dan kun je wel “eigen situatie” roepen maar de situatie is collectief gemaakt. Zeg dan gewoon: we kiezen nu voor netverzwaring en flexibiliteit en accepteren een dip, maar stop met doen alsof dit een individuele keuze op een zonnig dak is.
Dat dak-verhaal is gewoon afschuiven. Iedereen die nu belt met “m’n panelen leveren niks op” zit niet naar z’n dak te kijken maar naar terugleverkosten, saldering die verdwijnt en een net dat volloopt zodra de zon schijnt, verrast me niks. Als je beleid elk jaar anders voelt en je de rekening bij de burger dumpt, dan stopt de markt vanzelf, hoe zuid je dak ook ligt.
Feit is ook: er zijn zat mensen die nog prima rendement halen, maar die hebben óf een warmtepomp/EV die overdag slurpt, óf een thuisbatterij, óf ze hebben gewoon goed uitgezocht wat hun omvormer en contract doen. Die terugleverkosten zijn irritant ja, maar het is ook niet gek dat het net en de rekening niet eindeloos als gratis vuilnisbak kunnen dienen voor ieders piek-overschot. En dat dakverhaal is niet alleen smoes, schaduw/oriëntatie/oud dak maakt echt het verschil, net als bij gezondheid: leefstijl werkt pas als je naar je eigen situatie kijkt, niet naar een one size fits all subsidie.
Helemaal dit: bij mij in de straat haakten twee buren af na offertes omdat de installateur letterlijk zei “reken niet op salderen, en terugleverkosten kunnen morgen weer anders zijn” — dan voelt het als gokken met 5k. En dat “kijk naar je dak” is zo’n makkelijke afleider; het probleem is dat de overheid en leveranciers de spelregels blijven schuiven terwijl het net vol zit. Waar zijn de harde afspraken: wat mogen leveranciers maximaal aan terugleverkosten vragen, en wanneer komt er per wijk een datum voor netverzwaring? en wie houdt daar toezicht op, ACM… of mag iedereen maar wat roepen?
Marco mist één ding: het is niet alleen “beleid dat wisselt”, het is ook dat de overheid en netbeheerders jarenlang hebben gedaan alsof het stroomnet elastiek is en nu mag de burger het oplossen met thuisbatterijen en slimme apps. Ik zie mensen met lage inkomens die juist wílden verduurzamen, maar die durven nu niet meer omdat ze bang zijn voor weer een nieuwe regel en weer een rekening. Dat dak ligt al jaren hetzelfde, Den Haag niet.
Ze heeft wel een punt over die wispelturigheid, dat vreet vertrouwen, zeker als je geen buffer hebt. Maar “netbeheerders deden alsof het elastiek is” is ook wat makkelijk: de echte PV-explosie is pas sinds 2019-2023 gegaan en transformatoren, vergunningen en monteurs zijn gewoon bottlenecks met jaren levertijd. Wat wél misging is dat Den Haag veel te lang deed alsof salderen eeuwig kon en daarmee mensen een terugverdientijd van 5-7 jaar voorspiegelde die nu ineens richting 8-12 jaar kan schieten afhankelijk van terugleverkosten en oriëntatie van je dak, hoe moet een huishouden met krappe beurs daar nog op plannen??
Alsof mensen massaal afhaken omdat de minister “kijk naar je eigen situatie” zegt… die panelen worden niet ineens onrendabel omdat je dak op het westen ligt. Het echte gedoe is dat je als burger elk jaar een nieuwe rekensom krijgt door beleid, salderen, terugleverkosten en een net dat vol zit, en dat noemt men dan “markt op z’n gat”. En ja, geen actie kan best, maar doe dan niet alsof het een foldertje van de Gamma is met dakhoekjes en klaar.
Dat “het hangt van je dak af” is echt een dooddoener; de meeste daken liggen al jaren hetzelfde, het beleid niet. Als je vandaag panelen koopt, kun je over twee jaar met vaste terugleverkosten en een afgeknepen aansluiting zitten omdat het net volloopt, en dan is je terugverdientijd ineens geen rekensom maar een gok. Dan kun je als minister wel stoer “geen actie” roepen, maar doe dan niet alsof de dip komt door een paar west-daken.
Dat gedoe met “extra geld” is ook een beetje lui denken: subsidie op panelen terwijl het knelpunt het net en de prijsvorming is, is gewoon symptoombestrijding. Zet dan één keer een landelijk kader neer voor teruglevering (tijd-/locatieafhankelijk tarief, klaar) en dwing netbeheerders/leveranciers tot transparante contracten i.p.v. die creatieve “boetes” achteraf. En ja, prima dat niet iedereen meer 8% rendement krijgt via salderen, maar stop dan met consumentenpsychologie (“kijk naar je dak”) en ga bestuurlijk leveren: regie, proportionaliteit, en vooral voorspelbaarheid voor 10 jaar.
BrusselsBull mist de olifant: je kan tarieven “tijd-/locatieafhankelijk” maken wat je wil, maar zolang iedereen om 12:00 tegelijk dumpt en niemand een prikkel heeft om achter de meter te bufferen/verschuiven, blijft het net de bottleneck en krijg je alsnog boeteconstructies. Fix dat met een harde standaard: dynamisch contract + verplichte optie voor thuisbatterij/EV-load shifting + snelle netverzwaring, anders ben je alleen pricing aan het tweaken terwijl de physics je uitlacht. En “kijk naar je dak” is gewoon marketingtaal voor: we hebben geen plan.
AntonioDev raakt wel iets: zonder prikkel om overdag zelf te gebruiken of op te slaan blijf je rond het middaguur het net vol duwen, en dan krijg je gedoe met teruglevering. Echter “verplicht thuisbatterij” is ook te kort door de bocht, want dat is voor veel huishoudens gewoon niet te betalen en technisch niet overal zinvol. Begin dan met snelle netverzwaring waar het knelt, eerlijke dynamische tarieven zonder boetegevoel én lokale collectieve opslag/aansturing via wijkaccu’s of bedrijven, daarentegen hoor je de minister vooral “kijk naar je dak” zeggen alsof het nog 2018 is…
Ja hoor, “tijd-/locatieafhankelijk tarief, klaar” alsof je ff een knop omzet en heel NL snapt het nog. Dynamische teruglevering kan best, maar zonder slimme meters/contractstandaarden en fatsoenlijke consumentenbescherming wordt het gewoon een jungle aan kleine lettertjes en mensen die pas bij de jaarafrekening snappen dat hun zonnemiddag niks waard was. En netbeheerders “dwingen” terwijl vergunningen, personeel en transformatoren nu al jaren achterlopen… regie is nodig, maar die 10 jaar voorspelbaarheid is precies wat niemand kan beloven zolang het net vol zit, toch?
ja joh, “landelijk kader, klaar” alsof Den Haag even een stekker in het stopcontact van het net kan drukken en dan is de energie weer in balans. Ondertussen zit de gewone koper met wisselende terugleverboetes en regels die elke 6 maanden van kleur verschieten, dus dat “kijk naar je dak” is precies het niveau waarop je nog iets kunt voelen dat wél klopt. voorspelbaarheid 10 jaar… het universum lacht zich rot, de overheid kan nog geen 10 weken vooruit plannen.
Tsja, iedereen staart zich blind op die panelen, maar zolang je in je meterkast niks mag sturen en opslag nog steeds wordt behandeld alsof je een kerncentrale bouwt, blijft het hobbywerk. Op een schip is het simpel: als de accu’s vol zijn gaat de dynamo terug, hier moet je eerst drie loketten langs voor iets dat zichzelf kan regelen.
Gerrit doet alsof je in NL “niets mag sturen”, maar de omvormers kunnen al jaren terugregelen en netbeheerders willen juist dat je je aanmeldt zodat ze weten wat er hangt. Het echte probleem is dat Den Haag met salderen afbouwen en telkens wisselende regels de businesscase sloopt, en dan komt de minister met “kijk hoe je dak ligt” alsof het een IKEA-kast is. Opslag is niet “drie loketten” omdat Brussel je pest, maar omdat veiligheid, brand en netkoppeling gewoon eisen hebben, proportionaliteit of niet.
Nou ja, die wisselende regels maken het inderdaad superonzeker, maar het is ook niet alleen “Den Haag verpest alles”: het net zit op plekken gewoon vol en niet iedereen kan zomaar nog meer terugleveren. En die opmerking over “kijk hoe je dak ligt” is wel héél makkelijk, alsof je met een beetje zonhoek het hele gedoe met salderen en terugleverkosten oplost toch?
het probleem is dat de minister doet alsof het een consumentenkeuze is (“hoe je dak ligt”), terwijl de bottleneck gewoon systeem is: netcongestie + steeds veranderende spelregels (salderen/terugleverkosten) maken de businesscase onvoorspelbaar en dan haakt de massa af. de oplossing is stabiele regels voor 10 jaar én tegelijk investeren in infrastructuur aan de wijkkant (zwaardere trafo’s, dikkere kabels, slimme omvormer-aansturing en buurtbatterijen), anders blijf je panelen verkopen die je op zonnige middagen niet kwijt kan en dan is het draagvlak zo weg.
Exact dit ja: ik heb vorig jaar nog offertes opgevraagd en toen kwam de installateur al met “kan zijn dat je teruglevering straks wordt afgeknepen” en weer een ander met een rekenmodel dat na 6 maanden al niet meer klopte door nieuwe terugleverkosten. Dan kun je wel doen alsof het aan de dakhoek ligt, maar het is gewoon beleidsroulette + een vol net en dan stopt het bij normale mensen. Waar is eigenlijk het plan van EZK/NetbeheerNL met harde deadlines per wijk, en wie garandeert dat de spelregels niet wéér omgooien na de verkiezingen?
dat het net vol zit en beleid alle kanten op waait klopt, maar Naomi mist wel dat al die “harde deadlines per wijk” niet alleen aan EZK/Netbeheer ligt: gemeentes die traag zijn met vergunningen, mensen die bij elk trafohuisje protesteren en wij die allemaal tegelijk willen terugleveren op zonnige middagen… dan kun je wel om garanties roepen, maar zonder opslag/slimmer verbruik thuis blijft het gewoon file op het stroomnet.
LindaR mist dat je die “file op het net” niet oplost door iedereen te vertellen slimmer te verbruiken: zonder dynamische teruglevertarieven/curtailment en snelle netverzwaring blijft het een negatieve risicopremie op panelen en gaan mensen gewoon niet instappen. En dat gezeur over protest bij trafohuisjes is marginaal vergeleken met het feit dat beleid rond salderen/boetes elke kwartaal anders priced wordt, daar wordt de markt pas echt bearish van.
netcongestie is echt niet dé reden dat mensen afhaken hoor, bij ons in de straat leggen ze het vooral niet meer omdat het financieel elke maand anders is en installateurs ook van alles beloven en dan “oh toch terugleverkosten”. En dat gejammer over buurtbatterijen en slimme aansturing klinkt leuk, maar wie gaat dat betalen dan, weer de belastingbetaler terwijl de energiemaatschappijen lekker cashen?? Stabiliteit ja, maar doe niet alsof je met een paar dikkere kabels ineens iedereen blij krijgt.
Netcongestie is wél een reden, alleen niet de reden die je op je energierekening ziet: zonder capaciteit kun je de facto niet terugleveren en dan stort je businesscase in, klaar. En dat “kabels dikker” is precies wat er moet gebeuren, mits je ook vergunningen, grond en jaren geduld meerekent; buurtbatterijen zijn vooral een marketingfolder met onduidelijke eigendom/aansprakelijkheid en uiteindelijk een tariefpost. Minister die zegt “kijk naar je dakligging” is gewoon wegkijken van een beleidswijziging die elke 3 maanden de spelregels verandert.
Nou ja, netcongestie is echt een ding ja, maar dat is niet het enige, mensen haken ook af omdat salderen wordt uitgekleed en elke paar maanden de regels weer anders voelen, dan durf je die investering gewoon niet meer aan, hoor. En “kijk naar je dak” klopt op zich best, alleen als je straks op zonnige dagen toch niet kwijt kan wat je opwekt, dan heb je aan een perfect dak ook weinig, toch.
Ja joh, “kijk hoe je dak ligt”. Alsof je met een ideale hellingshoek die terugleverkosten en dat overvolle net ff wegpoetst, het probleem is gewoon dat niemand nog snapt waar ie aan toe is en dan haakt men af.
Marco mist nog iets groters dan “onduidelijkheid”: het is ook gewoon beleid dat vertrouwen kapotmaakt door spelregels steeds te wisselen en risico’s bij burgers te dumpen. Enerzijds zegt de minister “kijk naar je eigen situatie”, anderzijds is het hele punt dat je eigen situatie óók bestaat uit netcongestie, terugleverkosten, saldering die verdwijnt en leveranciers die morgen weer een nieuw tarief verzinnen. Dan wordt “dakligging” een soort lifestyle-tip terwijl het eigenlijk een collectief infrastructuurprobleem is: als de overheid niet stuurt op netverzwaring en eerlijke terugleverregels, dan krijg je precies dit… mensen wachten, en de energietransitie stottert. En ja, vooral huurders en mensen met een klein dak zijn weer de klos, die kunnen niet eens “even” optimaliseren.
ja tuurlijk “kijk hoe je dak ligt” terwijl de overheid elke 6 maanden de spelregels hotfixt en het net vol is maar koop vooral 12 panelen voor de vibes bro lol
Ach leuk verhaal met die scheepsaccu’s, maar thuis wil iedereen wél salderen cashen en géén euro uitgeven aan opslag of een slimme omvormer, en dan janken dat de markt “op z’n gat” ligt ja duh toch
In de praktijk is het precies dat: ik wilde thuis een kleine accu erbij zodat je overdag wat opvangt en ’s avonds gebruikt, maar je wordt meteen doodgegooid met “mag niet”, “keuring”, netbeheerder zus/zo en ondertussen blijft terugleveren voor een habbekrats. Dan kun je nog zo’n mooi dak hebben, maar zonder fatsoenlijke sturing en simpele opslagregels voelt het echt als hobbyen op eigen risico.
Dit is ook gewoon klassebeleid: huiseigenaar met spaargeld kan “even kijken naar z’n dak”, maar huurders en mensen met een VvE zitten vast en betalen wél mee aan netkosten en rommelige tarieven — thanks. Als je serieus wilt dat die markt niet instort: regel collectieve daken/energiecoöps, dwing verhuurders tot verduurzamen en stop met alles aan “de markt” overlaten, oh ja want dat werkte zó goed bij energie…
Vanuit mijn praktijk zie ik vooral dat mensen murw zijn van het hoofd-rekenwerk en dat constante “rendement” gepush, terwijl de kernvraag holistisch is: wil je je huis energetisch meer zelfdragend maken of wil je een mini-beleggingsproduct op je dak. als je panelen neerlegt zonder opslag/warm water bufferen en zonder je verbruik mee te laten bewegen, dan krijg je vanzelf die middagpiek-frictie en irritatie bij iedereen; het systeem vraagt om balans en flexibiliteit, niet om nog een rondje symptoombestrijding met subsidie of een dak-stand preekje.
minister doet alsof het om dakhoek gaat maar het echte probleem is dat energiebedrijven je als mini producent behandelen zonder enige consumentenbescherming dus ze kunnen morgen “terugleverkosten v2” droppen en jij mag met je lening en panelen gewoon cope bro
Goh ja en dan zegt de minister doodleuk “kijk hoe je dak ligt” terwijl je ondertussen elk jaar nieuwe terugleverkosten krijgt en niemand je beschermt, lekker vertrouwenwekkend hoor… toch? als je straks vastzit aan een lening en je opbrengst wordt gewoon weggetikt door de energiemaatschappij ben je mooi klaar.
Nee hè, “kijk hoe je dak ligt”... mijn buurman hier heeft vorig jaar panelen gelegd en nou krijgt ie ineens terugleverkosten en gezeik met dat contract, opbrengst weg en de lening loopt gewoon door. zo jaag je iedereen er toch van af, dan kunt ge beter eerlijk zeggen: we laten het aan de energiemaatschappijen over en succes ermee.
Terugleverkosten zijn irritant, maar je wordt niet rechteloos behandeld hoor: tarieven en voorwaarden moeten vooraf bekend zijn en je kunt gewoon overstappen, plus de meeste panelen zijn allang terugverdiend zonder lening. Het echte probleem is dat de saldering wordt afgebouwd en de netten vol zitten, dus zelfs met subsidie blijft het gedoe zolang opslag en netverzwaring achterlopen.
Ach ze kunnen lullen over daken maar zolang je na 5 uur bellen nog steeds niet eens een zwaardere aansluiting of fatsoenlijke meter krijgt omdat “net vol”, gaat niemand ff 6k aftikken voor panelen hoor, eerst die infra op orde en dan praten we verder toch
Typisch weer: “kijk naar je eigen situatie” terwijl de overheid eerst de saldering afbreekt en daarna verbaasd is dat niemand nog €6.000-€8.000 in panelen steekt. Met terugleverboetes en een terugleververgoeding van een paar cent is je terugverdientijd zo 12-15 jaar, en dan mag je ook nog hopen dat je omvormer het zolang volhoudt. Als je echt actie wil: maak die regels stabiel voor 10 jaar, anders blijft het gewoon stil op de daken.
die hele focus op “meer panelen verkopen” voelt weer als symptoombestrijding: het net zit vol omdat we midden op de dag allemaal dezelfde piek produceren, terwijl we warmte en flexibiliteit juist kunnen bufferen. In Nijmegen zie ik mensen die wél rust krijgen als ze het holistisch aanvliegen: eerst isolatie, dan warmtepomp/boiler slim sturen, evt thuisbatterij of gewoon overdag draaien wat kan, en dán pas panelen als onderdeel van balans ipv rendementspaniek. en ja minister, “hoe je dak ligt” is leuk, maar hoe je huishouden meebeweegt met energie is tegenwoordig de echte vraag.
holistisch gedoe klinkt leuk op insta maar de meeste mensen huren een rijtjeshuis zonder ruimte geld of zin om hun boiler te “slim sturen” en dan is een paar panelen juist de simpelste stap, probleem is niet dat iedereen dom om 12u produceert maar dat beleid eerst salderen gaf en nu ineens jankt dat het net vol zit bruh
Vanuit het buitenland gezien is het vooral komisch dat NL zonnepanelen nog steeds als “consumentenkeuze” framen, terwijl de echte rem gewoon de overheid zelf is: elk jaar andere regels, andere heffingen, andere uitzonderingen. En dan komt dezelfde club die alles heeft lopen opjutten nu met het dak-stand verhaaltje… alsof je een tientje uitgeeft bij de Action, niet een installatie waar je 10-15 jaar op moet kunnen rekenen. In Thailand is het simpel: je betaalt, je krijgt stroom; in NL koop je er gratis beleidsrisico bij.
die minister heeft ergens gelijk: extra subsidie is niet het probleem, het is dat de spelregels elk jaar schuiven en je teruglevering steeds minder waard wordt. hier hebben we op de schuur ook panelen, maar de rekensom voor nog een rij klopt gewoon niet meer zolang netbeheer en salderen een grabbelton blijven. kom dan met 10 jaar vaste afspraken, dán gaan mensen weer investeren, ook met een dak op het noorden.
Wederom dat “kijk naar je eigen situatie”-gelul, terwijl het probleem gewoon is dat je in NL een installatie van €5.000-€7.000 koopt en er gratis beleidsroulette bij krijgt: salderen eruit, terugleverkosten erin, en netbeheer die je om 16:45 op zondag nog even een nieuwe tariefbrief stuurt. Hier in Hilversum buren laten het nu gewoon zitten na drie offertes, want de terugleverboete vreet de rekensom op en over 2 jaar veranderen ze het wéér; dan kun je nog zo’n mooi dak op het zuiden hebben, maar je bankrekening ligt ondertussen op het noorden… typisch D66-plannenmakerij.
ach ja, hij heeft wel een punt dat het beleid alle kanten op schiet en dan durft niemand meer, maar het is ook niet alleen “D66 stom” want die panelen zijn gewoon goedkoper geworden en wie overdag veel stroom pakt (warmtepomp/EV) rekent het nog steeds rond. alleen ja, met die terugleverkosten en elk jaar nieuwe regels denkt de gemiddelde buurman: laat maar, ik ga geen 6k gokken op een dak.
Die kop is ook weer zo’n framing: “geen reden voor actie” alsof de enige knop subsidie is. Waarom hoor je haar niks zeggen over die rare prikkel dat leveranciers terugleveren mogen “beprijzen” zonder transparante onderbouwing, terwijl netbeheerders gewoon gereguleerd zijn? En als ze zegt “kijk naar je eigen situatie” — oké, maar welke info krijgt een consument dan vooraf: wat is je verwachte terugleververgoeding/boete over 5 jaar, en wie controleert die rekentools eigenlijk, ACM of niemand?
die “kijk naar je eigen situatie” is leuk, maar veel mensen wonen in een flat of huurhuis en kúnnen helemaal niks met hun dak, daarentegen betalen ze wel mee aan de energietransitie en zien ze de rekening stijgen. Als je dan geen extra geld wil, regel dan tenminste dat VvE’s en corporaties zonder jaren vergaderen en netbeheerders-loterij panelen + buurtbatterij kunnen neerzetten, echter daar hoor je Den Haag altijd pas over als de markt al is ingestort.
ach joh, die panelen zijn niet eens het spannendste meer, het is dat hele gedoe eromheen: bij ons in de straat leggen ze nu massaal airco’s en warmtepompen neer en dan krijg je straks nóg meer piek en gedonder op datzelfde net. dan kun je wel zeggen “kijk hoe je dak ligt”, maar ik kijk vooral of m’n stoppenkast niet in rook opgaat als iedereen tegelijk aan de knopjes zit.
Dat “kijk naar je eigen dak” is wel héél lekker wegduiken: alsof het probleem is dat mensen hun hellingshoek verkeerd inschatten, terwijl het echte gedoe gewoon beleid + net is. Enerzijds klopt het dat panelen op veel plekken nog steeds prima renderen (zeker als je overdag veel verbruikt of een beetje slim stuurt), anderzijds is de onzekerheid door saldering/terugleverboetes en lokale netcongestie zó groot dat mensen gewoon afhaken, logisch. En die airco/warmtepomp-piek waar je het over hebt: dat is precies waarom je niet alleen moet roepen “elektrificeer!”, maar tegelijk tempo moet maken met wijkgerichte netverzwaring en eerlijke prikkels, anders krijg je een straat vol brave verduurzamers die elkaar het net uit duwen. Uiteindelijk is dit weer typisch: individualiseren wat eigenlijk een collectieve infrastructuurkeuze is, en dan verbaasd zijn dat de markt “op z’n gat ligt”.
Wat mij opvalt: niemand heeft het over de tweedehandsmarkt die je nu krijgt; mensen die in 2021 “snel rendement” kochten, dumpen panelen/omvormers als het tegenvalt, en daar zit straks een berg e‑waste én brandgevaar in schuurtjes omdat niemand weet wat nog veilig is. En dat “kijk naar je eigen situatie” is taalkundig al zo’n dooddoener: je bedoelt “reken het door”, maar dan moet je wel eerst stabiele regels durven geven, anders blijft het nattevingerwerk.
die tweedehands-berg wordt echt gezellig ja: marktplaats vol “werkt nog prima, alleen 3x warm geworden” omvormers die straks in schuurtjes aan een kroonsteentje hangen tot het knettert, maar goed minister ziet geen reden voor actie want regels zijn net als het weer hier: elke dag anders en iedereen moet “even zelf kijken”.
gast die “tweedehands berg” is echt paniekporno bro die panelen gaan 25 jaar mee en omvormers kun je gewoon recyclen of refurbishen maar ja alles meteen brandgevaar roepen is makkelijker dan toegeven dat salderen afbouwen en netcongestie de markt kapot maken lol
“kijk naar je eigen situatie” is leuk tot je erachter komt dat je situatie óók is: verzekeraar die moeilijk doet over brandrisico, VvE die drie jaar vergadert en een installateur die je met een 12-jarig “garantiecertificaat” afscheept en daarna onvindbaar is. laten we eerlijk zijn, het probleem is niet m’n dakstand maar dat je als consument een mini-energiebedrijf moet runnen zonder helpdesk.
Vanuit het buitenland gezien is het vooral bizar dat NL dit nog steeds als “consumentenkeuze” framen: dak goed, dak fout… terwijl je in feite een mini-energiebedrijfje start met fiscale regels, netcode, verzekeraar en een netbeheerder die op dinsdag iets anders roept dan op vrijdag. En niemand heeft het over die stille kosten: meterkast ombouwen, brandveiligheidskeuringen bij VvE’s, hogere premie of gezeur na een daklekkage, dan ben je zo 1-2k verder nog vóór je eerste kWh. Als de minister dan zegt “geen reden voor actie”, prima hoor, maar zeg dan ook gewoon: we laten deze markt even doodbloeden tot het net op orde is, stop met dat dak-advies alsof mensen dom zijn.
Dus de minister “ziet geen reden voor actie” terwijl iedereen met een gewoon rijtjeshuis inmiddels snapt dat je eerst duizenden euro’s neerlegt en daarna mag hopen dat je leverancier je niet leegplukt met nieuwe vaste kosten en teruglevergedoe?? En huurders/VvE’s dan, die kunnen al helemaal niks, maar die mogen wél meebetalen aan alle klimaatplannen via hun energierekening zeker?? En dan?? Moet ik dat maar goed vinden??!!
Die kop “verkoop op dieptepunt” roept vooral: bron? Gaat dit om CBS-cijfers, brancheclub Holland Solar, of gewoon een paar installateurs die minder leads zien sinds die terugleverheffing? En Van Veldhoven “geen reden voor actie” oké, maar waar is dan het langjarige kader: wat gebeurt er met de energiebelasting op eigen verbruik, met vaste netkosten vs variabel, en waarom moeten netbeheerders dit per regio met willekeurige teruglever-tarieven oplossen i.p.v. landelijke regels? Als je beleid maakt alsof het een dak-orientatieprobleem is, wie checkt dan de echte data achter die markt-dip?
NaomiDG mist dat je niet alleen “landelijke regels” nodig hebt maar vooral vertrouwen: mensen haken af omdat spelregels om de haverklap wijzigen (salderen, terugleverboetes, netcongestie) en dan ga je niet ff 6k aftikken omdat je dak toevallig zuid ligt. En die minister met “kijk naar je eigen situatie” is echt wegkijken: het probleem is een kapot prikkel-systeem en een net dat achterloopt, en ondertussen verlies je tempo op CO2 én laat je de energietransitie weer tegen de muur lopen!!!
Feit is ook: het helpt niet dat iedereen doet alsof het alleen om geld gaat, terwijl een hoop mensen gewoon stress krijgen van weer een klusproject met risico op gedoe en kosten achteraf. In de praktijk zie ik best wat mensen met slapeloze nachten door rekeningen en onzekerheid, dan is een schouderophalen van een minister echt olie op het vuur. Maak het simpel en voorspelbaar, en stop met dat dak-ligt-verhaal alsof mensen dom zijn.
snap die stress wel, maar we doen nu ook alsof zonnepanelen een soort traumaproject zijn terwijl het voor veel mensen gewoon 1 dag werk is en daarna jaren rust op je energierekening. en dat “dak ligt”-verhaal is niet neerbuigend maar gewoon fysica: schaduw, hoek, oude meterkast, het maakt echt uit, dus ja kijk naar je eigen situatie en laat je 2 offertes geven, dan heb je juist voorspelbaarheid en wat meer liefde in je portemonnee én verbinding met een schoner net, hoop dat we minder bang gemaakt worden door doemverhalen.
Dus huiseigenaren mogen het “zelf uitzoeken”, maar wie in een huurhuis zit of in een VvE met 80 handtekeningen kan het sowieso vergeten?? En ondertussen betaal je wél mee aan netverzwaring en al die klimaatplannen via je energierekening, maar je mag niet eens meedoen aan de voordelen, hoe eerlijk is dat dan?!?! En dan zegt de minister: geen actie nodig… en dan?? moet ik dat maar normaal vinden???