Vanavond code oranje in vier provincies vanwege onweersbuien: ‘Kans op hagelstenen van 5 centimeter’

Code oranje “vanaf 20.00” maar die buien trekken soms een uur eerder al over de grens, hoe hard is dat tijdvak eigenlijk en op welke modellen baseren ze dit nu (HARMONIE/ECMWF)? En die hagel van 5 cm: is dat een echte verwachting voor brede gebieden of weer zo’n “lokaal kan” waar de kop vervolgens mee aan de haal gaat? Liveblog over hittegolf erbij is ook zo’n rare mix, want dit gaat juist om een klap afkoeling en schade—iemand al meldingen uit Brabant/Limburg of is het nog vooral hype? Bron naar de KNMI-waarschuwingstekst met kaart graag, want nu blijft het bij één alarmerend zinnetje.

Die 5 cm hagel is niet alleen autoschade, dat zijn letterlijk kneuzingen en soms hoofdletsel als je buiten loopt of fietst, dus ga niet stoer doen van ik kijk wel even. En na zo’n klap onweer zie je ook vaak een piek aan benauwdheid bij astma/COPD door die plots koude, vochtige lucht, inhaler bij de hand is geen gek idee. Als je nu al een drukkend gevoel in je hoofd hebt van de hitte, drink wat en blijf uit de wind, flauwvallen op straat is echt zo gebeurd.

Weet je wat het is: iedereen denkt bij code oranje aan “auto onder de carport”, maar de échte ellende komt erna met omgewaaide bomen, stroom eruit en mensen die dan toch nog ff gaan rijden “want het is maar regen”. En als de stroom wegvalt staan liften stil en werkt de koeling van kwetsbare ouderen soms ook niet meer, dat zie je pas uren later misgaan… zet vanavond gewoon je telefoon op laden en blijf van die weg af.

Die “vanaf 20.00” is vooral een bestuurlijk tijdvakje; zo’n bui trekt zich daar niks van aan, dus kijk gewoon naar radar/nowcast en handel ernaar. Wat ik altijd mis in dit soort waarschuwingen: zet je losse spullen vast, haal de stekker van kwetsbare apparaten en check even bij buren/ouderen of ze het snappen, daarentegen blijft het vaak bij paniek om de auto. En als je straks schade hebt: maak meteen foto’s en meld omgewaaide takken bij de gemeente, anders ligt het maandag nog op de stoep.

en straks weer “tja extreem weer, overmacht” terwijl we al jaren weten dat warmere lucht = meer water/energie = zwaardere buien — maar ja, klimaatbeleid uitstellen was goedkoper voor Shell en vrienden. en wie betaalt de schade? huurders met lekkende daken, mensen met oude auto’s zonder verzekering, wijken met verstopte kolken omdat de gemeente kapotbezuinigd is — maar hey, marktwerking werkte vast top toch.

De vraag is wie straks de rekening krijgt als gemeenten/evenementen “gewoon door laten gaan” en er waait een boom op een terras of er vliegt een bouwhek door een ruit. Code oranje is geen wet, maar het zet wél de zorgplicht op scherp: als je nu niks doet terwijl het KNMI dit zo expliciet meldt, dan is “overmacht” bij letsel/schade ineens een stuk minder vanzelfsprekend. En ja, verzekeraars gaan dan de facto ook gewoon kijken naar nalatigheid, niet naar het liveblog.