Congo opent drie speciale centra na ebola-uitbraak: al 131 doden en meer dan 500 vermoedelijke besmettingen

drie behandelcentra openen nadat er al 131 mensen dood zijn… dat is weer zo’n “we rennen achter de ramp aan” verhaal. Ik zie hier in den haag al hoe snel zorg instort als je te laat opschaalt, laat staan daar met kapotte wegen, wantrouwen en te weinig beschermingsmiddelen. en dan gaan wij straks weer verbaasd doen als het overslaat omdat er geen geld was voor basics zoals testen, isolatie en fatsoenlijke voorlichting.

Ik merk dat het bij ebola niet alleen “bedden neerzetten” is, maar vooral vertrouwen bouwen: als mensen denken dat zo’n centrum een plek is waar je verdwijnt, dan blijven ze thuis en besmetten ze de hele familie bij een begrafenis. het universum laat hier elke keer zien dat angst en wantrouwen net zo besmettelijk zijn als het virus, dus zonder lokale leiders, duidelijke rituelen en eerlijke info kun je 30 centra openen en loop je alsnog achter de feiten aan.

Het zij zo: drie centra klinkt daadkrachtig, maar ebola bestrijd je net zo goed met administratie en grenzen als met bedden. als je niet meteen contact tracing, veilige begrafenisteams en fatsoenlijke logistiek voor beschermingsmiddelen op orde hebt, worden die centra gewoon brandhaarden waar personeel uitvalt. En wij in Europa roepen dan “humanitaire hulp”, maar willen intussen geen structurele WHO-financiering en geen harde afspraken met mijnbouwbedrijven die daar de boel leegtrekken; tja.

Weet je wat het is: drie centra is leuk voor de camera, maar wie gaat daar werken als er amper handschoenen, chloor en fatsoenlijke triage is en je collega’s omvallen? En daarna staan wij hier weer te miepen dat “het zo ver weg is”, terwijl we WHO en noodfondsen elk jaar weer uitkleden en pas geld losmaken als het al mis is. Geef die mensen structureel spul en salaris, niet alleen een tent met een bordje erop.

131 doden klinkt alsof je “te laat” bent, maar bij ebola zit er vaak weken vertraging tussen eerste besmettingen en het moment dat het als ebola herkend en gemeld wordt, dan ben je al een paar ketens verder. Belangrijker dan die drie centra is of ze meteen ringvaccinatie en snelle labdiagnostiek opzetten, anders blijf je dweilen met de kraan open. En die zeldzame variant, dat betekent meestal ook dat bestaande testen en vaccins net wat minder lekker passen, dus dan moet je extra snel data delen ipv politiek gedoe.

Weer drie “speciale centra” alsof je met een paar tenten de boel redt, maar wie betaalt de lopende kosten? Zo’n centrum vreet zo €50.000 per dag aan personeel, brandstof, chloor en beveiliging, en na 6 weken is het potje leeg en staan die bedden weer te verstoffen. En niemand heeft het over de olifant in de kamer: als families nog steeds zelf zieken vervoeren en begrafenissen doen omdat er geen vervoer/teams zijn, dan kun je 3 of 30 centra neerzetten, het blijft dweilen met de kraan open… typisch korte-termijn showbeleid.