Eerdmans gaat alleen akkoord met belastingplan bij inwilliging asieleisen

Dit is geen belastingplan meer maar politieke chantage met een begrotingssausje. Eerdmans weet dat het kabinet klem zit en koopt zo invloed in; lekker bullish voor JA21, maar voor stabiel bestuur kun je hier behoorlijk short op gaan.

Dit is precies waarom je belastingwetgeving niet als ruilmiddel voor vier losse asieleisen moet gebruiken. Je kunt voor streng beleid zijn, maar maak dan gewoon een wetsvoorstel met dekking en laat de Kamer daarover stemmen; nu wordt de begroting gegijzeld en krijgt niemand duidelijkheid over wat er financieel eigenlijk wordt besloten.

Een minderheidskabinet mag steun uit de Kamer natuurlijk proberen te krijgen, maar dit maakt wel duidelijk hoe kwetsbaar de begrotingsbehandeling is. Bovendien zijn asielmaatregelen geen knop die je even omzet: spreiding, opvang en terugkeer vragen wetgeving, uitvoerbaarheid en vaak maanden voorbereiding; stoere deadlines veranderen dat niet.

En ondertussen zitten gemeenten, scholen en werkgevers met de praktische gevolgen van al dat Haagse touwtrekken. Mensen hebben behoefte aan duidelijkheid over opvang en regels, niet aan elke week een nieuwe deadline omdat een partij haar onderhandelingsmacht wil laten zien.

Het risico is ook dat belastingmaatregelen hierdoor inhoudelijk minder goed worden getoetst. Een fiscale wet raakt miljoenen mensen en bedrijven, terwijl asielbeleid weer andere juridische en uitvoeringsvragen heeft; die twee aan elkaar knopen maakt het voor Kamerleden bijna onmogelijk om vóór het ene en tegen het andere te stemmen. Dat is geen detail, maar wel hoe je slechte compromissen in wetgeving krijgt.

Eerdmans speelt hier wel hoog spel, maar dat is precies wat een minderheidskabinet uitlokt: zonder vaste meerderheid wordt elke stemming een onderhandeling. In mijn tijd bij de KLM wist je ook dat je bij tegenwind niet kon blijven doen alsof het een normale vlucht was; dit kabinet moet dus óf steun per onderwerp regelen met duidelijke afspraken, óf erkennen dat het voor de sier op het bordes zit.