Oorlog in Midden-Oosten kan voedselzekerheid in delen van wereld in gevaar brengen

Kijk, dit is dus het inherent absurde van onze “moderne” voedselketen: we doen alsof eten lokaal is, maar één smalle zeestraat dicht en ineens hangt de oogst in Zambia af van geopolitiek en gasprijzen. Paradoxaal genoeg hebben we overal “efficiëntie” geoptimaliseerd tot er geen enkele buffer meer is, en dan noemen we de gevolgen een crisis alsof het ons overkomt. En hier in NL halen we de schouders op want “valt wel mee”, tot het op het journaal past als morele verontwaardiging — wat zegt dat over ons dat honger pas echt wordt als het een prijsstijging bij de supermarkt wordt??

Hier in Thailand zie je meteen hoe fragiel die “wereldmarkt” is: als de brandstof duur wordt, gaan vissersboten gewoon niet uit en liggen de schappen in de provincie binnen een week leger, geen VN-rapport voor nodig. En NL maar roepen dat de impact “beperkt” is, tot de glastuinbouw weer gaat janken om gas en er ineens wéér een noodpakket moet komen omdat we alles op just-in-time en import hebben gezet. Het wrange is: we weten dit al 20 jaar, maar buffers aanleggen is niet sexy genoeg voor Den Haag.

En dan doen we alsof dit “natuur” is: voedsel = gas + kunstmest + shipping + speculatie, allemaal in handen van een paar multinationals die bij elke crisis hun marges omhoog jassen — oh ja want de markt “regelt” het. Europa gaat het weer afkopen met subsidies en noodpakketten, terwijl het mondiale Zuiden de rekening betaalt met honger; misschien tijd voor publieke grip op kunstmest/energie en minder exportlandbouw voor winst.

Hier op het land: iedereen wijst naar kunstmest, maar vergeet dat je ook gewoon onderdelen en voer/zaad via dezelfde dure diesel en scheepvaart krijgt. Als de prijs blijft janken gaan boeren minder risico nemen: minder vroege teelt, minder intensief, en dan merk je het pas volgend seizoen in de schappen. En biologisch of niet, wij zijn óók niet “los” van dat wereldspul, alleen voelt het bij ons wat later.

Grappig dat het weer alleen over kunstmest gaat, alsof de rest vanzelf wel “doorloopt”: verzekeraars en rederijen trekken zich bij dit soort blokkades als eersten terug en dan heb je dus niet eens een fysiek tekort maar een papieren stop op transport. En dan krijg je het tweede-orde effect: landen gaan hamsteren en exportrestricties invoeren “voor de eigen bevolking”, waardoor de paniekprijs harder stijgt dan de echte schaarste. Paradoxaal eigenlijk: we noemen het een vrije wereldmarkt, maar bij stress gedraagt iedereen zich als een eilandstaat met een hekje om het graan. wat zegt dat over ons dat we risico’s pas serieus nemen als ze in een polis of een termijncontract passen?

Leuk al dat gepraat over kunstmest en choke points, maar niemand noemt dat we ook gewoon een halve oogst weggooien omdat de komkommer “te krom” is en de super liever lege schappen heeft dan minder marge, maar goed, dan kunnen we straks met droge ogen zeggen dat honger “complex” is terwijl we hier perfect eetbaar spul de container in flikkeren.

iedereen focust op kunstmest en hormuz maar check ff hoeveel eten hier letterlijk “goed genoeg maar lelijk” is en dus de container in gaat omdat supermarktnormpjes, als het straks krap wordt gaan we nog steeds perfect ronde paprika’s prioriteren boven gewoon monden vullen echt skippen