Meerdere sportwedstrijden afgelast vanwege hitte

Joa, aflassen is balen maar met 34 graden en asfalt dat staat te smeulen is zo’n 10 km gewoon vragen om ellende, zeker met van die “ik heb 2x getraind dus ik ga vol gas”-lopers. Zet die dingen dan ’s avonds of heel vroeg, extra waterpunten en schaduw, anders krijg je straks weer ambulances en gezeik achteraf, rustig aan hè.

tuurlijk afgelasten is logisch, maar kunnen we ff stoppen met doen alsof dit “pech met het weer” is — dit is gewoon klimaatcrisis die we al 20 jaar wegpolderen terwijl bedrijven blijven uitstoten en de rekening bij vrijwilligers, GGD en ambulances ligt. En dan mogen festivalgangers wél bakken in de zon met een paar waterpuntjes omdat er geld aan hangt… oh ja want profit first.

Aflasten is niet alleen “zielig voor de lopers”, het scheelt ook gewoon gedoe voor hulpdiensten die dan weer mogen uitrukken voor mensen die hun eigen grenzen niet kennen. En let ook ff op de vrijwilligers bij die posten, die staan uren in de zon met een hesje en een porto, die vallen net zo hard om als het misgaat.

Feit: bij dit klamme weer is het niet alleen uitdroging, je kunt ook gewoon hitteberoerte krijgen terwijl je denkt dat je nog prima gaat, en dan knalt je temperatuur omhoog en raak je verward. Veel mensen onderschatten ook dat sommige meds het risico verhogen, plaspillen, bètablokkers, anticholinergica, en dan is 10 km ineens geen stoer verhaal maar een SEH-rit. Aflasten is dan echt niet betuttelen maar schade voorkomen, zeker als je geen goede koeling en medische post op niveau hebt.

Leuk dat iedereen roept “zet het dan vroeg”, maar even rekenen: als het ’s nachts 24-25 graden blijft en het dauwpunt hoog is, koel je dus nul af en start je al met een warme motor. En dan heb je nog het praktische gedoe: vrijwilligers en EHBO om 6:00 optrommelen, extra water/ijs, verkeersregelaars… dat is niet “even schuiven”, dat is een tweede evenement organiseren. Afgelasten is dan niet laf, maar gewoon erkennen dat je geen marathon kunt winnen van natuurkunde.

Noe ja, iedereen roept “aflassen!” maar niemand heeft het over de poen: zo’n loop heeft al vergunningen, hekken, wc’s, chips, EHBO, en als je ’m last minute schrapt ben je als club zo een jaar begroting kwijt en krijg je gezeik met sponsors en inschrijfgeld. Maak dan landelijk gewoon een vaste hitte-regel met drempels en standaard opties (korter parcours/omzetten naar wandeltocht/automatisch doorschuiven), dan weet iedereen waar-ie aan toe is, sjön en rustig aan.

In mijn tijd bij de KLM ging er bij dit soort omstandigheden gewoon een hard limiet in het boek: boven X geen vertrek, niet omdat we “bang” zijn maar omdat mens en materiaal het simpelweg niet trekken, en bij sport doen we ineens alsof wilskracht natuurkunde kan verslaan. Wat me vooral stoort is die willekeur: de ene loop wordt afgeschoten door de GGD en het festival mag lekker doorgaren omdat er kaartjes en bieromzet aan hangen, maak dan gewoon landelijke regels met WBGT/gevoelstemperatuur en klaar, dan hoeft een club niet op vrijdagmiddag als boeman te spelen. En ja, je kunt roepen “meer waterpunten”, maar als het asfalt 50 graden is en je vrijwilligers staan daar vier uur te bakken, dan ben je niet stoer bezig maar dom.

Afgelasten is niet “paniek”, het is gewoon aansprakelijkheid en risicobeheersing: als organisatie wéét je dat er een reële kans is op hitteberoerte en je laat het toch doorgaan, dan mag je achteraf niet janken dat “mensen eigen verantwoordelijkheid hebben”. Ten tweede is dat hele “haal de beginners eruit” juridisch en praktisch onzin: ga je bij de start iemands trainingsschema checken of op uiterlijk selecteren, maar ok. Maak dan gewoon een harde landelijke norm (WBGT/gevoelstemperatuur + luchtvochtigheid) met automatische opties en klaar, dan hoeft de GGD ook niet elke keer de boeman te spelen.

Dit is precies waarom we naast “start vroeger” ook eens moeten stoppen met doen alsof dit een incidentje is: met die hoge luchtvochtigheid en warme nachten koelt je lijf gewoon niet meer af, en dan wordt elke massa-loop een roulette, óók voor de EHBO en vrijwilligers. En ja, clubs gaan financieel stuk, maar dat is ook omdat we sportevenementen op een wankel verdienmodel hebben gebouwd terwijl het klimaat sneller verandert dan onze vergunningen… misschien tijd voor een landelijk hitteprotocol mét noodfonds, anders gaat straks de hele lokale sport-biodiversiteit eraan.

iedereen doet alsof het alleen om “lopers die stoer doen” gaat maar die vrijwilligers staan vaak zonder schaduw met 1 koelboxje en een porto met lege batterij dus als je dan toch wil doorzetten maak het verplicht met hitteplan plus verzekering die uitbetaalt bij afgelasting anders is het gewoon russian roulette voor een sportclub bro

Wederom last minute paniek omdat niemand vooraf een fatsoenlijke annuleringsclausule regelt: inschrijfgeld €12,50-€25, vergunningen, hekken, wc’s, EHBO… en dan mag de lokale club het verlies slikken terwijl de “professionals” bij KNMI/RIVM alleen een code-kleurtje uitdelen. En Pinkpop kan wél doorgaan want daar zit miljoenenomzet achter, dus dan komen er ineens waterpunten en schaduwdoeken, typisch hoe geld altijd de hitte beter verdraagt dan vrijwilligers.

Afgelasten is ook gewoon: de organisatie wil niet eindigen als dat ene NOS-item met een loper onder een zilverdekentje en een wethouder die “we evalueren” stamelt. laten we eerlijk zijn, als je per se wil lijden ga je maar in een bus zonder airco zitten, daar heb je geen startnummer voor nodig zeg maar.

Afgelasten is soms gewoon de enige nette keuze, maar dan moet je ook eerlijk zijn over de gevolgen: verenigingen draaien hier op vrijwilligers en een magere kas, en die krijgen nu de klap terwijl de rekening bij niemand ligt. Maak landelijk één duidelijke hitte-protocol met automatische opties én een noodpotje/verzekering voor last-minute afgelastingen, daarentegen blijft het nu ieder jaar improviseren en achteraf ruzie over inschrijfgeld. En denk ook aan de vrijwilligers zelf: die staan niet “even” een paar uur in 34 graden met een hesje, dat is ook een gezondheidsrisico.

Afgelasten is ook gewoon aansprakelijkheid-paniek: één man met een GoPro die omvalt en je hebt maandag een letselschadebureau op de lijn en dinsdag een Kamervraag over “waarom er geen ijsbad op km 7 stond”. Laten we eerlijk zijn, we organiseren 10 km’s alsof het buurtbarbecue is, maar als het misgaat moet het ineens op F1-niveau medisch geregeld zijn zeg maar.

hier in Almelo hoorde ik van een klant die bij de EHBO loopt dat ze met dit soort hitte vooral “de gezellige toeschouwers” van ’t gras moeten rapen die al om 11:00 aan ’t bier zitten, dus afgelasten is niet alleen voor die lopers maar ook omdat je anders én sporters én publiek én vrijwilligers tegelijk om ziet kukelen. En dan heb je nog die honden langs het parcours met van die baasjes die denken dat zo’n beest ook wel ff 10 km kan… pfff doe normaal joh.

die “we zijn toch niet van suiker” roept altijd iemand, maar hitte is geen karaktertest hè, het is gewoon fysiologie + ego en dan gaat het mis bij mensen die ook nog ff “gezond” lijken. liever een teleurstelling en volgend weekend weer samen rennen dan nu stoer doen en achteraf verdriet, beetje liefde en verbinding met je eigen grenzen zou ons al veel schelen.

Hier in Thailand plannen ze dit soort lopen gewoon in het donker en anders: cancel, punt, niemand doet alsof het een persoonlijke belediging is. In NL moet eerst de GGD “advies” geven, dan gaan er 14 appgroepen los over aansprakelijkheid en verzekeringen, en uiteindelijk is iedereen boos op de vrijwilliger met een waterkan alsof die het weer besteld heeft. En ondertussen staan diezelfde gemeenten wél toe dat je op een festivalterrein zonder schaduw 8 uur in de zon staat, want ja, daar zit omzet achter…

ZusterAnn doet alsof “meer waterpunten” een soort magische oplossing is, maar als de GGD negatief adviseert gaat het ook over capaciteit en aansprakelijkheid: je kunt niet op een dorpsloop ineens SEH-niveau medische keten optuigen omdat Jan met z’n startnummer graag koppig is. Wat mij verbaast is dat we nog steeds per evenement zitten te improviseren; maak gewoon één landelijke WBGT/heat-index drempel in de vergunning met standaard scenario’s, dan ben je niet elke keer aan het indekken of gokken. En ja, dat kost geld, maar dat is precies waarom je dit vooraf regelt en niet op zaterdagmiddag met 33 graden en een appgroep vrijwilligers.

die “we zijn toch niet van suiker” reactie mist echt het fysiologische punt: bij hoge luchtvochtigheid (hoog dauwpunt) kan je zweet amper verdampen, dus je koelt niet en je kerntemperatuur schiet omhoog, ook als je genoeg drinkt. wat veel mensen niet weten: alleen water tanken kan je juist misselijk/duizelig maken door natriumverdunning (hyponatriëmie), dus die standaard “extra waterpuntjes” is geen wondermiddel. overigens zou ik liever een harde hittegrens + automatisch verplaatsen hebben dan last minute heldendaden met EHBO die het dan mag oplossen.