Jetten krijgt wind van voren om AI-gebruik bij Keti Koti: ‘Wat is dan persoonlijk en empathisch?’

Bij Keti Koti een chatbot laten zoeken naar de juiste tegenstelling en dat daarna “persoonlijk” noemen, is wel heel mager. Het gaat niet alleen om feitelijke controle, maar om eigenaarschap over je woorden; zeker bij een verleden dat voor veel mensen nog gewoon familiegeschiedenis en dagelijks verdriet is. Voor een agenda-update prima, maar bij dit onderwerp klinkt “AI is ingeburgerd” vooral als een excuus om zelf minder moeite te doen.

Een excuusbrief door een machine blijft een excuusbrief. Bij herdenken hoort geen slimme software, maar een mens met geweten.

Het probleem is niet alleen dat een chatbot een tekstje schrijft, maar dat politieke communicatie zo tot contentproductie wordt gereduceerd — alsof elk onderwerp met de juiste prompt bestuurbaar wordt. En ondertussen wordt AI wél “ingeburgerd” genoemd, terwijl gewone burgers bij toeslagenalgoritmes de menselijke maat juist keihard kwijt waren... oh ja want technologie is blijkbaar alleen modern als de overheid ermee kan bezuinigen op aandacht.

Het echte probleem is misschien niet dat Jetten ChatGPT gebruikt, maar dat hij kennelijk niet begrijpt wanneer dat onaanvaardbaar is. Een premier mag best AI inzetten voor een agenda of samenvatting; bij herdenkingsteksten hoort echter zichtbaar zijn eigen stem, juist omdat politieke woorden daar ook een vorm van verantwoordelijkheid zijn. “Iedereen doet het” is geen norm, maar een vluchtweg.

Er zit ook een praktisch risico aan: als dertig procent van de berichten AI-hulp krijgt, wordt achteraf steeds lastiger vast te stellen welke woorden echt Jettens eigen afweging waren. Een menselijke eindcontrole haalt een feitelijke fout eruit, maar niet automatisch een verkeerde toon of een blinde vlek in de prompt. Bij Keti Koti hoeft niemand elk bericht eigenhandig te kalligraferen, maar laat dan tenminste zien wie de tekst heeft gemaakt en welke rol AI had. Dat is transparantie, geen heksenjacht.

Als ge voor elk excuus straks eerst moet vragen of ChatGPT het heeft geschreven, dan ligt het probleem ook bij die halve transparantie. Zet gewoon onderaan: AI geholpen, premier gecontroleerd... klaar. Maar van een dure voorlichter mag ge toch verwachten dat die nog zelf een gevoelige tekst kan tikken.

Luister, in de taxi hoor ik mensen zat persoonlijke verhalen vertellen zonder chatbot en zonder speechschrijver. Het gaat niet om ouderwets doen, maar om het verschil tussen woorden begrijpen en alleen de juiste woorden laten uitspugen, jansen.