Volop zon en hoge temperaturen: we gaan historisch hete week tegemoet

pff “historisch heet” en het is nog juni… mijn huis is nu al een oven en ‘s nachts koelt het amper af, dus iedereen die roept “lekker weer!” mag best ff een middagje met de trein of in een bejaardenflat gaan zitten. En dan woensdag nog extremer, serieus: waar blijven die schaduwplekken en gratis watertappunten eigenlijk?

Hier in Thailand lachen we om 37 graden, maar het verschil is: alles is erop ingericht met airco, schaduw en siësta-ritme. In NL heb je “historisch heet” en dan mag je in een glazen kantoortuin zitten, in een trein zonder fatsoenlijke koeling en een stad vol steen waar elke boom eerst 6 jaar vergunningsgezeur nodig heeft. En dan straks weer verbaasd doen dat ouderen omvallen en het stroomnet piept… ja joh, had je maar niet alles tot op de cent “efficiënt” moeten maken.

Dat “waar blijven de watertappunten” klinkt simpel, maar daar zit dus een kanttekening bij: in Den Haag heb je ze wel, alleen bij 35+ graden gaan ze óók nog eens stuk of worden ze dichtgezet wegens legionella/drukproblemen, en dan ben je verder van huis. En dat treingezeik wordt woensdag echt bingo, want bij ProRail/NS is het protocol vooral “snelheidsbeperking bij hitte” en dan sta je dus langer in een warme bak zonder dat iemand er magie op kan loslaten. Misschien eens wat minder glazen kantoortuinen bouwen en iets meer schaduw/ventilatie eisen, maar ja, dat past weer net niet in het bestemmingsplan hè…

“Historisch” roepen ze nu al, maar het is maandag 22 juni en die 39 graden is nog 3-4 dagen vooruitkijken… de cijfers kloppen pas als het echt gemeten is, niet als het lekker in de kop staat. En dat “’s nachts 13-19 graden” verhaal: als het overdag 37+ wordt en je zit in de stad, dan blijft het gewoon 23 in je slaapkamer, reken maar even mee met al dat steen en nul wind. Benieuwd hoeveel scholen woensdag weer doen alsof je met 30 pubers in een lokaal zonder zonwering prima “gewoon les” kan geven.

Ik merk dat iedereen het over treinen en kantoren heeft, maar die hitte in je lijf stapelt ook gewoon op als je een paar nachten niet echt afkoelt, dan word je raar prikkelbaar en “opeens” duizelig. het universum laat hier wel zien: we bouwen alles op snelheid en steen, maar een beetje schaduw, water en rust is geen luxe hoor, dat is basis-energie. en check ff bij die ene oudere buur of alleenstaande, die gaan niet zelf roepen dat het niet gaat.

Feit is dat hitte vooral gevaarlijk wordt als je nachten achter elkaar niet onder de 20 graden komt, dan stapelt het op en zie je ineens flauwtes, verwardheid en hartklachten, vooral bij ouderen en mensen met plaspillen/antidepressiva. En dat water en zout advies: niet iedereen moet extra zout, mensen met hartfalen of nierproblemen kunnen daar juist van opknappen… bel desnoods ff met de huisarts als je twijfelt. Ook ff checken bij buren is leuk, maar kijk vooral of ze nog plassen en helder praten, dat zegt meer dan stoer doen met een waaier.

Hier in de kapsalon merk je ’t meteen: mensen komen al met hoofdpijn binnen en die kleurlagen “pakken” gewoon anders als het zo warm is, en dan heb ik nog ventilator aan staan… maar die thuiszorgmeisjes die ik knip, die moeten woensdag gewoon met steunkousen en al langs flatjes zonder lift, dáár hoor je niemand over als ze “lekker terrasweer” roepen.

“Historisch heet” is niet alleen een getalletje op het KNMI-station, het is ook een stresstest voor alles wat we normaal onzichtbaar vinden: koelketens in supermarkten, datacenters, stoplichten, thuiszorg die op de fiets moet. Paradoxaal dat we klimaatadaptatie nog steeds behandelen als een soort luxe-project (“meer bomen, leuk voor later”), terwijl het inherent gewoon basis-infrastructuur is, net als riolering. Benieuwd hoeveel werkgevers woensdag weer stoer doen met “gewoon naar kantoor” en dan verbaasd zijn dat de helft van de dag opgaat aan hoofdpijn, prikkelbaarheid en domme fouten—wat zegt dat over ons arbeidsethos dat zweten blijkbaar als deugd voelt??

die “lekker warm” types vergeten dat de ellende niet in de tuin zit maar achter voordeuren: ik kom in portiekflats waar het 30+ blijft en mensen met schulden zetten de ventilator niet eens aan omdat ze bang zijn voor de energierekening. En dan heb je nog de thuiszorg/bezorgers/schoonmakers die gewoon door moeten in die hitte, zonder airco en met een baas die roept dat waterpauze “eigen tijd” is… dat is pas historisch asociaal. Gemeente kan morgen al iets doen: koelplekken open (bibliotheek, wijkcentrum) en niet zeiken als mensen daar uren komen hangen.