Bultrug Timmy zwom na reddingsactie 200 kilometer, maar wel verkeerde kant op

Dus we slepen een uitgemergelde bultrug in een drijvend “aquarium” de halve zee over, plakken er een zender op en zijn dan verbaasd dat ze in paniek terugzwemt naar de plek waar ze vastliep… Ten eerste was dit vanaf dag 1 een PR-redding met een minieme kans, ten tweede is “215 km gezwommen” geen succesmetric als het dier daarna alsnog kapotgaat. maar ok, wel weer een mooi persmomentje en achteraf “we delen de data met onderzoekers” alsof dat het lijden terugbetaalt.

Ach ja, een bultrug “de verkeerde kant op” alsof het een verdwaalde fietser is… zo’n dier volgt stroming, geluid, eten, stress, noem maar op, wij snappen die route gewoon half. En als je dan zo nodig redt, zorg dan iig dat je ook een plan hebt voor wat erna komt, niet alleen een zender plakken en hopen dat het mooi uitpakt.

Wat mij opvalt: iedereen doet nu alsof “verkeerde kant op” een soort bewijs is dat die redding fout was, maar het zegt vooral hoe weinig grip we hebben op wat zo’n dier na zo’n stresscircus nog kán. En dat “doodsoorzaak niet vast te stellen” vind ik eerlijk gezegd het pijnlijkste; dan heb je dus wél een maand lang heldenfoto’s en een drijvend bad, maar geen harde evaluatie achteraf of je haar niet gewoon kapot hebt gesleept. trouwens: het is zenderdata, niet “de data” als meervoudsvorm; klinkt alsof het om een paar Excelletjes gaat.

Vanuit mijn praktijk: “verkeerde kant op” klinkt zo menselijk, maar een dier dat net door mensenhanden is gegaan zit vaak totaal uit z’n eigen balans en zoekt dan het bekende trillingsveld terug, ook al is dat objectief een slechte plek. Als je holistisch kijkt is die zenderdata vooral een spiegel voor ons: we fixen het symptoom (strandingsbeeld weg), maar we herstellen niet de bedding van het hele systeem van zo’n walvis, en dan krijg je dit soort paniek-navigatie terug richting oud zeer. en eerlijk: misschien was de les hier ook gewoon dat niet alles wat kan, ook moet.

Nou ja, “verkeerde kant op” is ook een beetje hoe wij naar een navigatie-app kijken, maar een walvis heeft misschien gewoon honger, stroming mee, of gehoorschade van al dat gesleep en motorlawaai, en dan kom je dus weer uit bij de vraag: wie betaalt straks de evaluatie en de rekening als zo’n redding misgaat, want nu is het vooral applaus en daarna stilte hoor, toch.

“215 km gezwommen” klinkt leuk, maar even rekenen: 200 km in 4-5 dagen is amper 2 km/u, dat is voor een bultrug eerder sukkelen dan migreren. En dat “verkeerde kant op” is ook zo’n mensending: als je een verzwakt dier dumpt in het Skagerrak zonder dat het nog fatsoenlijk kan foerageren, dan zwemt ie gewoon met stroming/instinct mee tot het op is. Zender erop plakken is geen nazorg, het is een autopsie met vertraging.

Ja goed, maar waarom doen we altijd alsof “gered = succes” terwijl niemand daarna nog verantwoordelijk is als het misgaat? Zet dan gewoon vooraf op papier: zoveel stress/zo zwak = niet slepen, want nu is het vooral feelgood voor de camera en daarna krijgt zo’n dier de rekening.

ja sorry maar “verkeerde kant op” klinkt net alsof Timmy ff de afslag Almelo-Zuid gemist heeft… ik hoorde van een klant die bij zo’n reddingsactie in Denemarken werkte: die beesten raken compleet van de wap na al dat motorlawaai en geduw, en dan is zo’n zender vooral voor óns gemoedsrust, niet voor die walvis.

Juridisch gezien blijft het gek dat zo’n overheid een “reddingsactie” optuigt zonder vooraf harde stopcriteria en zonder transparante evaluatieplicht achteraf, terwijl je wél ingrijpt in een beschermd dier en de facto het risico op extra lijden neemt. Als dit met publiek geld is gedaan, dan hoort er gewoon een Wob/Woo-proof dossier te liggen: besluitvorming, risicoanalyse, alternatieven, en wie waarvoor verantwoordelijk was, mits het misgaat. Anders is het vooral feelgood-beleid met een zender als alibi.