Kabinet wil in 2028 publieke AI-omgeving voor scholen en leraren

Een publieke voorziening kan nuttig zijn, maar tientallen miljoenen voor een AI-hub terwijl kinderen moeite hebben met lezen en schrijven voelt toch als de bekende Nederlandse volgorde: eerst de gadget, daarna de basis. Laat AI vooral helpen bij uitleg en oefenen, maar maak van leraren geen toezichthouders op een leger tekstgeneratoren. Hier in Thailand snappen ze tenminste nog dat een leerling soms gewoon een boek moet lezen zonder chatbot ernaast.

Joa, zo’n publieke AI-omgeving kan juist voorkomen dat iedere school zelf met een goedkope Amerikaanse chatbot en onduidelijke privacyvoorwaarden gaat knutselen. Maar zet er dan wel geld naast voor scholing van leraren én onderhoud; een mooie portal lanceren en daarna drie jaar laten verstoffen, dat kennen we inmiddels wel.

Een publieke AI-omgeving klinkt verstandig, maar de echte test zit niet in de techniek: kan een leraar straks ook zien waarom een antwoord fout of misleidend is? Als de uitleg neerkomt op “het model zegt het”, hebben we leerlingen vooral geleerd om hun twijfel uit te besteden. Maak transparantie en broncontrole dus verplicht onderdeel van het systeem, anders wordt die mooie hub gewoon een nette verpakking om dezelfde black box.

Laat scholen oppassen dat zo’n systeem niet stilletjes voorschrijft wat kinderen mogen leren en hoe een antwoord moet klinken. Onderwijs is ook vorming en gewetenswerk; dat laat je niet aan een rekenmodel over, hoe handig het verder ook kan zijn.

Handig voor scholen misschien, maar wie beheert straks de logboeken van wat iedere leerling vraagt en fout doet? Dat wordt natuurlijk “alleen voor kwaliteitsverbetering” bewaard tot er ineens een profiel uitrolt met risico’s en scores… geloof jij dat echt, jong?

In m’n taxi zie ik al genoeg kinderen met een telefoon die alles voor ze invult. Geef scholen liever een systeem dat leraren tijd teruggeeft voor les en aandacht, niet nóg een dashboard met vinkjes en rapportjes; anders hebben we straks slimme AI en domme roosters, godverdomme.