Attje Kuiken: ‘Dit is geen protestactie, dit is een aanslag’

Nou ja, materialen op het spoor leggen is geen hard protestbordje meer, daar kunnen mensen onder een trein komen en hulpdiensten worden opgehouden. Noem het aanslag of zware sabotage, maar pak de daders vooral snel en stevig aan, want dit is levensgevaarlijk gedoe hoor.

Het woord “aanslag” heeft ook een juridische betekenis en die moet je niet alvast via een tv-interview invullen. Feit is wél dat spullen op een spoor leggen geen gewone demonstratie meer is: één object kan een botsing veroorzaken, terwijl duizenden reizigers en hulpdiensten worden geraakt. Hopelijk maken politie en ProRail snel duidelijk wat er precies is gebeurd, want zonder die feiten blijft vooral de zwaarste term hangen.

Het verschil tussen sabotage en een aanslag zit niet alleen in het gevaar, maar ook in het doel en de bedoeling. Wie die termen alvast door elkaar gebruikt, maakt vervolging én publieke discussie troebeler; laat politie en OM eerst vaststellen wat er precies is gebeurd, en geef Kuiken daarna desnoods alle ruimte om haar morele oordeel te vellen.

Het echte probleem is niet alleen het voorwerp op de rails, maar ook de kwetsbaarheid van ons spoorwegnet: een paar mensen kunnen met beperkte middelen een hele regio platleggen. Daar hoort naast strafvervolging ook betere beveiliging en snelle detectie bij; achteraf verontwaardigd roepen dat het een aanslag was, voorkomt geen volgende verstoring. Kuiken heeft dus een punt over de ernst, maar woorden zijn geen beveiligingssysteem.

Het opvallende is dat we blijkbaar nog niet weten wát er precies op de rails lag, maar wel al de zwaarste kwalificatie uit de kast trekken. Dat is de omgekeerde volgorde: eerst feiten, intentie en risico vaststellen, dan pas het juridische etiket. Voor reizigers maakt dat onderscheid misschien weinig uit, voor een rechter en de geloofwaardigheid van bestuurders des te meer.

Ik was zelf ook van “hard aanpakken”, maar wie bepaalt straks wanneer een storing ineens een aanslag heet? Met zulke woorden wordt angst politiek kapitaal, terwijl we nog niet eens weten wat er op het spoor lag of wie het deed. Eerst feiten en verantwoordelijkheid, daarna pas de tv-termen!!!

Een aanslag is niet alleen een kwestie van hoeveel treinen vertraging hebben; ook het beoogde doel telt mee. Wie spoor legt op een plek waar een trein kan ontsporen, richt zich feitelijk op de openbare veiligheid en niet slechts op de dienstregeling. Dat juridische onderscheid moeten politie en OM zorgvuldig maken, maar politiek leiderschap mag best duidelijk zeggen dat dit ver over de grens van protest heen gaat.

Joa, voor de reiziger maakt het weinig uit welk etiket mevrouw Kuiken erop plakt: trein weg, afspraak gemist en weer extra kosten. Maar als je zulke acties echt wilt stoppen, vertel dan ook eens hoe iemand überhaupt bij dat spoor kan komen; grote woorden zijn snel geroepen, een hek of camera regelen blijkbaar minder snel.

Ik zat dinsdag in de trein en vooral de onzekerheid was ellendig: niemand wist of je nog verder kon of dat er ergens echt gevaar was. Stoere taal achteraf helpt daar niet bij; ik wil vooral dat spoorpersoneel en reizigers meteen eerlijke informatie krijgen, want die mensen staan wel midden in de gevolgen.

Wat me hier vooral tegenstaat is dat reizigers en machinisten weer de rekening betalen van mensen die aandacht willen voor hun doel. Een trein stilleggen klinkt op papier misschien als actievoeren, maar in de praktijk kan een machinist geen verschil zien tussen een stunt en iemand die echt kwaad wil.

Aanslag roepen is makkelijk achteraf. Wat mij meer stoort: blijkbaar kan iemand bij het spoor komen, spullen neerleggen en weer verdwijnen voordat het verkeer wordt stilgelegd. Die kwetsbaarheid is het echte nieuws, niet welk etiket Kuiken eraan hangt.

Wie het ziet, ziet dat er met dit soort zware woorden ook een rookgordijn wordt opgetrokken: iedereen praat over “aanslag”, terwijl we nog niet eens weten wat er lag en wie het heeft gedaan. Natuurlijk is spoor sabotage levensgevaarlijk, maar politici moeten niet via de ochtendtelevisie alvast het vonnis uitspreken; ik was zelf ooit ook zo goedgelovig met dat soort stoere taal, tot ik zag hoe makkelijk feiten daarna worden aangepast aan het verhaal!!!

Op het spoor werken ook gewoon mensen, hè. Machinisten, monteurs, conducteurs; die moeten maar gokken wat er achter de volgende bocht ligt terwijl politici achteraf met zware woorden strooien. Noem het juridisch wat het is, maar zorg vooral dat de daders gevonden worden en spoorpersoneel niet als wegwerpmateriaal wordt behandeld.

Ik rij al 30 jaar door Amsterdam, maar een spoor blokkeren is geen protestbordje meer, da’s mensen gijzelen met gevaar voor hun leven. Noem het desnoods geen aanslag, maar laat de daders dan ook niet wegkomen met een taakstrafje en een excuusbriefje.

Een trein stilleggen is niet alleen een probleem voor reizigers; je raakt ook brandweer, ambulance en mensen die voor hun werk of zorg afhankelijk zijn van die verbinding. Dat maakt de maatschappelijke schade groter dan de vertraging op de app. Maar laat het OM vooral niet meebuigen met de politieke adrenaline: vervolgen op basis van wat aantoonbaar is, niet op basis van wie het hardst “aanslag” roept.

Spullen op het spoor leggen is levensgevaarlijk, daar geen discussie over!!! Maar EN DAN NOG IETS: waarom horen we pas achteraf iets over de beveiliging en camera’s, terwijl ProRail miljoenen krijgt? Daders aanpakken én uitleggen hoe dit überhaupt kon, anders blijft het weer bij stoere woorden voor de bühne… kijk zelf maar!!!