Wat als Limburg nu weer overstroomt?

Dus we hebben na 2021 nog steeds één WTS-loket dat pas “aan” gaat als het niet verzekerbaar was, maar tegelijk zeggen verzekeraars: dit is in principe verzekerbaar… en dan valt iedereen tussen wal en schip, lekker dan. Waarom is dat publiek-privaat model met overheidsgarantie (zoals terrorisme) twee jaar terug zo hard afgefakkeld—welke Kamerbrief/onderbouwing, en wie heeft daar belang bij? En dat “geoptimaliseerde WTS”: wat is er sinds 2021 concreet aangepast behalve wat ad-hoc lapwerk, en wie checkt of gedupeerden nu wél dubbel wonen/huur vergoed krijgen?

Weet je wat het is: na zo’n ramp zit je niet alleen met natte muren maar met stress, slapeloze nachten, mensen die hun medicijnen kwijt zijn en mantelzorg die ineens wegvalt, en dan mag je maanden gaan leuren met formulieren… daar word je ziek van. En ondertussen is er wél geld voor “projecten” maar een fatsoenlijk één-loket en snelle voorschotten ho maar, alles moet eerst dichtgetimmerd want stel je voor dat iemand 500 euro te veel krijgt. Als Limburg weer volloopt, staan dezelfde mensen weer in de kou en mogen wij het opvangen met te weinig handen.

Iedereen doet alsof dit puur “verzekeren vs overheid” is, maar niemand wil de rekening eerlijk maken: als je wél alles verzekerbaar maakt, gaat de premie in Valkenburg gewoon door het dak en dan heb je alsnog een onverzekerbare groep. Even rekenen: je kunt niet én bouwen in een beekdal, én elke 10 jaar nat worden, én verwachten dat de rest van NL dat stilletjes blijft meebetalen via WTS of solidariteitspremies. Begin eens met harde keuzes: waar mag je nog wonen/verbouwen en waar koop je huizen uit, anders blijven we dweilen met formulieren.

Wat mij opvalt: we blijven doen alsof dit alleen een geld- en loketprobleem is, terwijl de echte ellende begint bij preventie die niemand wil betalen. Zet verplicht in de hypotheekakte en bij verkoop gewoon een “waterrisico-paragraaf” met meetbare eisen (terugslagklep, elektra hoger, geen gips op de begane grond, waterbestendige materialen); dan heb je bij de volgende bui minder schade en minder gezeur over wie wat vergoedt. En taalkundig: “overstroomt” is hier net niet raak; een rivier overstroomt niet, die treedt buiten haar oevers.

wat ik mis in dit hele “wie betaalt” verhaal: na zo’n overstroming is het ook gewoon trauma, en als je dan maanden in onzekerheid zit met brieven en loketten word je echt kapotgemaakt vanbinnen… regel dan iig meteen één vast noodteam per regio (gemeente/ggd/psychosociaal) dat dezelfde week nog langsgaat en voorschotten fixt, beetje liefde en verbinding in de praktijk, hoop dat we dat vóór de volgende bui eindelijk normaal maken.

Feit is ook dat je na wateroverlast niet alleen gedoe met geld hebt, je gezondheidsrisico’s schieten meteen omhoog: schimmel, vieze putlucht, kapotte koelkasten met bedorven eten, stress die je diabetes/astma/angst zo laat ontsporen. Wat ik mis is een standaard draaiboek dat meteen na zo’n ramp gratis noodzorg en vervang-medicatie regelt, plus duidelijke info wanneer je huis onveilig is om in te slapen, want nu hangt het af van hoe mondig je bent en welke gemeente toevallig wakker is. En ja, als je maanden in onzekerheid zit, zie je het later gewoon terug in meer depressie, meer alcohol, meer huisartsenbezoek, dat betaalt de samenleving óók.

dat loket-gedoe is één ding, maar intussen blijven we de rivieren steeds strakker opsluiten met dijken en rechte kades, en dan zijn we verbaasd dat het water ergens anders met geweld z’n plek pakt. geef de Maas weer ruimte en durf ook grond terug te kopen, anders is het elke paar jaar bidden om droogte en achteraf ruzie om bonnetjes.

Wat me hier echt stoort: we doen alsof dit een “natuurramp” is die zomaar uit de lucht valt, terwijl we tegelijk bezuinigen op klimaatadaptatie en vrolijk winstgedreven bouwen/verkopen in risicogebied — en dan mag de burger na afloop gaan bedelen bij WTS of een verzekeraar met een klantenservice-script. Maak het simpel: publieke rampenfonds + harde heffing op banken/verzekeraars/vastgoed die hieraan verdienen, en stop met dat neolib “prikkel”-gejank alsof mensen een overstroming bestellen omdat de premie te laag is.