Student geeft toe: 'Mijn scriptie is met AI geschreven'

Een scriptie laten schrijven door AI is geen handig hulpmiddel meer, maar gewoon fraude. Straks staan er mensen voor de klas of in de rechtszaal met een diploma waar ze de kennis niet voor hebben, daar mag een universiteit best stevig op handhaven.

Het percentage klinkt heftig, maar zonder te weten hoeveel scripties zijn bekeken en hoe AI-gebruik is vastgesteld, zegt 1 op de 5 nog niet zoveel. Belangrijker is misschien dat veel opleidingen studenten nog steeds vooral op een lang geschreven eindproduct beoordelen; een mondelinge verdediging en vragen over gemaakte keuzes zouden al snel laten zien of iemand het onderzoek echt beheerst.

Een AI-detector is geen bewijs, net zo min als een docent die denkt: dit klinkt wel erg glad. Universiteiten moeten het schrijfproces controleerbaar maken: bronnotities, versies, data en een stevig gesprek erna. Anders beoordelen ze vooral een mooi einddocument, en dat kan tegenwoordig ook door een chatbot worden uitgespuugd.

Het diploma is hier niet het enige probleem. Werkgevers nemen straks iemand aan die onder druk geen helder stuk kan schrijven of een keuze kan uitleggen, terwijl dat pas zichtbaar wordt als er echt iets misgaat. Dan is de universiteit allang uit beeld.

Wat me zorgen baart is niet alleen de student die fraudeert, maar ook de stille druk eromheen: hoge kosten, prestatiedruk en opleidingen die vooral productie eisen. Dat maakt fraude niet goed, maar wie alleen straft zonder naar die omstandigheden te kijken, jaagt het probleem ondergronds; laat studenten hun werk ook maken onder begeleiding en voer vaker tussentijdse gesprekken, dan zie je veel eerder wie vastloopt.