'Probleembever': van bedreigde diersoort naar sloper van dijken en wegen

Wederom zo’n “leuk natuurprojectje” uit de jaren 80 waar niemand de onderhoudsrekening bij zette: van 5 ton in 2019 naar 4,5 miljoen in 2025, dat is x9 en straks mag de waterschapsbelasting weer omhoog met een paar tientjes per huishouden. En dan verbaasd doen dat een bever onder je huis een schadepost van €100.000 maakt… ja, die knaagt niet alleen aan bomen maar ook aan budgetten. typisch dat er pas “kenniscentra” en patrouilles komen als de dijk al vol gaten zit.

Nou ja, bevers zijn hartstikke mooi, maar zet dan ook meteen vanaf dag 1 een plan klaar wáár ze wél mogen graven en waar niet, want een dijk is geen natuurgebied maar gewoon onze levensverzekering, en achteraf “beheren” is altijd duurder hoor, toch.

leuk dat we de bever “terug” hebben, maar als ie onder je huis of dijk zit ben je ineens gewoon de pineut en mag je het uitvechten met verzekeraar/provincie alsof jij dat beest hebt uitgezet. ik zie genoeg mensen die al klem zitten financieel en dan komt er zo’n ton schade bovenop, daar ga je echt aan kapot. regel dan een fatsoenlijk fonds en snelle schade-afhandeling, want nu is het natuurbeleid op papier en de ellende bij bewoners op de mat.

Ik merk dat we weer doen alsof de bever “probleem” is, terwijl wij overal harde lijnen hebben getrokken langs water en dan verbaasd zijn dat een dier dat water leest daar z’n weg in vindt. Als je nou serieus wil samenleven: maak die dijken beverproof op de plekken waar het móét en geef ze ergens anders juist ruimte, want die bevers houden ook water vast en dat is met droogte/hoosbuien gewoon waardevolle natuur-energie. En voor die mensen met schade: regel één landelijk loket met snelle uitbetaling, want nu gaat alle energie naar ruzie met verzekeraars ipv naar fixen.

Vanuit Nijmegen zie je die bevers echt als een soort water-architect, die reageert op stroming en stress in het landschap, en wij blijven maar doen alsof je “even” een dier terugzet zonder dat het hele watersysteem mee moet veranderen. Misschien moeten we ook eerlijk zijn dat onze dijken en oevers vaak keihard, strak en dood zijn gemaakt, dan zoekt zo’n beest gewoon de zwakke plek om weer balans te creëren… energie volgt de weg van de minste weerstand. En ja, als iemand z’n fundering scheef trekt is dat niet “pech gehad”, dan hoort er gewoon een fatsoenlijke compensatie bij, maar afschieten als standaard reflex voelt weer als westerse symptoombestrijding ipv heel-wording van hoe we met water en natuur samenleven.

die bever is niet “slecht”, die doet gewoon bever-dingen, maar wij doen alsof waterveiligheid en natuur twee losse werelden zijn en dan krijg je dus paniek én ruzie als het misgaat. maak het praktisch: bij dijken en woonkernen gewoon vroeg signaleren en verplaatsen (niet eindeloos vergaderen) en laat ergens anders wél ruimte, en als mensen schade hebben moet er meteen geld en hulp zijn zonder gevecht, beetje liefde en verbinding is ook gewoon: je laat bewoners niet alleen met de rekening. hopelijk leren we nu eens samenleven ipv pas reageren als het al kraakt…

Iedereen heeft het over afschot en “beverproof”, maar het echte gedoe begint pas als er schade is: wie is juridisch eigenaar van dat risico, provincie, waterschap, gemeente, verzekeraar of toch de bewoner… en ondertussen tikt de aannemer gewoon door. En die 4,5 miljoen klinkt heftig, maar dat zijn vaak losse potjes met verschillende regels en termijnen, dus je krijgt vooral vertraging en doorverwijzen. bever graaft een gat in een dijk, wij graven een gat in de verantwoordelijkheid.

Feit is ook: als een bever een dijk ondergraaft is dat niet alleen een kostenpost maar gewoon een veiligheidsrisico, en bij zo’n risico hoort je reflex snel en eenduidig te zijn, niet eerst 6 loketten en juridisch pingpongen. En dat gedoe met afschot versus verplaatsen wordt nu als morele discussie gevoerd, terwijl je vooral per locatie moet kijken wat het minste schade en stress geeft, voor mens én dier. Die mevrouw met een scheve fundering, daar zou ik als overheid echt niet mee gaan touwtrekken tot ze er ziek van wordt.