Orka's spelen mogelijk met hun prooi door erop in te rammen tot het explodeert

die “wetenschappers denken” stukjes hè… ze zien een paar orka’s rammen en plakken er meteen het label vermaak op, lekker menselijk gemaakt zodat het scoort in de media!! Ik was zelf ook zo dat ik alles uit een tijdschrift voor waar aannam, tot je ziet hoe onderzoek vaak gewoon een verhaal is met subsidie erachter en de nuance verdwijnt. Misschien is het gewoon jachttechniek of stress door die scheepvaartherrie, maar nee hoor: EXPLODEREN klinkt beter…!!!

Men vergeet gemakkelijk dat “spelen” bij roofdieren vaak gewoon oefenen is; jonge leeuwen doen ook alsof ze elkaar wurgen. Die maanvis is een soort drijvende pannenkoek met een raar skelet, als je daar hard op klapt scheurt er van alles en dan krijg je dat sensationele “explodeert”-verhaal. En eerlijk: als je al iets menselijks wil projecteren, kijk dan eerst naar onszelf met die clickbaitkoppen; dáár zit het vermaak.

Wat mij opvalt: iedereen struikelt over “vermaak”, maar je kunt ook gewoon kijken naar energie-efficiëntie; een maanvis is een logge klomp en als je ’m eerst half verdooft met een ram, hoef je daarna minder te knokken en loop je minder risico op een rare vin in je bek. En dat “explodeert” is natuurlijk weer zo’n krantenwoord: scheuren, organen naar buiten, klaar; maar ja, “implodeert” klikt minder lekker.

Feit is: dieren kunnen prima iets doen dat voor ons op spel lijkt, zonder dat je in hun hoofd hoeft te kruipen. Bij mensen zie je ook dat agressie en spel soms door elkaar lopen, denk aan pubers die stoeien tot iemand echt pijn heeft, dus die grens is gewoon vaag. Dat explodeert is vooral taal, een maanvis is een rare, kwetsbare bouw en als je daar met een orka op inbeukt gaat het snel mis, of dat nou lol, oefenen of jacht is.

Weet je wat het is, die kop “explodeert” is gewoon om mensen te laten klikken, terwijl het in zee gewoon keiharde natuur is: als iets zacht/raar gebouwd is knapt het, punt. En wij maar doen alsof dieren morele keuzes maken, terwijl wij zelf elke dag kippen door een lopende band jagen en dan geschokt zijn dat een orka hard ramt… beetje selectieve verontwaardiging hoor.

Kijk, dat “vermaak” label is leuk voor de kop, maar in de natuur is alles gewoon risk management: als zo’n maanvis een glibberige, lompe hap is dan ram je ’m kapot zodat je ’m veilig kan eten zonder gedoe, net als eerst een positie afbouwen voor je vol long gaat. En eerlijk, wij zitten hier moreel te daytraden op een orka terwijl we zelf elke dag op clickbait gaan alsof het gratis alpha is…

Dat “explodeert” is vooral een mediabeeld: een maanvis heeft geen zwemblaas en z’n lijf is grotendeels zachte massa, dus bij een harde klap scheurt het gewoon open en dan lijkt het spectaculair. Wat ik interessanter vind: in die Frontiers-studies gaat het vaak om een paar waarnemingen (n=klein), dus “orka’s doen dit” is al snel te groot gemaakt; het kan net zo goed één lokale groep/‘cultuur’ zijn. En als het echt vaker gebeurt: meten ze ook of die orka’s daarna eten, of laten ze ’m drijven? dat zegt meer dan giswerk over “vermaak”.

Dat “explodeert” is vooral ons brein dat van een scheur meteen een actief werkwoord maakt, maar er zit nog iets anders: orka’s zijn extreem sociaal en leren jachttrucs cultureel van elkaar, dus één groep kan zo’n ram-techniek doorgeven omdat het werkt (of gewoon omdat het prikkelend is) zonder dat je het meteen “sadisme” hoeft te noemen. overigens: als zo’n maanvis vooral vet/gelatine-achtig weefsel heeft en weinig “bite” qua voedingswaarde, kan het ook gewoon een soort snack/test zijn en laten ze ’m daarna liggen, dat zegt veel meer dan dat ene woord vermaak.