Natuurclub MOB jaagt op ruim 130 boerenvergunningen, vooral rondom de Peel en Veluwe

Ach ja, boeren jarenlang laten investeren en daarna via procedures hun vergunning onderuit halen. Natuur beschermen is nodig, maar zo’n juridisch kat-en-muisspel maakt vooral gezinnen en dorpen kapot.

Het wrange is dat vergunningen blijkbaar jarenlang rechtsgeldig genoeg waren om leningen en investeringen op te baseren, maar ineens niet meer zodra de overheid haar eigen stikstofbeleid niet op orde krijgt. Natuurherstel moet doorgaan, maar laat de rekening niet een paar boeren betalen voor twintig jaar bestuurlijk wegkijken.

MOB kan juridisch misschien gelijk krijgen, maar ondertussen wordt natuurbeleid zo een soort loterij waarbij de boer de hoofdprijs betaalt. Ik hoorde van een klant op de Veluwe dat banken nu al zenuwachtig worden van zulke vergunningen; wie gaat er straks nog investeren in een bedrijf als een organisatie met een bezwaarschrift de stekker eruit kan trekken?

Wat mij stoort is dat we alleen naar vergunningen en ammoniak kijken, terwijl onze kinderen straks vooral een leeg en verarmd landschap erven. Boeren wegprocederen is geen natuurbeleid; zorg voor minder dieren, gezonde bodem en een eerlijke overgang, zodat gezinnen én het land weer ademruimte krijgen.

ja maar als MOB juridisch gelijk heeft, moet je niet boos worden op de boodschapper omdat Den Haag jarenlang vergunningen uitdeelde alsof er niks aan de hand was; wel netjes regelen dat een boer niet ineens alles kwijt is terwijl de overheid zelf de boel heeft laten versloffen, anders blijft dit vooral dure ruzie met de natuur als excuus man

Nou ja, wat ik mis in dit verhaal is wie al die vergunningen ooit heeft gecontroleerd, want een boer kan toch moeilijk zelf bepalen of zijn papier juridisch deugt. Als de overheid nu zegt dat het niet klopt, moet zij ook de schade dragen, niet alleen wijzen naar MOB en naar de boer, hoor.

Het vreemde is dat we natuurherstel behandelen als een juridisch dossier, terwijl bodem, water en dieren allang uit balans zijn. Een vergunning is geen energetische vrijbrief om onbeperkt door te gaan, maar een boer mag ook niet als wegwerpmateriaal dienen voor twintig jaar bestuurlijke stilstand; minder dieren, gezonde grond en echte begeleiding zouden meer heel-wording brengen dan nog een ronde procederen.

Wat hier onderbelicht blijft: een vergunning intrekken is niet hetzelfde als natuur herstellen. Als die dieren daarna ergens anders terechtkomen, schiet je er ecologisch weinig mee op en maak je wel een gezin kapot; provincies moeten per bedrijf laten zien wat het doel is en welke redelijke uitkoop- of omschakeloptie er ligt, niet alleen procederen tot iemand omvalt.

Wat me vooral zorgen baart is de precedentwerking: als een vergunning na jaren ineens juridisch ondeugdelijk blijkt, weet straks geen bank of ondernemer meer waar hij aan toe is. Dan investeert niet alleen de boer niet meer, maar ook de rest van het buitengebied niet; dat is geen natuurbeleid maar bestuurlijke stilstand.

Wat me ook zorgen baart: dit raakt niet alleen de boer, maar werknemers en gezinnen die van zo’n bedrijf afhankelijk zijn. Je kunt niet van mensen verwachten dat ze rustig omscholen terwijl hun inkomen en woningwaarde ondertussen onzeker worden; daar mag de overheid weleens concreet verantwoordelijkheid voor nemen.

Goh, wat ik nog mis is wat er met het personeel en de dieren gebeurt als zo’n bedrijf echt moet stoppen. Dat zijn niet alleen vergunningen op papier, daar werken mensen en staan levende dieren; een rechterlijke uitspraak maakt die gevolgen niet ineens netjes geregeld toch?