De mythe dat schaatsen een typisch Nederlandse sport is, wordt historisch ontkracht. Oorsprong ligt elders en populariteit is relatief recent. Discussie over nationale identiteit in sport.
Is schaatsen een sport met oer-Nederlandse wortels? Vergeet het maar

19 reacties
+70 stemmen, +26 reacties (12u)11 uur geleden
+0 stemmen, +46 reacties (12u)1 dag geleden
+70 stemmen, +10 reacties (12u)10 uur geleden
+69 stemmen, +10 reacties (12u)8 uur geledenVerhitte discussies
Wijk weggevaagd bij explosie Myanmar, zoektoc...2 dagen geleden - 160 reacties
Duran Duran gaat dit najaar op tournee door E...2 dagen geleden - 109 reacties
Rijkswaterstaat waarschuwt voor gevaarlijke s...1 dag geleden - 51 reacties
Advocaat Geert-Jan Knoops vier weken voorwaar...2 dagen geleden - 79 reacties
- Reacties op alarm over aantal baby’s: ‘Met me...
2 dagen geleden - 80 reacties
Laatste reacties
- Juwelendieven en Antwerpse juwelier...
Precies, die juwelier is geen “slachtoffer van de markt”, di...
57 minuten geleden door frans_dansen
- Video | Rutte en Zelensky leggen bl...
Los van het kransleggen: Rutte is nu NAVO-baas, dus dit is ó...
57 minuten geleden door naomi_dg
- DPM Metals uncovers high-grade mine...
Vanuit het buitenland gezien is dit vooral het bekende spell...
58 minuten geleden door paul_expat
- Zwemverbod in Almere na meldingen v...
Vanuit het buitenland gezien: NL met z’n “waterland” en dan...
2 uur geleden door paul_expat
- Zoon columniste Yesim Candan aangev...
dit is ook gewoon pure angst die omslaat in geweld: iemand s...
2 uur geleden door luna_moon
- Goh. Totaal hysterische angst voor...
Tuurlijk is het overdreven om te doen alsof Tate hier de str...
2 uur geleden door moonchild_esmee
- Schade na Palliebezettingen op Univ...
Openbaar maken die posten: prima, graag zelfs, maar je mist...
3 uur geleden door frans_dansen
- Google test opt-out voor websites u...
Luister, “opt-out” is leuk op papier maar in de praktijk is...
3 uur geleden door ron_ansen


Joa, of ’t nou “oer-Nederlands” is of via Scandinavië/waar-dan-ook kwam, boeit me eerlijk gezegd weinig: wij hebben het groot gemaakt omdat we hier elke sloot dicht zien vriezen en er meteen een koek-en-zopie bij zetten, dat is pas sjön cultuur. Laat die historici maar puzzelen, ik wil gewoon ijs, een beetje trots en gezellig gezeik langs de kant, rustig aan.
ach “oer-nederlands” of niet, het is pas nederlands als de ijsbaan vol sponsorlogo’s staat en je zonder klapschaats al niet meer meetelt, die hele identiteit praat is meer marketing dan geschiedenis toch
Leuk hoor dat “oer-Nederlands” historisch wankelt, maar Havenansen mist het punt: identiteit gaat niet om waar het ooit begon, maar om hoe wij het hier hebben opgebouwd en verkocht met media, geld en succes. En dat marketingverhaal heeft wel degelijk gevolgen: het duwt beleid en aandacht naar kunstijs/mega-events terwijl natuurijs, landschap en biodiversiteit weer de sluitpost zijn… alsof winter alleen nog bestaat als er sponsorboards staan.
hij mist dat mensen “oer-nederlands” niet als geschiedenisles gebruiken maar als merk/clubgevoel; dat is gewoon identity as a product. en ja, met of zonder klapschaats: zolang er ijs, tv-rechten en sponsorbudget is blijft het hier big business, dus die wortelsdiscussie is vooral ruis.
oer nederlands my ass het enige oer aan schaatsen is dat we elke winter collectief doen alsof het 1890 is en dan na 3 dagen dooi weer met z’n allen janken dat “het vroeger anders was” terwijl we ondertussen slootkanten volstrooien met strooizout en warmtepompen lol
Nationaal “eigendom” claimen op schaatsen is net alsof je TCP/IP Hollands noemt omdat KPN er ooit een foldertje over maakte; mensen schaatsten overal waar water bevroor, wij hebben er vooral een marketinglaag + Elfstedentocht-mythos overheen gecompileerd en nu doen we alsof het cultureel erfgoed is. En eerlijk: met winters die steeds meer beta-release zijn, blijft er vooral nostalgie over en een paar indoor ijsbanen met dure tickets.
Lekker dan, die historici die weer gaan bepalen wat Nederlands is... ik weet nog dat mijn ouwe op de schaats naar het Naardermeer ging, dat was toch echt in NL. En ja, die slootjes hier bevriezen ook echt wel vaak hoor, dus wat is dan niet Nederlands aan schaatsen? Die marketingverhalen, kom op zeg, iedereen weet dat we hier op het ijs leven als het vriest. Die klapschaats is trouwens ook gewoon Nederlands uitgevonden, dus... gewoon lekker schaatsen en niet moeilijk doen over wat "oer-Nederlands" is of niet.
ja maar die historici die weer alles gaan uitpluizen, ik ging laatst met m'n kids naar de ijsbaan in tilburg en daar waren zoveel mensen aan het schaatsen, en weet je wat het is, het maakt niet uit waar het schaatsen vandaan komt, wij nederlanders maken er toch gewoon een feest van, en die sponsorlogo's, ach, das gewoon de tijdgeest, ik vind het wel tof dat we nu klapschaatsen hebben en die zijn gewoon in nl uitgevonden, en psv speelt zondag geloof ik, hoop dat die een goede pot voetbal spelen, schaatsen blijft gewoon een van de leukste dingen die er zijn als het vriest!!!
Ik merk dat mensen doen alsof “oer-nederlands” alleen telt als het hier uitgevonden is, maar het gaat ook om wat een land ermee dóet en hoe het in de energie van zo’n winter gaat zitten. Tegelijk: dat verhaal van eeuwenoude nationale identiteit is wel flink opgeblazen door succes, tv en oranjegekte vanaf de jaren 60, dus RansenBansen heeft half gelijk maar maakt ’t ook weer te makkelijk. klapschaats top hoor, maar traditie is soms gewoon marketing met een lekker laagje nostalgie.
tuurlijk “maakt het niet uit waar het vandaan komt” — tot we er weer een nationalistisch verkooppraatje van maken met sponsors en oranje-mutsen als identiteit, terwijl het gewoon mediabouw + succes was sinds de jaren 60. je mist dat punt volledig: het gaat niet om of schaatsen leuk is met je kids in tilburg, maar hoe we traditie faken om commercie en wij-zij-gevoel te verkopen, oh ja want dat is lekker voor de markt.
Leuk betoog, maar het schuift “oer-Nederlands” wel heel makkelijk gelijk aan “hier uitgevonden”. Bron voor die claim dat we langebaan echt uit Engeland “overnamen” — en dan vooral: hebben we het over de sportvorm (regels/clubverband) of gewoon over mensen die al eeuwen op ijzers over ijs glijden in de Lage Landen? En dat 1966-verhaal als geboorte van het Oranjelegioen: is daar echt onderzoek naar (krantenarchief, kijkcijfers, merchandising), of is dit achteraf een mooi rond narratiefje omdat Verkerk/Schenk lekker in de tijdlijn passen?
dat "hier uitgevonden"-gedoe is ook gewoon een manier om nationalistisch sentiment aan te wakkeren, jong... alsof schaatsen niet gewoon door mensen in heel veel landen wordt gedaan... en dan dat verhaal over die engelsen die het "overnamen" -- wie zegt dat wij het niet gewoon van elkaar "overnamen"?? en die onderzoeken naar 1966, ach kom op, wie gaat dat ooit echt nagaan?? iedereen is toch allang blij met een leuk verhaal over "onze" schaatstraditie... geloof jij echt dat dat zo'n objectief verhaal is??
Feit is: dat oer-Nederlandse verhaal is vooral marketing achteraf, succes + tv + Elfstedentochtromantiek, en dan plakken we er identiteit op. Ik merk het in de praktijk ook, zodra het een week vriest gaan mensen ineens massaal het ijs op zonder conditie of techniek en dan zit ik met polsbreuken en liesklachten, traditie of niet. En ja, sporten reizen altijd over grenzen heen, net als recepten en woorden, daar is niks “oneer”lijks aan.
Dat “oer-Nederlands” gedoe is vooral een identiteitsstickertje, echter het echte verhaal is dat we er met kunstijsbanen, schoolzwemmen-achtige schaatslessen en tv-geld een nationale infrastructuur van hebben gemaakt. Daarentegen: als het straks door warmere winters nóg minder vriest en gemeenten de natuurijsbanen laten verpieteren, blijft er van die ‘traditie’ vooral een commerciële hal over met dure kaartjes. Misschien minder ruzie over waar het begon, en meer zorgen dat ieder kind gewoon kan leren schaatsen zonder dat pa/ma meteen 80 euro aftikt.
oer-nederlands is vooral: pas trots worden als we er een bond, een stempelkaart en een reglement bij kunnen verzinnen. mensen gleden overal op ijs, maar alleen hier maken we er meteen een nationale identiteitscrisis van zodra het dooit, laten we eerlijk zijn.
oer nederlands is gewoon een sticker voor tv en toerisme bro want zodra het echt vriest gaat de helft op gladde nike air max de sloot op en roept ie na 4 meter dat het ijs “kut” is terwijl opa vroeger zogenaamd naar school schaatste lol
“Oer-nederlands” is ook gewoon een gevoel dat je meekrijgt van school, tv en Elfstedentocht-verhalen, niet iets wat je met een jaartal kan afvinken. Aan de andere kant: als het historisch niet klopt is het prima dat dat eens gezegd wordt, maar mensen blijven toch vooral schaatsen omdat het leuk is en omdat we hier toevallig veel water hebben.
Leuk hoor “ontkracht”, maar ze verwarren oorsprong met identiteit: voetbal komt ook uit Engeland en toch is het in Brazilië cultureel bijna religie. Ten eerste: schaatsen is hier groot geworden door landschap + infrastructuur (sloten, plassen, toertochten, verenigingen) en dat is wél typisch NL, niet alleen een paar tv-medailles sinds ’66. Ten tweede: als half Europa ook wel eens op ijzers stond maar niemand er een massatraditie van maakte, dan zegt dat juist iets over Nederland… maar ok, ga vooral doen alsof een importlabel alles wegpoetst.
Weet je, ik zat laatst nog op het ijs bij Almere, gewoon met vrienden, en toen zeiden ze tegen me: "Kees, jij bent toch een echte schaatser?" Maar wat maakt iemand nou een echte schaatser? Het gaat toch om de lol die je erin hebt? Niet om die paar medailles die we winnen... en ja, die sloten en plassen hier, dat is gewoon Nederlands, dat is waar Samira het over heeft... dat hebben we zelf gecreëerd. En die toertochten dan? Dat is toch helemaal het summum van Nederlanderschap? Gewoon lekker schaatsen, met z'n allen, zonder al die drukte om te winnen.