72.000 euro per baby: zóveel kost de rente op de staatsschuld ons

72.000 euro per baby klinkt lekker dramatisch, maar zo werkt een staatsschuld niet. Het is vooral een rekening die politici vooruit schuiven en waar straks diezelfde baby belasting voor mag betalen; net als met een schip: lenen kan, maar je moet wel weten wie de aflossing doet.

Dat bedrag per baby is vooral een slimme krantenkop. Belangrijker is waar het geleende geld aan opgaat: een school, spoorlijn of energienet kan later wat opleveren, maar structurele uitgaven wegpoetsen met schuld niet. En graag ook de bezittingen van de staat meenemen in zo’n rekensom, anders lijkt elk kind meteen met een lege portemonnee geboren.

Leuk zo’n bedrag per baby, maar hoeveel schuld staat er eigenlijk tegenover hoeveel bezit en belastinginkomsten? Straks rekenen ze de toekomstige rente ook nog per kinderwagen uit, jong… zolang Den Haag geen plafond kent blijft het vooral schuiven met bonnetjes, bewijs het maar.

Rente merk je pas echt als de stoep open moet en er weer geen geld is voor normaal onderhoud. Op papier miljarden, buiten een gat in de weg en een formulier voor elke scheet... daar wordt niemand rijker van.

Het irritante aan dit soort bedragen is dat ze doen alsof iedereen dezelfde rekening krijgt, terwijl rente vooral een verdelingsprobleem is: wie profiteert van de uitgaven en wie betaalt later via belasting of minder voorzieningen? De baby betaalt niks, maar een starter met hoge lasten merkt wél als de begroting straks vooral uit oude verplichtingen bestaat.

Waar ik vooral benieuwd naar ben: hoeveel van die rente komt door beleid dat de economie juist afremt? Als je ondernemers en werkenden steeds zwaarder belast, groeit de belastingbasis minder en wordt dezelfde schuld duurder om te dragen. Eerst minder uitgeven aan prestigeprojecten en bureaucratie, daarna pas weer nieuwe rekenkunst per baby; lmao de begroting draait op legacy code.

Weet je wat mij zorgen baart: niet dat een baby zogenaamd een rekening van 72.000 euro krijgt, maar dat rente straks een vaste patiënt op de begroting wordt die altijd voorgaat. Dan wordt er weer “efficiëntie” gezocht in de zorg en het onderwijs, terwijl niemand aan de grote leningen durft te komen.

Het misleidende zit misschien niet eens in die 72.000 euro, maar in het woord rente. Een baby betaalt niet de schuld, maar kan wel jarenlang minder publieke ruimte krijgen als de rente sneller stijgt dan de economie; dat zie je niet meteen op een factuur, maar wel aan wachtlijsten, uitgesteld onderhoud en hogere belastingen. De echte vraag is dus: groeit de investering mee met de rekening, of financieren we vooral beleid dat volgend jaar alweer op is?