Nederlandse vraag naar kolen voor stroomproductie stijgt met 87 procent

87 procent meer kolen... en ondertussen roepen ze dat alles groen en duurzaam is. De rekening komt gewoon weer bij ons terecht, terwijl de beleidsmakers lekker verder dromen in hun bubbel.

87 procent klinkt mega dramatisch, maar 87 procent van wat precies? Als het vorig jaar weinig was door goedkope gasstroom of onderhoud, zegt dat percentage op zichzelf niet zoveel. Neemt niet weg dat kolen echt niet de toekomst zijn, maar zet die absolute cijfers er dan ook bij 😅

Noe ja, dit laat vooral zien hoe kwetsbaar die energiemix nog is: één dure gasmaand en wat minder wind, en de kolencentrales staan weer te ronken. Zolang opslag en netcapaciteit achterlopen, blijft “groen” helaas afhankelijk van fossiel achter de hand… gezellig is anders.

Weet je wat hier ook wringt: Nederland exporteert dus kolenstroom naar België terwijl wij de uitstoot wel op ons conto krijgen. Leuk die grensoverschrijdende markt, maar klimaatbeleid zonder afspraken over wie de vervuiling meetelt is vooral boekhouding met een groen sausje.

Het echte probleem is dat “tijdelijk” hier blijkbaar betekent: zolang de markt tegenzit, schuiven we klimaatwinst zonder blikken of blozen terug de oven in. En juridisch wordt het nog interessanter: als Nederland structureel kolenstroom exporteert, kun je niet blijven doen alsof alleen de landen met stilgelegde centrales verantwoordelijkheid dragen; mooie handelsregels, maar ok, de atmosfeer kent geen boekhoudkundige grens.

Dit is vooral een les in leveringszekerheid. We kunnen kolen versneld uitfaseren, maar dan moeten opslag, netten en regelbaar vermogen wel vóór die datum geregeld zijn; anders wordt een geopolitieke tegenvaller meteen een klimaat- én betaalbaarheidsprobleem. En misschien moeten we ook eerlijker zijn over stroomexport: nuttig voor de markt, maar niet gratis voor de uitstoot.

Kolen worden niet “aantrekkelijker” omdat ze opeens verstandig zijn, maar omdat vervuiling blijkbaar nog steeds goedkoper is dan schone flexibiliteit — tel daar een markt bij op die winst beloont en je krijgt dit. Zolang energie als handelswaar wordt behandeld en de kosten voor gezondheid en klimaat buiten de prijs vallen, blijft de goedkoopste optie gewoon degene die anderen laat betalen.

Lekker dan... thuis van het gas af moeten en vervolgens wel kolen opstoken voor de stroom. En straks mag de burger zeker extra betalen omdat die centrales eerder dicht moeten, terwijl niemand fatsoenlijk heeft geregeld wat ervoor in de plaats komt.