Nederland zakt weer op ranglijst gendergelijkheid: ‘In dit tempo is de kloof tussen man en vrouw pas in 2146 gedicht

2146… dat is toch beschamend laat. En nee, dit gaat niet alleen over salaris: ook wie er aan tafel zit, wie promotie krijgt en wie thuis automatisch de zorg oppakt telt mee. Blijkbaar vinden we gelijkheid vooral een mooi woord zolang het niks hoeft te kosten.

Een ranglijst zegt pas echt iets als je ook kijkt naar de knoppen waar Nederland aan kan draaien. Kinderopvang die financieel loont, vaders die normaal parttime werken en selectieprocedures zonder “past niet in het team”-onderbuik zouden al meer doen dan weer een campagne met een paar rolmodellen.

Tsja, zo’n ranglijst voelt soms wat abstract, maar het wordt wel concreet als je merkt dat deeltijdwerk je later ook minder pensioen en carrièrekansen oplevert. Daar hoor je in dit soort discussies opvallend weinig over, terwijl dat juist jarenlang doorwerkt.

Weer een ranglijst waar Nederland van schrikt en vervolgens een commissie voor instelt. Kijk ook eens naar de belasting- en toeslagregels: bij een tweede inkomen verdampt soms honderden euro’s per maand door kinderopvang en toeslagen, dus financieel “meer werken” is niet altijd meer overhouden. Dan kun je wel roepen dat vrouwen meer uren moeten maken, maar de spreadsheet zegt iets anders.

Misschien moeten we ook eens kijken naar de onzichtbare zorg die buiten werk en salaris valt: mantelzorg, vrijwilligerswerk en zorgen voor familie. Daar draaien vrouwen nog vaak op, terwijl beleid en waardering achterblijven; gelijkheid betekent niet dat iedereen hetzelfde leven moet leiden, maar wel dat die keuze niet automatisch bij één groep terechtkomt.

Wat me ook stoort: bedrijven praten graag over diversiteit, maar vergaderen nog steeds standaard na vijven en plannen borrels alsof iedereen thuis geen leven heeft. Dan kun je vrouwen wel “ambitieuzer” noemen, maar misschien moet je de werkcultuur eens aanpassen.

Wat in deze cijfers vaak ontbreekt, is de rol van school en beroepskeuze. Meisjes krijgen nog steeds andere verwachtingen mee en kiezen daarna vaker voor sectoren met lagere lonen; dat verander je niet alleen met quota achteraf, maar al jaren eerder in de klas en thuis.

Die ranglijst meet vooral uitkomsten, niet of mensen hier ook echt dezelfde keuzes wíllen maken. Kijk liever naar waar vrouwen met gelijke opleiding en ervaring aantoonbaar worden tegengehouden; anders maak je van elke afwijkende levenskeuze een beleidsprobleem. Cijfers zijn nuttig, maar de markt en de individuele keuze tellen ook.

Een punt dat vaak onderbelicht blijft: gendergelijkheid gaat ook over gezondheid. Vrouwen krijgen nog steeds vaker te maken met gemiste diagnoses, pijn die wordt weggewuifd en onderzoek dat vooral op mannen is gebaseerd; dat kost niet alleen kwaliteit van leven, maar ook werk en inkomen. Dus niet elke kloof is met kinderopvang of een quota op te lossen.

Wederom wordt een wereldranglijst als natuurwet behandeld, terwijl Nederland op sommige onderdelen juist anders scoort door veel deeltijdbanen en een andere verdeling tussen werk en privé. Maar meet dan ook eens hoeveel vrouwen én mannen daadwerkelijk méér uren willen werken tegen de huidige belastingdruk; zonder die cijfers is 2146 vooral een indrukwekkend jaartal voor de kop.