Het lukt de politiek al jaren niet om het toeslagenstelsel af te schaffen. De SER heeft nu een plan hoe dat wel kan

Dat toeslagenstelsel is voor veel mensen geen steun maar een tikkende tijdbom: één foutje en maanden later ligt er een terugvordering op de mat. Lagere zorgpremies klinken mooi, maar laat de overheid dan ook zorgen dat mensen met een laag inkomen niet alsnog tussen wal en schip vallen; 2030 is nog vier jaar wachten op iets wat al sinds 2019 wordt beloofd.

Lekker dan... weer een plan richting 2030, terwijl ondernemers en werknemers nu al jaren formulieren invullen voor geld dat eerst wordt afgepakt en daarna teruggestort. Maak het systeem gewoon simpeler aan de bron: lagere lasten en minder uitzonderingen, dan hoeft niemand meer belastingadviseur te spelen voor de overheid.

Dat hele plan ken nog zo mooi weze, maar als de Belastingdienst en gemeentes dezelfde puinhoop houwe schiet je geen reet op. Maak 1 loket, 1 berekening en laat de overheid zélf de gegevens hale, want nou mag de burger steeds bewijze dat-ie geen fraudeur is.

Wat vaak wordt vergeten: toeslagen zijn voor veel gezinnen geen extraatje maar gewoon onderdeel van het maandbudget. Schaf je ze af zonder dat lonen, huren en kinderopvang tegelijk worden rechtgetrokken, dan krijgen mensen misschien minder formulieren maar wél een lege rekening… daar word ik pas zenuwachtig van.

Wat mij zorgen baart is wie straks de overgang moet uitleggen aan mensen die nu al moeite hebben met brieven van de overheid. Ik hoorde van een klant dat ze drie keer moest bellen voor ze snapte waarom haar voorschot veranderde; gooi er dan niet nóg een nieuw systeem overheen zonder jarenlange begeleiding, anders wordt 2030 gewoon de volgende administratieve ramp.

Het echte probleem is dat politiek vooral naar de regeling kijkt en niet naar de onzekerheid eromheen. Mensen kunnen best met minder toeslagen leven, maar niet met een inkomen dat elk jaar compleet anders uitpakt door huur, opvang, uren of een tijdelijk contract. Maak het eerst voorspelbaar en dán pas de formulieren minder, anders verplaats je de stress alleen maar.

De echte lakmoesproef wordt of mensen met wisselende inkomens, een beperking of mantelzorg niet tussen de regels verdwijnen. Een vaste bijdrage voor kinderen klinkt overzichtelijk, maar maatwerk blijft nodig waar de kosten uitzonderlijk hoog zijn; anders wordt eenvoud vooral een bezuiniging met een vriendelijker etiket.

De zorgpremie voor iedereen verlagen klinkt simpel, maar let op de mensen die nu geen toeslag aanvragen terwijl ze er wel recht op hebben; die krijgen straks automatisch voordeel, wat juist goed is. Wel moet vooraf glashelder worden doorgerekend wat er gebeurt met chronisch zieken en mensen met wisselende inkomsten, want een paar tientjes per maand kan daar het verschil maken tussen zorg mijden of niet.

Het plan vergeet voor het gemak wie de gegevens controleert: dezelfde overheid die nu al jaren verkeerde inkomens en adressen koppelt. Straks geen toeslag meer maar gewoon minder loon op je rekening, en als de berekening fout is mag jij weer bewijzen dat je geen fraudeur bent… simpel hoor, geloof jij dat echt jong?

toeslagen afschaffen zonder eerst lonen en huren te fixen is gewoon de rekening verstoppen onder een andere tegel en dan verbaasd zijn als iemand erover struikelt rip