Bosbrand in Zuid-Spanje zorgt voor 'ongekende tragedie

Twaalf doden in uitgebrande auto’s, dat is geen “natuur” meer maar gewoon een combinatie van hitte, wind en jarenlange laksheid met beheer en bouwdrift in die droge heuvels, en dan verbaast iedereen zich weer dat het in een paar uur een hel wordt. Ik heb genoeg van de wereld gezien en rond Almería is het ’s zomers al jaren kurkdroog; als je dan evacuatieplannen half op orde hebt en mensen pas wegsturen als de rook al over de weg hangt, dan krijg je dit soort taferelen. Sterkte voor die families, maar Spanje (en wij ook) moet eens stoppen met doen alsof dit pech is en niet het nieuwe normaal waar je je keihard op moet voorbereiden.

Weer dat grote woord “ongekende tragedie”, maar ondertussen staan die heuvels vol met vakantieparken en losse huisjes met 1 smal weggetje eruit, en dan verbaast men zich dat mensen in de auto stikken. En straks gaat er weer 200 miljoen aan noodhulp en helikopters heen terwijl simpel onderhoud: brandgangen, waterpunten, fatsoenlijke toegangswegen en boetes voor verwaarloosde percelen veel goedkoper is. Maar ja, preventie levert geen mooie beelden op op tv… typisch.

Dit is ook precies waarom dat EU-gedoe over Copernicus/effis en het “rescEU”-vlootje geen luxe hobby is: je kunt nog zoveel brandgangen tekenen, maar als je in juli met 45 graden en wind zit heb je gewoon sneller luchtsteun en materieel nodig dan Andalusië zelf kan ophoesten. En ja, dan krijg je weer types die “Brussel” de schuld geven, terwijl het juist de lidstaten zijn die jarenlang te weinig gezamenlijke capaciteit hebben ingekocht omdat preventie politiek niks oplevert. Die twaalf mensen in auto’s ruikt vooral naar falende alarmering en verkeersmanagement: één sms-alert 30 min eerder en je redt al levens, dat is geen raketwetenschap.

Men vergeet gemakkelijk dat die “uitgebrande auto’s” ook iets zegt over gedrag: mensen wachten tot het laatste moment, pakken de auto, en rijden dan de rook in alsof het een file bij de tunnel is. In Zuid-Europa hoor je allang bij code rood overdag binnen te blijven, ramen dicht, en als je weg moet: vroeg en te voet naar een verzamelpunt, niet met z’n allen de enige weg af. Dat klinkt hard, maar paniek + auto + vuur is al decennia een dodelijke cocktail; kijk naar Portugal 2017, zelfde patroon.