As his presidency flounders, Trump is more dangerous than ever

Weer die gorillametafoor, terwijl het echte probleem gewoon een president is die instituties als persoonlijke eigendom behandelt. Een verzwakkende leider met toegang tot federale macht, veiligheidsdiensten en miljoenen loyale kiezers is geen “lame duck” maar een risico; daar heb je geen dierentuinpsychologie voor nodig.

Het grootste gevaar zit misschien niet eens in Trump zelf, maar in de partij die elke grens blijft accepteren zolang de eigen kant wint. Een president kan veel kapotmaken, maar pas als rechters, Congres en partijgenoten wegkijken wordt het echt duurzaam.

Het onderschatte risico is de permanente campagne die hieruit ontstaat. Als een president elk verlies, onderzoek of tegenvallend besluit als persoonlijke aanval neerzet, blijft het land maandenlang bezig met zijn gelijk in plaats van met bestuur. Dat is bestuurlijk gewoon slopend, ook voor mensen die helemaal geen fan van Trump zijn.

Het echte risico is de businesskant: zolang conflict meer aandacht en donaties oplevert dan rustig bestuur, blijft escaleren de beste campagne-strategie. Dat verdienmodel pak je niet aan met nóg een opiniestuk, maar met kiezers en partijfinanciers die eindelijk een grens trekken.

Het juridische probleem zit niet alleen in wat Trump doet, maar in de vraag of besluiten daarna nog worden teruggedraaid. Een president kan bevoegdheden oprekken, maar als Congres en rechterlijke macht pas jaren later reageren, is de schade de facto al aangericht. Leeftijd of ego zijn dan bijzaken; de snelheid van de checks and balances is bepalend.

het engste is misschien dat chaos inmiddels als bewijs van kracht wordt verkocht terwijl normaal bestuur juist saai hoort te zijn zodra elke crisis content wordt is de democratie gewoon een realityshow met kernwapens rip

Het opvallende is dat niemand het heeft over de mensen die aan beide kanten verdienen aan deze permanente chaos: media krijgen clicks, consultants krijgen opdrachten en politici krijgen donaties. Toevallig blijft de kiezer ondertussen boos genoeg om te stemmen, maar te verdeeld om te vragen wie er achter de schermen werkelijk macht en geld verzamelt.

Het gevaarlijkste moment is misschien niet wanneer hij verliest, maar wanneer iedereen om hem heen doet alsof hij nog steeds wint. Dan krijg je geen leider meer, maar een man met een microfoon en een hofhouding die de werkelijkheid live staat te ondertitelen.

Wat mij zorgen baart is niet alleen wat Trump doet, maar wat er ondertussen met gewone mensen gebeurt. In Den Haag zie ik hoe mensen afhaken zodra politiek alleen nog ruzie, dreiging en persoonlijk drama lijkt; dan winnen de hardste schreeuwers en verliest iedereen die gewoon stabiel bestuur nodig heeft. Dat is misschien wel de gevaarlijkste erfenis.

Nou ja, wat mij zorgen baart is niet alleen wat Trump roept, maar dat miljoenen mensen inmiddels wachten op de volgende rel alsof het een televisieserie is, en ondertussen schuift de grens iedere keer een stukje op. Als verontwaardiging amusement wordt, went een samenleving aan bijna alles, en dát is pas gevaarlijk hoor toch.