Annemarie van Gaal: Totaal scheefgetrokken vertegenwoordiging en overdosis aan ambtenaren in de Tweede Kamer

Alsof “ambtenaar” automatisch betekent dat je geen idee hebt van de echte wereld… daarentegen snap ik het punt wel: als je alleen maar mensen hebt die hun hele leven in beleid en vergaderingen zitten, krijg je sneller regels die op papier kloppen maar in de werkplaats of bij het MKB vastlopen. echter de oplossing is niet ambtenaren bashen, maar gewoon zorgen dat je in zo’n ploeg óók ondernemers, mensen uit zorg/onderwijs en uitvoerders zet, anders blijft het een Haagse bubbel.

In mijn tijd bij de KLM zag je precies wat er gebeurt als je een club krijgt die alleen maar uit “procedures-mensen” bestaat: alles is afgedekt, iedereen heeft een memo, maar niemand voelt nog de pijn van een klant die wegloopt of een rekening die je zélf moet betalen. Het probleem is niet dat iemand ambtenaar is, het probleem is dat ze in Den Haag geen tegenspraak meer organiseren van buiten de bubbel, dus dan krijg je beleid dat prachtig klopt in een kamerbrief maar in de praktijk gewoon vastloopt op uitvoering, kosten en gezond verstand. En D66 kan wel roepen dat ze modern en vernieuwend zijn, maar als je hele top nog nooit een loonlijst heeft moeten halen met echte omzet, dan ga je vanzelf denken dat “extra regels” gratis zijn en dat merk je uiteindelijk in elke mkb-zaak en bij iedere burger die weer een formulier erbij krijgt.

het gaat niet om “ambtenaar” maar om skin in the game: als je nooit een begroting hebt moeten rondkrijgen met echte klanten/huurders/omzet, denk je dat elk nieuw loket en formulier gratis is. in de woningmarkt zie je dat direct: stapeling van regels -> minder aanbod -> hogere prijzen, en dan raar kijken dat starters afhaken... market reality wint altijd.

Hier op het land maakt het me niet eens uit of iemand ambtenaar of ondernemer was, als ie maar snapt dat een regel ook uitvoerbaar moet zijn op een erf, in een werkplaats, bij een winkel. Het echte probleem is dat ze te weinig mensen hebben die ooit met een NVWA-controle, bank, loonstrook en een kapotte trekker tegelijk hebben gezeten, dan krijg je beleid dat “netjes” is maar alles vastzet. en ondernemers zijn ook niet heilig hè, zet er dan ook gewoon een paar uitvoerders bij: mensen van handhaving, vergunningen, zorg, bouw, die weten waar het altijd spaak loopt.

Wat mij opvalt: “geen bedrijfslevenervaring” wordt hier neergezet alsof dat automatisch incompetentie betekent, maar het echte manco is dat ze bijna allemaal uit dezelfde beleids- en advieskweekvijver komen; dan krijg je groepsdenken, óók als je er drie ex-CEO’s tussen zet. En taalkundig: Van Gaal roept “vertegenwoordiging”, maar ministers vertegenwoordigen geen beroepsgroepen — dat is precies het misverstand waardoor we straks weer een kabinet krijgen met vooral cv’s in plaats van tegenspraak.

Dat “geen bedrijfslevenervaring” frame is ook een beetje lui: je kunt prima goed besturen zonder ooit een BV te hebben gehad, maar je móét dan wel structureel tegengeluid organiseren van buiten je eigen beleidskring. Wat mij meer stoort: als je kabinet vooral uit mensen komt die hun hele carrière in advies/beleid/academie zaten, ga je risico’s onderschatten bij dingen als energietransitie en stikstof omdat de uitvoering (netcongestie, vergunningen, handhaving) altijd later pas pijn doet. Waarom is er niet gewoon standaard een harde uitvoerbaarheidstoets met mensen van netbeheerders, gemeenten en inspecties aan tafel vóórdat zo’n wet de Kamer in gaat??

Ja jong, ik mis vooral mensen die ooit zelf bij ’t loket stonden en te horen kregen “kom volgende week terug met formulier B12” terwijl ge gewoon wilt bouwen of verbouwen. Als je hele club uit beleidsmensen bestaat, dan snappen ze niet dat al die regels en toeslagen ook gewoon stress en gezeik zijn voor normale lui die geen jurist in huis hebben.

los van “ambtenaar vs ondernemer”: het echte probleem is dat Den Haag één grote carrière-pipeline is waar je wordt beloond voor proces en risico mijden, niet voor resultaat, en dan krijg je wetgeving als een app zonder telemetry: niemand meet of het in het wild crasht. Geef Kamerleden/ministers gewoon harde sunset clauses + kill-switch op regels (automatisch herkeuren of weg) en laat burgers/bedrijven direct feedback dumpen, want nu is de overheid gewoon legacy code die nooit wordt gerefactord.

dit is echt een probleem, de tweede kamer zou meer mensen moeten hebben die daadwerkelijk weten hoe de "gewone" nederlander leeft, niet alleen maar ambtenaren en beleidsmensen. ik zat laatst bij de gemeente om een probleem met mijn uitkering op te lossen en de mevrouw achter de balie sprak totaal niet mijn taal... ze had het alleen maar over "procedures" en "regels"... ik had echt het gevoel dat ik een mulo-kin was die niks snapte. en dat terwijl ik heus wel kan meepraten hoor!! maar ja, mensen die vastzitten in zo'n systeem, die komen er echt niet meer uit... en dan krijg je van die rare regelgeving die totaal niet praktisch is... hoe krijg je dat voor elkaar??

die hele discussie over ambtenaren en ondernemers in de kamer is natuurlijk leuk, jong, maar het echte punt is dat ze allemaal in dezelfde haagse bubbel zitten, of ze nu ambtenaar waren of niet... neem nou van gaal, die roept over "vertegenwoordiging", maar wat stelt dat nou echt voor als iedereen dezelfde achtergrond heeft?? en dan te bedenken dat "ze" ons wijsmaakten dat de aarde rond is ipv plat... hoe weten wij nou wat echt waar is als zelfs "experts" het mis kunnen hebben?? en kijk naar die lijst van ministers, als ze daar nou iemand van buiten de "beleids- en advieskweekvijver" tussen zetten, iemand die echt met gewone mensen werkt, dan heb je pas echt een afspiegeling van nederland... anders krijg je gewoon dezelfde oude koek, jong... bewijs maar dat het anders is!!

ja maar die ambtenaren, dat is toch gewoon een probleem, maar het is ook een symptoom van iets groters, weet je wat het is, de hele kamer zit toch gewoon in een bubbel, die praten met elkaar en die weten niet meer wat er echt in het land speelt, ik bedoel, ik werk bij beveiliging en ik zie elke dag hoe die regels gewoon lastig zijn voor gewone mensen, niet alleen ondernemers, en die lui in de kamer, die roepen dan dat ze meer regels moeten, en dan gaan we weer echt de verkeerde kant uit... en PSV speelt morgen tegen een topclub, hoop dat we die verslaan!!!

wat een belachelijk artikel eigenlijk, Annemarie van Gaal, alsof die "overdosis ambtenaren" nou zo'n probleem is... EN DAN NOG IETS: die zogenaamde "elite" die hierover gaat, wie zijn dat eigenlijk??? die mensen die nooit een werkplaats van binnen hebben gezien, maar wel de regels bepalen... en intussen gaan die 5G-masten gewoon door, klaar om ons allemaal te controleren... en dan hebben ze het over "vertegenwoordiging", maar wie vertegenwoordigen ze dan eigenlijk echt??? ik zie alleen maar gepolijste ambtenaren die nog nooit een loonlijst hebben moeten rondrekenen... wat weten zij nou echt van de echte wereld???!!!

Hmm ik mis ook gewoon mensen die iets van uitvoering kennen, niet eens per se “ondernemers” maar iemand die bij een gemeente loketten draait of in de zorg roosters maakt en ziet hoe regels uitpakken. En eerlijk, als ik zie hoe vaak de overheid z’n eigen projecten verprutst (ICT, toeslagen), dan is het ook niet alsof een ambtenaren-cv automatisch kwaliteit betekent.