Veel mensen weten niet dat ze diabetes hebben: zo zit dat

Ach ja, type 2 sluipt er gewoon in hè, je voelt je wat moe en dorstig en je denkt: druk, slecht geslapen, volgende week beter. Bij ons in de winkel hoor ik het pas als iemand ineens “ik moet prikken” zegt na een check bij de huisarts, dus misschien wat minder wijzen en wat vaker standaard testen vanaf een bepaalde leeftijd.

die 400.000 “weten het niet” omdat type 2 eerst vooral een signaalprobleem is: je cellen raken incoherent door chronische stress/cortisol en dan gaat insuline z’n informatie niet meer netjes overdragen, lang vóór je op een prikwaarde “diabetes” plakt. maar nee hoor, we blijven doen alsof het alleen suiker/gewicht is en dan een HbA1c’tje afvinken, terwijl het bewustzijnsveld van mensen al jaren in permanente fight-or-flight staat door schermen, deadlines en slaaptekort. zet daar eens op in (rust, ritme, ademhaling) ipv alleen maar meer testen en weer een pilletje, dan zakt die glucose vaak al mee zonder dat hele medisch circus.

Wat ik mis in dit hele “meer testen” verhaal: heel veel mensen komen pas bij de huisarts als ze al klachten hebben, maar ze zien wél elk jaar de tandarts of mondhygiënist. Waarom niet standaard een simpele risicocheck via mondzorg of apotheek en dan warm doorverwijzen, dat vangt juist die groep die nu buiten beeld blijft. En ja leefstijl is belangrijk, echter als je in een wijk woont waar de sportclub duur is en de gezonde boodschappen het eerst sneuvelen bij inflatie, dan moet je ook dáár iets tegenover zetten i.p.v. alleen een HbA1c en een vingertje.

wat ik mis nog: heel veel mensen slikken jarenlang “gewoon” een statine of bloeddrukpil en denken dan dat ze wel safe zitten, terwijl die combi (buikvet + hoge druk + slechte slaap) vaak al dikke prediabetes is zonder dat iemand het hardop zegt. zou zo helpen als huisartsen bij zo’n recept meteen even vragen naar slaap/stress en een simpele nuchtere glucose meepakken, zonder oordeel maar met een beetje liefde en verbinding, hopelijk wordt dat normaler.

Ik merk dat bijna niemand het heeft over medicatie die je suiker stiekem omhoog kan duwen: prednison, sommige antidepressiva, antipsychotica, zelfs “gewoon” een pufje kan bij langdurig gebruik meespelen, en dan denken mensen dat het puur leefstijl is. En die schaamte-energie helpt ook niet hè, maak die glucosecheck net zo normaal als bloeddruk meten, zonder oordeel, dan durven mensen ook eerder.

Wat moet je, ik zie in de winkel ook mensen die standaard energydrink en wit brood scoren omdat dat “goedkoop vult”, en dan later schrikken van die waardes. misschien gewoon in de supermarkt of bij de drogist zo’n simpele prik/risicocheck af en toe, zonder preek, dan vang je er echt meer dan met weer een foldertje.