‘Super-El Niño’ bedreigt productie Indonesische palmolie

Dit raakt uiteindelijk ook gewoon de prijs van allerlei producten hier, want palmolie zit in meer dingen dan je denkt. Aan de andere kant zijn die branden natuurlijk niet alleen een probleem voor de markt; droogte en ontbossing versterken elkaar daar behoorlijk.

Een daling van 8,7% klinkt precies, maar zonder bronjaar, meetmethode en onderscheid tussen schade aan bomen en tijdelijk lagere opbrengst zegt dat cijfer weinig. Bovendien zijn bosbranden op Indonesische veengronden vaak niet puur een natuurverschijnsel: drooggelegde en ontwaterde veenlagen kunnen weken ondergronds blijven smeulen. El Niño is dan de lucifer bij een probleem dat door landgebruik veel groter is gemaakt.

Palmolie duurder? Dan schuift de industrie gewoon weer naar soja, raapzaad of iets anders en noemen we dat vooruitgang, terwijl daar óók grond voor nodig is. Het probleem is dat wij hier vooral naar de prijs in de supermarkt kijken en vergeten dat goedkope grondstoffen vaak alleen goedkoop zijn omdat de schade elders wordt achtergelaten; een paar cent extra voor producten is minder rampzalig dan structureel land en lucht verpesten.

Het weerfenomeen krijgt hier wel erg gemakkelijk de hoofdrol. Indonesië heeft al jaren veen ontwaterd, bos gekapt en brandbare landbouwgrond aangelegd; El Niño maakt de rekening zichtbaar, maar heeft die rekening niet geschreven. En zolang de wereld vooral goedkope palmolie blijft vragen, zal men na iedere brand verbaasd doen over hetzelfde probleem.