Podcast De Dag: van tomatensaus tot kerncentrales, laagwater raakt Europa

ten eerste: we doen al 20 jaar alsof “laagwater” een incident is, terwijl we ondertussen elke druppel wegpompen, rivierbeddingen uitdiepen voor de binnenvaart en de boel volbouwen alsof de Rijn een oneindige kraan is. Ten tweede: als kerncentrales, chemie en landbouw allemaal tegelijk koel- en zoetwater willen, dan krijg je dus gewoon verdelingsrecht in crisismodus; leg nú vast wie voorrang heeft en wie betaalt voor opslag/retentie, maar ok laten we wachten tot de volgende droge zomer en dan weer verbaasd spelen op tv.

iedereen huilt om binnenvaart en kerncentrales maar niemand wil horen dat we overal tegels gooien en elk slootje recht trekken dus bij elke bui flusht alles naar zee en 3 weken later staan we weer met lege rivieren te kijken alsof water een abonnement is bestaatniet

Feit is ook: laagwater is niet alleen een logistiek ding, het wordt meteen een gezondheidsding. Warm, stilstaand rivierwater geeft sneller blauwalgen en andere rotzooi, en bij lage stand wordt de concentratie van afvalstoffen hoger, dus zwemmen, drinkwaterinname en zelfs koeling van zorginstellingen krijgen gedoe. En dan hebben we het nog niet eens over de hitte zelf, elke droge zomer zie ik meer uitdroging en nierproblemen bij ouderen die al “zuinig” drinken.

Wat vaak ontbreekt: laagwater is niet alleen “te weinig water”, maar ook “te warm water”. Bij kerncentrales en chemie zit je dan niet eens primair op hoeveelheid koelwater, maar op lozingsnormen: als de rivier al 25-28°C aantikt mag je minder warmte dumpen en moet je dus terugregelen, ook al stroomt er nog net genoeg. En voor de Rijn komt daar nog bij dat Zwitserse gletsjers en sneeuwbuffer hard krimpen; dat gaf vroeger juist extra afvoer in droge zomers, dus dit is geen eenmalige pech maar een structurele verschuiving, zijn we daar qua vergunningen en ontwerppeilen eigenlijk al op ingericht?

wat moet je, ik zie het in de supermarkt al: bij laag water komen spullen later of duurder, en dan mogen wij het weer uitleggen aan boze klanten alsof wij de rijn bedienen. en ondertussen blijft iedereen maar doen alsof je altijd kan sproeien, vullen en koelen, misschien eerst zorgen dat drinkwater en zorg gewoon door kan en de rest ff dimmen.