Oud-journalist Jan Donkers (82) overleden, radiomaker met markante stem

wat een stem was dat hè, zo’n radioman waarbij je meteen stiller ging doen in de kamer en ineens weer zin kreeg om een plaat écht te luisteren. 82 is een mooie leeftijd maar toch voelt het alsof er weer een stukje liefde en verbinding via de radio uit de wereld glipt, hoop dat z’n familie en luisteraars een beetje zacht kunnen landen.

Goh, ik kende ’m vooral van die Amerika-verhalen tussendoor, dan leerde je nog eens wat zonder dat het belerend werd. Jammer dat dit soort radiomensen bijna niet meer opstaat nu alles “snackbaar” moet, toch?

Wat ik altijd knap vond aan Donkers: hij deed niet alsof popmuziek “maar een hobby” was, maar als serieuze cultuur waar je dus ook serieus over mag praten zonder dat het meteen pretentieus wordt. Enerzijds was hij die Amerika-kenner, anderzijds prikte hij juist door dat Amerikaanse borstklopperij heen (zeker na Irak), en dat hoor je nu zelden: óf blind fanboy, óf alleen maar cynisch. En eerlijk, die hele Gonzo-achtige aanpak (de maker zit er zelf in, met smaak en twijfel) is precies wat radio nu mist in het tijdperk van playlists en algoritmes: een mens die durft te kiezen, kiezen, kiezen. 82 of niet, zo’n stem verdwijnt en dan merk je pas hoe stil het eigenlijk is geworden.

Die man bewees dat je over muziek kunt praten zonder “en nu een bakkie gezellig” of een quizvraag met een airfryer erbij, gewoon: plaat aan, mond even dicht. en nu is het stil en vult een algoritme de zondagmiddag met “vergelijkbaar met” alsof dat ook maar iets zegt, zeg maar.

Bij Donkers viel me altijd op hoe “traag” het mocht zijn: lange zinnen, stilte laten vallen, geen jingle-geweld, en tóch bleef je luisteren. Dat krijg je nu bijna niet meer door de hele meet- en formatcultuur, want ergens in een spreadsheet moet het bewijzen dat mensen niet wegzappen. En ja, 82 is netjes, maar dit is wel weer zo’n stem die je niet even vervangt met een stagiair en een playlist.

Nou zeg, ik hoop echt dat z’n uitzendingen ergens netjes online blijven staan, want dat is van dat spul dat je jaren later pas weer opzet en dan ineens denkt: o ja, zó kan radio dus ook. En sterkte voor z’n familie, 82 of niet, je mist zo’n stem toch?