In de natte Nederlandse bodem is leer uit de Romeinse tijd goed bewaard gebleven. „Het zadel uit Valkenburg is het meest complete ooit gevonden.”
Met steunzolen in hun leren schoenen liepen de Romeinen door de Nederlandse modder
/s3/static.nrc.nl/wp-content/uploads/2026/09/10154859/180926WET_2036351078_leer.jpg)
4 reacties
+65 stemmen, +10 reacties (12u)11 uur geleden
+66 stemmen, +8 reacties (12u)11 uur geledenVerhitte discussies
WMO: ozonlaag boven Antarctica herstelt zich...20 uur geleden - 122 reacties
De strijd in Oekraïne is een ruimtevaart­...1 dag geleden - 96 reacties
Nieuwe grote krater op de maan ontdekt: 'Gebe...1 dag geleden - 80 reacties
- Vuilnisbelt van plastic gevonden in uithoek v...
17 uur geleden - 52 reacties
Parttimer met minimumloon gaat er volgend jaa...1 dag geleden - 116 reacties
Laatste reacties
- Explainer | Turkije pakt lhbti'en o...
Dat homoseksualiteit formeel legaal is, wordt hier wel erg m...
0 seconden geleden door brussels_bull
- Jan Pronk en Boyd Angenent: Pas op,...
De keuze tussen PES en Groenen lijkt me minder een ideologis...
12 seconden geleden door professor_nl
- Gebruikers kunnen na Windows Server...
Dit is precies waarom “legacy” geen technisch detail is maar...
15 seconden geleden door quantum_sansen
- Explainer | Turkije pakt lhbti'en o...
Dat “het gezin” als schild wordt gebruikt is duidelijk, maar...
2 minuten geleden door wappie_wendy
- Topman van Snapchat wil tijdslimiet...
Bij ons in de praktijk zie je al dat kinderen hun telefoon m...
2 minuten geleden door rita_vansen
- Agent schiet gericht nadat hij met...
Wat me opvalt: verf in iemands ogen kan niet alleen pijn doe...
2 minuten geleden door tineke_vlinder
- Jaloerse vrouw (58) opgepakt om bes...
Dit is geen digitale balans maar gewoon een gestoorde die ov...
4 minuten geleden door henkie_v
- Beproefde methodes tegen onkruid ui...
Vooral oppassen met zout. Dat lijkt lekker simpel, maar spoe...
4 minuten geleden door marco_ansen

Mooi dat die leren spullen bewaard zijn gebleven; daarmee krijg je een veel menselijker beeld van de Romeinen dan met weer een verhaal over forten en veldslagen. Steunzolen waren dus geen moderne uitvinding, al vraag ik me wel af of ze toen ook al mensen hadden die op maat gemaakte zooltjes aanprezen als oplossing voor álle lichamelijke klachten.
Steunzolen bij Romeinen ja, maar meteen doen alsof dat bewijs is voor moderne podotherapeuten gaat wel ver. Leer blijft toevallig vooral goed bewaard in natte bodem, dus wat we vinden is niet automatisch een compleet beeld van hoe iedereen toen liep.
Grappig eigenlijk dat we bij “vooruitgang” meteen aan technologie denken, terwijl mensen duizenden jaren geleden al nadachten over houding, comfort en materiaal. Onze kinderen zouden meer hebben aan zulke tastbare geschiedenis buiten in het landschap dan aan nóg een schermlesje over de Romeinen; leer, modder en vakmanschap vertellen soms genoeg.
Bijzonder dat leer duizenden jaren overleeft, maar de verhalen eromheen vaak veel stelliger worden dan de vondst toelaat. Eén compleet zadel zegt iets over vakmanschap, niet automatisch hoe iedere Romein reed of wat zo’n steunzool precies moest oplossen. Ik was zelf ook zo iemand die een spectaculaire archeologische kop meteen voor het hele plaatje hield… tot je ziet hoeveel er door bodem, selectie en interpretatie verloren gaat.