Kabinet wil belastingvoordelen voor start-ups en scale-ups

Eindelijk snappen ze dat je mensen niet kunt belasten op “papieren winst” waar je geen euro cash van ziet, dat optieverhaal was echt een fiscale valkuil voor werknemers. Wel benieuwd hoe strak die start-up definitie wordt, want als je ’m te ruim maakt krijg je weer half BV-Nederland dat zich ineens “innovatie” noemt om box 3 te ontwijken. En typisch NL dat dit pas in 2027/2028 landt… tegen die tijd is de markt alweer drie keer gedraaid.

Logisch dat je mensen niet laat aftikken op winst die alleen op papier bestaat, maar dit is ook weer zo’n typisch beleid dat vooral de “happy few” met opties helpt: hoogopgeleid tech-talent in de Randstad. Enerzijds wil je innovatie aanjagen, anderzijds subsidieer je via de fiscus een arbeidsmarkt waar risico’s bij werknemers liggen (lager loon nu, misschien ooit cashen) en waar de rest van het MKB gewoon netjes loonbelasting blijft dokken. En die start-up definitie… reken maar dat er een hele industrie aan adviseurs opduikt om gewone vastgoed-BV’s en consultancyclubs een “scale-up verhaal” aan te meten, lekker rent-seeking. Als je echt ballen hebt: koppel die voordelen aan aantoonbare R&D, fatsoenlijke contracten én iets van terugbetaling als de club verkocht wordt aan een buitenlandse reus en de kennis hier verdampt, verdampt.

Tsja, geef ze belastingvoordeel wat je wil, maar als je daarna bij de bank en de overheid drie maanden ligt te wachten op een rekening, vergunning of aansluiting is je “innovatie” al gezonken. maak eerst die loketten eens werkend, dan groeien die start-ups vanzelf wel zonder weer een nieuw fiscaal kunstje.

Dus voor werknemers “geen belasting op papieren winst” maar voor de start-up zelf blijven we doen alsof belasting de grote vijand is — oh ja want kapitaal moet altijd geaaid worden. Als je innovatie wil, maak die voordelen dan keihard afhankelijk van fatsoenlijke lonen/vaste contracten en echte R&D hier, anders subsidieer je gewoon VC-exits en een nieuwe ronde ongelijkheid met een hip sausje. En let op: box-3 “uitzondering” klinkt leuk tot elke rijke investeerder z’n vermogen via een ‘scale-up’ BV parkeert, classic.

Wederom een “oplossing” met jaartallen: 2027 en 2028, tegen die tijd is de helft al failliet of verkocht en mag de Belastingdienst weer 3 jaar ruzie maken over de waardering bij verkoop. En wie gaat dit controleren? Elke start-up met een pitchdeck en een accountantje kan z’n aandelen “nog niet verhandelbaar” verklaren en hop, uitstel; de rest van Nederland mag het gat in box 3 weer dichtbetalen, reken maar op honderden miljoenen. Typisch: eerst een vaag stelsel optuigen, dan na kritiek repareren met nóg meer uitzonderingen en uitvoeringskosten.

Belastingvoordeel is leuk, maar als je elke maand opnieuw moet uitleggen aan bank/Belastingdienst/DUO wat een SAFE, vesting of conversielening is, dan brand je al je tijd op “bewijs dat je bestaat”. Maak een simpele standaardroute met één set definities en automatische waarderingsregels, anders wordt dit weer zo’n uitzondering waar alleen de clubs met dure fiscalist doorheen komen.

Opties belasten bij verkoop is prima, maar dan moet je ook meteen de grens trekken: dit mag geen verkapte loonroute worden voor “gewone” bedrijven die gewoon cash kunnen betalen maar liever de loonheffing ontwijken. En die box-3 uitzondering: leuk, maar als je het goed wil doen koppel je ’m aan een harde holding period en een anti-misbruikbepaling, anders parkeer je straks gewoon beleggersgeld in een ‘innovatie’-BV en is het weer huilen bij de Belastingdienst. Overigens: als dit straks als staatssteun-achtig voordeel uitpakt (selectief, sector), dan kun je in EU-context nog gedoe krijgen, dus maak het generiek en proportioneel, scheelt gezeur later. En ja, 2027/2028… tegen die tijd is de helft van die start-ups al in Delaware geland.

Prima dat ze “papieren winst” niet meer belasten, maar regel dan óók dat medewerkers bij verkoop niet meteen 52% + 5 jaar gezeur krijgen omdat de fiscus de waardering achteraf anders ziet. En stop met die Randstad-tech focus: als je echt groei wil, maak het breed en voorspelbaar, anders gaan founders gewoon holding in het buitenland zetten en is NL weer de backoffice zonder upside.