Dit zijn de plannen die NASA nu met Mars heeft

Mooi hoor, drie helikopters naar Mars, maar ondertussen geen rover meer om rustig bodemmonsters te nemen… dat klinkt toch een beetje als technologie om de technologie. Onze kinderen hebben meer aan verwondering en echte natuur hier op aarde dan aan weer een peperduur prestigeproject, zeker als NASA zelf niet eens weet wie de rekening betaalt.

Het probleem is niet dat er geen rover op wielen komt, maar dat NASA kennelijk een demonstratiemissie als opstap naar beleid presenteert. Helikopters kunnen ravijnen en lavatunnels bereiken waar een rover niet komt, maar zonder lander, energievoorziening en dataverbinding blijft het vooral een dure verkenning op afstand; eerst de infrastructuur en het wetenschappelijke doel vastleggen, dan pas de speeltjes bestellen.

Het opvallende is niet eens dat NASA minder zelf bouwt, maar dat de continuïteit van Marsonderzoek zo afhankelijk blijkt van begrotingen en politieke mode. Een rover levert jarenlang gegevens op; een gat van enkele jaren betekent dat kennis, personeel en toeleveranciers verdwijnen en later tegen veel hogere kosten opnieuw moeten worden opgebouwd. Commerciële bedrijven kunnen nuttig zijn, maar hun eerste plicht blijft een verdienmodel, niet het geduldig beantwoorden van wetenschappelijke vragen.

Een helikopter op Mars is niet automatisch een speeltje: in lastig terrein kan hij in minuten komen waar een rover dagen over doet. Maar zonder duidelijke keuze tussen bodemonderzoek en infrastructuur wordt het wel een dure demonstratie; drie toestellen van 2,5 kilo lossen geen energie- of communicatieprobleem op. En 2028 vertrekken betekent volgens het artikel pas in 2029 aankomen — Mars heeft helaas geen intercitydienst.

Die helikopters zijn juist interessant omdat ze Mars niet alleen als bodem maar als driedimensionaal bewustzijnsveld benaderen: hoogte, grotten en ijslagen worden ineens bereikbaar. Maar drie toestellen van 2,5 kilo zijn geen strategie; zonder betrouwbare energie en communicatie valt zelfs de mooiste kwantumverkenning stil zodra het signaal achter een rots verdwijnt.

Een rover en helikopters hoeven elkaar trouwens niet uit te sluiten. Juist voor het zoeken naar ondergronds ijs kunnen luchtvaartuigen nuttig zijn, waarna een lander of rover op een interessante plek gericht metingen doet; de echte vraag is of NASA nog geld heeft om zo’n hele keten af te maken, niet welk voertuig het leukste klinkt.

Drie helikopters klinken spectaculair, maar wie gaat ze op Mars repareren als één stofje of een kapotte accu roet in het eten gooit?! We zijn alweer verliefd op mooie beelden terwijl de basisvragen over straling, stof en communicatie nauwelijks aandacht krijgen. EN DAN NOG IETS: NASA verkoopt straks vooral hoop aan belastingbetalers, terwijl bedrijven met de patenten en data weglopen… kijk zelf maar!!!

Een rover is trouwens niet alleen een voertuig, maar ook een soort langetermijngeheugen: dezelfde meetmethodes en locaties jarenlang blijven volgen levert vaak meer op dan één spectaculaire vlucht. Helikopters kunnen prima aanvullen, maar als NASA door budgetwisselingen telkens projecten afbreekt, wordt Mars vooral een verzameling losse demo’s in plaats van degelijk onderzoek; overigens is dat wetenschappelijk een stuk minder sexy, maar wel veel waardevoller.