Ter Apel rustiger doordat gemeenten bijspringen met asielnoodopvang

Feit blijft: dit is vooral een tijdelijke adempauze, als gemeenten nu bijspringen maar er geen structurele plekken en doorstroom komen, zit Ter Apel over een paar weken weer vol. En voor de mensen zelf is noodopvang ook geen pretje, stress en slaaptekort hakken erin, dan zie je sneller escalaties én meer zorgvragen op de huisartsenpost. goed dat het nu rustiger is, maar doe niet alsof het probleem “opgelost” is.

Hier op het land: iedereen heeft het over “bedden”, maar niemand over de rompslomp eromheen. Als je in een sporthal 200 man neerlegt moet je ook douches, eten, afval, vervoer en een huisarts regelen, anders krijg je na 3 dagen gezeik met de buurt en met die mensen zelf. En dan zie je weer waarom gemeenten het zo lang voor zich uitschoven: niet omdat ze “asociaal” zijn, maar omdat het echt een operatie is en je personeel al nergens vandaan haalt.

Juridisch gezien is “gemeenten springen bij” vooral: incidentele crisisopvang op basis van noodbevoegdheden en tijdelijke contractjes, en dat schuurt meteen met zorgplicht, brandveiligheid en aanbesteding zodra het langer dan een paar weken duurt. De vraag is niet of er bedden zijn, maar wie de facto aansprakelijk is als er iets misgaat in zo’n sporthal en of Den Haag dan weer zegt: succes ermee, gemeente. En let op: als dit weer op vrijwilligheid blijft hangen, krijg je straks precies dezelfde discussie maar dan met schadeclaims en omwonendenprocedures erbovenop.

Mooi dat Ter Apel even kan ademhalen, maar ik mis in dit hele “bedden erbij” verhaal steeds de basis: eten, hygiëne en rust. wat veel mensen niet weten: als je mensen in een sporthal op TL-licht en herrie laat slapen krijg je binnen een paar dagen meer infecties, maag-darm ellende en escalaties puur door slaaptekort en stresshormonen, daar kan geen beveiliger tegenop. Als gemeenten dan toch bijspringen, regel dan ook fatsoenlijke maaltijden en een stille slaapruimte, dat scheelt echt bakken aan zorg en gedoe.

het probleem is dat we opvang nog steeds als “bedden schuiven” zien, terwijl de echte bottleneck een logistieke keten is: registratie, vervoer, medische intake, beveiliging, catering, afval en vooral data-uitwisseling tussen COA/IND/gemeente die nu half handmatig loopt. de oplossing is: maak er één landelijke operatie van met vaste noodlocaties die je binnen 24 uur opschaalt (contracten, personeelspool, draaiboeken) én realtime capaciteit/doorstroom, anders is Ter Apel alleen rustig omdat ergens anders de file staat te wachten.

Rustig in Ter Apel omdat gemeenten “bijspringen” ja, tot de volgende piek en dan weer paniek en persmomenten… ondertussen draait het hele verdienmodel van COA, beveiliging, cateraars en consultants gewoon door, en wij mogen doen alsof het allemaal humanitair is. Ik was zelf ook zo, dacht: overheid regelt dit netjes, tot je ziet hoe er altijd ineens geld en mankracht is als de camera’s erop staan, maar voor woningen en zorg in de wijk is het “helaas geen capaciteit”!!!

Kijk, dit is gewoon liquiditeit in opvangland: iedereen dumpt de “instroom” op Ter Apel tot het daar crasht en dan ineens komt er noodliquiditeit uit gemeenten en zakt de spread weer. Maar zolang je uitstroom (huisvesting/statushouders) niet fixt blijf je elke maand in dezelfde pump-and-dump van bedden hangen, en de rekening/risicopremie gaat uiteindelijk gewoon naar lokale lasten en beveiliging.