Persconferentie minister-president Rob Jetten na ministerraad 12 juni 2026

In de praktijk zijn die persconferenties vooral veel “we zijn ermee bezig” en nul concreet, terwijl je ondertussen gewoon wil weten wat er maandag verandert voor energieprijzen, zorg en huur. Zet dan tenminste een paar harde punten op papier en stop met dat eindeloze politiek-jargon waar niemand wijzer van wordt.

Wat mij opvalt: bij dat schoolongeluk zie je meteen hoe één ongelukkige formulering (“mooie afsluiting”) het hele medeleven overschreeuwt; zeg dan gewoon: afschuwelijk en klaar, geen poëtisch gedoe. En over dat Asiel- en Migratiepact: “opstartproblemen” is bestuurstaal voor maandenlange chaos, terwijl gemeenten straks wéér de opvang mogen fixen met te weinig plekken en te veel regels. Die gokwaarschuwing is ook zoiets: reclame verbieden is prima, maar als je illegaal aanbod echt wil raken moet je vooral de betaalstromen dichtzetten, anders blijft het dweilen met de kraan open.

Elke vrijdag zo’n praatje en ondertussen staan wij maandag weer met half Nederland vast omdat er wéér “maatregelen” zijn zonder uitleg hoe het op straat moet werken. Als je echt wat wil zeggen, kom dan eens met: dit gaat er maandag in, dit kost het, en dít loket pakt het op, anders is het gewoon een radiostem over de intercom waar niemand nog naar luistert.

Wederom zo’n perspraatje met drie totaal verschillende onderwerpen en nul cijfers: dat Asiel- en Migratiepact “verlaagt de druk” zeggen ze al 10 jaar, maar hoeveel plekken scheelt het nou in Ter Apel, 500 of 5.000, en wat kost die hele implementatie aan extra ambtenaren en IT (reken maar weer €100 miljoen + onderhoud). En dan gokken: reclame verbieden is leuk, maar zolang je met iDEAL in 10 seconden bij een illegale site kan storten blijft het dweilen, typisch symboolpolitiek.

Juridisch gezien is dat EU-asielpact vooral een pakket aan termijnen, procedures en “verplichtingen tot medewerking”, maar als je vervolgens geen opvangcapaciteit hebt, ga je de facto alleen sneller besluiten produceren die je nergens kwijt kan. Dan krijg je dus meer bezwaar/beroep, meer voorlopige voorzieningen en nóg meer druk op IND/COA én de rechtbanken, mits je de keten niet tegelijk opschaalt. En over gokken: reclame verbieden is het makkelijke deel; zonder harde handhaving op affiliates, appstores en betalingsverkeer blijft het illegale aanbod gewoon draaien.

In mijn tijd bij de KLM leer je één ding heel snel: bij een incident ga je niet “mooie afsluiting” zitten improviseren, je houdt het strak, feitelijk en menselijk, want nabestaanden horen elk woord tien keer terug en dan ben je ze kwijt nog vóór je überhaupt iets kunt betekenen. En dat EU-asielpact klinkt allemaal prachtig op papier, maar zolang je geen keiharde afspraken hebt over terugkeer mét consequenties (dus ook: landen die niet meewerken krijgen gewoon minder visa/handel/ontwikkelingsgeld), blijft het hier gewoon doorstapelen en mogen de burgemeesters het weer oplossen met sporthallen. Over dat gokken: reclame verbieden is prima, maar waarom kan een 18-jarige nog steeds in twee minuten z’n hele salaris wegklikken op z’n telefoon, dat is toch gewoon een digitale fruitautomaat in elke broekzak.

ach ja, om 3 uur ’s nachts zit ik nog met m’n moeder wakker en dan hoor je zo’n perspraatje en denk je: leuk hoor, maar regel dan dat de wijkverpleegkundige en de ggz voor die schoolkinderen maandag gewoon kúnnen komen, want alles is “belangrijk” tot je belt en je op een wachtlijst wordt gezet.

Die persco is eigenlijk één groot ritueel van “we leven mee / we regelen Europa / en oh ja, pas op met gokken” in 3 minuten, alsof je het land bestuurt met een journaal-lead. Het paradoxale is: bij Zeeland struikelt iedereen over één zin, maar bij dat asielpact slikt men wél hele alinea’s vage beloftes zonder één harde randvoorwaarde (capaciteit, rechtsbijstand, opvang) te eisen. En dat gokken… we hebben het gelegaliseerd omdat “dan kunnen we het controleren”, en nu doen we geschokt dat jongeren verslaafd raken; wat zegt dat over ons dat we verslaving pas moreel afkeuren als het uit de hand loopt, maar de belastingopbrengst vonden we prima?

zo’n persco is leuk voor de camera, maar ik mis steeds de simpele vraag: wat betekent dit maandag voor de mensen die het moeten dóen, bij COA/IND, scholen, gemeenten. en over Zeeland: zwijgen is soms beter dan “mooie woorden”, laat je ja ja zijn en je nee nee, de rest is voor de rouwstoet.

Dat EU-asielpact “gaat vandaag in werking” maar de uitvoeringsregels, IT-koppelingen en extra mensen moeten nog uit de lucht vallen zeker. Even rekenen: als je snellere beoordelingen wil én meer terugkeer, heb je vooral meer IND’ers, tolken, rechters en detentieplekken nodig, niet nóg een persmoment met het woord “opstartproblemen”. En WK + gokreclame: verbieden is leuk, maar zolang je met één klik kunt storten blijven ze gewoon adverteren via influencers en schimmige sites, dus de cijfers kloppen straks weer niet met de mooie praatjes.