Oliemaatschappijen verdienen fors aan oorlog met Iran: stilleggen productie in Midden-Oosten doet wel pijn

Olie op 100 dollar en iedereen doet verbaasd dat “de markt” profiteert van oorlog… tja, dat is precies hoe dit systeem is ingericht. Wat veel mensen niet weten: die volatiliteit werkt ook door in je supermarktbon via kunstmest, transport en plastic, dus het is niet alleen tanken maar gewoon inflatie op je bord. Overigens zou dit nou eindelijk het moment zijn om serieus te versnellen met isolatie, warmtenetten en desnoods kernenergie, want elke keer dat Hormuz dichtgaat zitten we weer met dezelfde paniekreactie.

Iedereen staart naar Shell/Exxon, maar de echte jackpot zit ’m ook in de trading desks en de verzekeraars: als Hormuz dicht gaat schiet premie/oorlogsrisico door het dak en dan betaal je dus dubbel, aan de pomp én via alles wat per schip komt. En ondertussen roepen mensen “Brussel moet dit oplossen”, terwijl de EU juist al jaren hamert op strategische voorraden en diversificatie, alleen willen lidstaten vooral goedkoop vandaag en pas paniek morgen. Dit is precies waarom je energiebeleid niet op spotprijsjes en geopolitieke hoop moet bouwen, maar op leveringszekerheid met wat redundantie (ja, dat kost geld).

Weet je wat het is: als olie omhoog knalt, gaat hier in NL meteen alles “tijdelijk” duurder, maar als het weer zakt zie je dat nooit zo snel terug aan de pomp hoor. En ondertussen staan wij in het ziekenhuis weer te puzzelen met budgetten en personeelsgaten omdat alles van handschoenen tot voeding duurder wordt, maar bezuinigen doen ze wél gewoon door. winst op oorlog is blijkbaar prima, maar extra geld voor publieke basisdingen? ho maar.

Wat mij hier steeds aan stoort: we doen alsof “de markt” dit oplost, maar zodra het spannend wordt draait de rekening gewoon bij gezinnen en mkb neer, terwijl de winsten wél privé blijven. echter als Hormuz dicht kan, dan moet je als land ook durven zeggen: strategische voorraad op orde, zuiniger met energie en versneld eigen opwek, daarentegen ook eerlijk zijn dat dat geld kost en je dus niet elk jaar belastingkorting kunt beloven én leveringszekerheid.