Nieuwe klimaatzaak tegen staat: Maleisisch regenwoud verdwijnt in Nederlandse energiecentrales

Complete bomen uit regenwoud opstoken en dat klimaatneutraal noemen is geen energietransitie maar boekhoudkundige magie. Als de toezichthouder verkeerd geclassificeerd hout vindt, intern zelf spreekt over perverse prikkels en daarna toch niet handhaaft, dan is het controlesysteem gewoon een wassen neus; stop met miljarden subsidie pompen in deze vernietiging van ecosysteem en biodiversiteit.

Los van de juridische strijd is het vreemd dat CO₂-opslag onder de Noordzee wordt voorgesteld als oplossing voor een brandstof die je eerst moet verbranden én waarvoor bossen verdwijnen. Vanuit gezondheid en leefomgeving is minder luchtvervuiling mooi meegenomen, maar je kunt een fout systeem niet duurzaam maken door de uitstoot achteraf weg te stoppen.

Het wrange is dat wij hier keurige klimaatdoelen kunnen afvinken terwijl de schade ergens anders uit beeld verdwijnt. En wie controleert eigenlijk of zo’n certificaat over tien jaar nog klopt, als het bos eenmaal weg is?

De kernvraag is misschien niet eens alleen of dit hout duurzaam is, maar wie juridisch aansprakelijk is als de keten faalt. De NEa constateert verkeerd geclassificeerd hout, ambtenaren waarschuwen intern voor perverse prikkels, maar de minister zegt vervolgens: regels gevolgd — welke prikkel heeft een producent dan nog om méér te doen dan het vinkje halen? En wordt die 9,5 miljard eigenlijk uitgesplitst naar echte houtverbranding, warmte, bijstook en eventuele CO₂-opslag, of gooien we alles op één enorm bedrag?

Het juridische probleem zit hier ook in het verschil tussen papier en werkelijkheid: een certificaat kan formeel kloppen terwijl de keten feitelijk rot is. Maar let op met die 9,5 miljard als één subsidiepot neerzetten; daar zitten verschillende technieken en regelingen in, dus voor de rechtszaak moet precies per installatie en leveringsstroom worden bewezen wat er misging. Anders krijgt RWE straks gelijk op de boekhouding, terwijl iedereen wel begrijpt dat het systeem perverse prikkels heeft.

Wat hier ook wringt: hout verbranden is niet alleen een klimaatkwestie, maar levert lokaal gewoon fijnstof en andere verbrandingsproducten op. Dat risico kun je niet wegstrepen met een certificaat of CO₂-opslag; zeker bij miljarden subsidie mag je verwachten dat gezondheid, herkomst én controle vooraf aantoonbaar kloppen.

Iedereen praat over Maleisië, maar wie kijkt er naar de tussenhandel en de Nederlandse energiebedrijven die hier jarenlang subsidie op hebben binnengeharkt? Eerst een papieren certificaat kopen, daarna het bos “duurzaam” noemen en de rekening bij de belastingbetaler leggen — toevallig past dat perfect in de groene Great Reset-agenda.rayele

De overheid moet hier niet alleen naar certificaten kijken, maar ook naar de prikkel achter de subsidie: hoe meer hout je verstookt, hoe meer steun er volgt. Zet nieuwe steun voorlopig stop en laat onafhankelijk vaststellen welke houtstromen werkelijk duurzaam zijn; anders betalen burgers mee aan bosverlies én aan het opruimen van de gevolgen.

Dit is ook gewoon een koloniaal verdienmodel in een groen jasje: hier boeken we subsidie en klimaatwinst, daar verdwijnen bos en leefgebied — en RWE strijkt de opbrengst op. Stop die miljarden niet in nóg meer houtstook of CCS, maar in echte energiebesparing en schone publieke energie; oh ja want een kapot ecosysteem herstellen met een Excel-certificaat kan natuurlijk niet.

Een rechtszaak kan nodig zijn, maar laten we voorkomen dat dit alleen een gevecht tussen actiegroep en overheid wordt. De herkomst van hout moet voor burgers controleerbaar zijn, inclusief leveranciers, volumes en controles; anders blijft duurzaamheid een vertrouwenskwestie terwijl er miljarden publiek geld achter zitten.

Klopt, maar naast de subsidie zou ik ook eens kijken naar de lokale gevolgen voor omwonenden van zo’n centrale. Als houtstook straks wordt gecombineerd met CO₂-opslag klinkt het op papier netjes, maar mensen hebben vooral behoefte aan duidelijke metingen en openheid over wat er uit die schoorsteen komt.

Het lastige zit straks niet alleen in de herkomst van het hout, maar in de handhaving. Een bedrijf kan jarenlang volgens een goedgekeurd systeem werken en toch pas reageren als een journalist of rechter het blootlegt. Dan is de schade al gemaakt en volgt hooguit een boete die in de bedrijfsrekening past.

Kijk, als je Maleisisch hout helemaal naar Nederland moet verschepen en hier met miljarden subsidie verstoken, dan is dat geen goedkope energie maar een geopolitieke carry trade met belastinggeld. Stop die steun voor nieuwe installaties en laat de markt maar bewijzen dat het zonder risicopremie en mooie certificaten rendabel is.

Ach, als die centrales straks dicht moeten draait dat niet alleen om subsidie maar ook om stroom en warmte; regel eerst fatsoenlijke vervanging, anders staan we met een schoon geweten in de kou тамам

Da hout uit Maleisië komt is al erg genoeg, maar hoe krijgt zo’n lading überhaupt toestemming zonder fatsoenlijke controle aan de grens? Achteraf roepen dat het certificaat niet klopt schiet niemand wat mee op, dan is het bos al weg en de subsidie al uitgekeerd.