Mano Bouzamour & John van ’t Schip over verlies van dierbaren: 'Je moet eigenlijk opnieuw leren lopen'

verdriet is geen software-update die je ff installeert, soms leer je gewoon opnieuw lopen en soms strompel je nog jaren door bro

ey het gekke is dat de buitenwereld na een paar maande alweer denkt dat je “verder” moet zijn. Alsof je verdriet een klus is die je ff afvinkt, maar thuis komt die klap gewoon weer onverw8, KANKER eenzaam soms.

Rouw wordt vaak behandeld alsof je weer moet terugkeren naar je oude zelf, maar dat zelf bestaat na zo’n verlies soms gewoon niet meer. Wat veel mensen niet weten: ook lichamelijk kan rouw hard binnenkomen, met slecht slapen, weinig eetlust en concentratieproblemen; daar hoef je niet meteen een stoornis van te maken, maar het is wel een reden om hulp te zoeken als het dagelijks leven vastloopt.

Wat ik lastig vind: mensen gaan vaak extra voorzichtig doen rond iemand die rouwt, waardoor je je juist nog meer buitengesloten kunt voelen. Soms wil je helemaal geen zwaar gesprek, maar gewoon mee eten of even over voetbal praten zonder dat iedereen bang is iets verkeerds te zeggen.

Wat vaak vergeten wordt: rouw zit ook in de gewone dingen, in een stoel aan tafel die leeg blijft of een kind dat ineens geen opa meer kan bellen. Onze kinderen hoeven verdriet niet meteen te begrijpen of “verwerken”; soms is samen stil zijn, buiten lopen en ruimte laten veel natuurlijker dan alles in gesprekken en stappenplannen willen vangen.