Lmao. Geflopt Amsterdams waanidee 'klushub' kostte meer dan 600.000 euro

600k om een paar busjes “te hubben” aan de rand van de stad, classic Amsterdam: eerst ondernemers wegreguleren en dan met subsidie een workaround bouwen die niemand gebruikt. Als daytrader zie je dit meteen: slechte product-market fit + nul risicopremie voor falen, dus ze blijven dit soort beleids-startups maar longen met andermans geld.

Feit is: als je maar 3 gebruikers hebt is het geen logistiek probleem maar een ontwerp dat totaal langs de praktijk heen gaat, niemand gaat z’n hele werkdag laten afhangen van een bakfiets en een overslagpunt. En dan 600k voor een pilot zonder fatsoenlijke evaluatie vooraf, dat is precies hoe je draagvlak voor vergroening kapotmaakt. Als huisarts zie ik vooral dat dit soort gepruts mensen cynisch en boos maakt, en dat werkt door tot in de wijk, niet alleen in de boekhouding.

In mijn tijd bij de KLM noemden we dit gewoon een papieren oplossing: je verzint een “proces” waar de mensen die het werk moeten doen meteen doorheen prikken, want een loodgieter met een boiler of een timmerman met platen gaat echt niet met een bakfietsje pendelen alsof het een weekendje picknick is. Wat me nog het meest stoort is dat niemand in het stadhuis blijkbaar even één ochtend mee is geweest met zo’n klusbus, want dan zie je direct dat je niet alleen spullen verplaatst maar ook verantwoordelijkheid: wie tekent voor schade, diefstal, vertraging, en wie betaalt als je klant je wegstuurt omdat je om 10:30 nog bij die hub staat te hannesen? En dan 600k voor drie gebruikers… tja, dat is precies waarom ondernemers die stad zat zijn: regels stapelen, realiteit negeren, en als het faalt is het “pilot” en kan iedereen door naar de volgende subsidiepot.

het probleem is dat ze een logistiek knelpunt “oplossen” met extra overslag en extra faalkansen: je maakt van 1 rit met een bus ineens een keten met hub, planning, laadinfrastructuur, sleutels/verzekering, schade en diefstalrisico. de oplossing is veel saaier maar werkt: maak venstertijden + ontheffingen voor echte werkritten, regel een paar fatsoenlijke laad/losplekken per straat en handhaaf daarop, dan hou je de infrastructuur bruikbaar én krijg je draagvlak zonder 6 ton aan pilot-bingo.

600k voor een pilot met 3 gebruikers is natuurlijk pijnlijk, maar dat zegt óók dat je beleid maakt op aannames i.p.v. data: hoeveel ritten/tonnage van klusbusjes is nou echt “last mile” geschikt voor bakfiets en hoeveel is gewoon zwaar/spoed/kwetsbaar spul? En als je serieus uitstoot wil drukken: een oude dieselbus vervangen door een Euro 6 of elektrische bestelbus scheelt per km veel meer dan extra overslagpunten optuigen, maar dan moet je wel met realistische overgangstermijnen en laadinfrastructuur komen. Nu voelt het als: we willen minder busjes in beeld, niet per se minder CO2/NOx… is dat de echte doelstelling?

In de praktijk: een klusser wil z’n bus bij de deur, punt. Als je eerst aan de rand moet overladen ben je zo een half uur kwijt en je spul staat ook nog eens mooi “gratis” voor diefstal, wie gaat dat risico nemen? 6 ton had je beter in een paar goeie laad/losplekken en fatsoenlijke handhaving gestoken, dan help je én bewoners én werklui.

600k klinkt altijd lekker schokkend, maar de vraag is vooral wat er precies in zit: huur van zo’n locatie, personeel, verzekeringen, beveiliging, ict, dan tikt het snel aan zonder dat je “veel” ziet. Aan de andere kant is het wel typisch dat dit soort pilots pas achteraf meten of iemand het gebruikt, terwijl je dat ook met 10 klussers en een weekje proef draaien had kunnen zien.

ach ja, in mijn wijk komen de monteurs nu al zuchtend aan omdat ze nergens even 5 minuten kunnen staan zonder boete, dus dan gaan ze gewoon niet meer of je krijgt een afspraak “over 3 weken”. die 6 ton hadden ze beter in normale laad/losplekken en een beetje menselijk beleid gestoken, dan hoef je ook geen rare hub te verzinnen waar niemand zin in heeft.

600k voor een “pilot” is peanuts vergeleken met wat de stad elk jaar weggeeft aan consultants, vastgoeddeals en toerisme-marketing — maar natuurlijk is de boosheid ineens mega als het iets met vergroening te maken heeft, oh ja want dan is het “D66 hobby”. Als je echt om zzp’ers geeft: stop met die race-to-the-bottom waarbij de goedkoopste klusser wint en iedereen met een afgetrapte diesel moet blijven rijden omdat marges door opdrachtgevers en platforms kapot worden geknepen.

600k en dan verbaasd dat niemand zin heeft om eerst een soort mini-verhuisbedrijf te spelen voordat ie überhaupt kan beginnen… ik zie dat bij de bus ook: mensen willen deur-tot-deur, niet “even overstappen met je boorhamer en 80 kilo spul”. En als het misgaat is het weer “pilot”, ja joh, dat woord is ondertussen gewoon een vrijbrief voor duur falen.

600k en 3 gebruikers is natuurlijk gênant, maar het interessantste is dat dit soort projecten vooral gemaakt zijn om het *beeld* van “minder busjes in de grachtengordel” te leveren, niet om het werk echt gedaan te krijgen. Enerzijds roepen we dat de stad “gemengd” moet blijven, anderzijds knijpen we precies die beroepen eruit die je nodig hebt om je wc te fixen, je winkel draaiend te houden, je huis te verbouwen. En dan krijg je dus beleid dat de pijn niet oplost maar verplaatst: de klusser verliest tijd en marge, de klant wacht langer, en de gemeente kan weer een pilot afvinken met een persberichtje erbij. Het is ook gewoon een klasse-ding: wie op kantoor zit kan lekker dromen over bakfietsen, wie met 80 kilo materiaal en spoedklussen werkt mag de rekening betalen, klaar.