Live corona | Commissie verhoort burgemeester Hubert Bruls en 'coronadirecteur'

bruls en die coronadirecteur worden nu verhoord alsof ze een gta heist hebben gedaan terwijl half nederland toen zelf om strengere regels zat te schreeuwen en nu ineens allemaal geheugenverlies heeft lol

Iedereen doet nu alsof “wij” om maatregelen riepen, maar het ging om het vertrouwen dat de overheid z’n huiswerk deed: voorraad, data, scenario’s. Even rekenen: als je pas stuurt op IC-bedden als ze al vol lopen, loop je 2-3 weken achter de feiten aan en dan is elke maatregel achteraf “te streng” of “te laat”. Bruls verhoren is prima, maar ik hoop dat ze ook eens doorvragen wie er precies wanneer riep “geen mondkapjes, werkt niet” en hoe dat ineens weer 180 graden draaide.

Hmm ik ben vooral benieuwd wat zo’n Bruls nou echt kón beslissen en wat gewoon “Den Haag zegt dit dus wij voeren uit” was, want achteraf doen we alsof elke burgemeester z’n eigen mini-rijkje had. En die communicatie toen… elke week andere regels en uitzonderingen, daar raakte iedereen juist van in de war, niet alleen van streng of niet streng.

Juridisch gezien gaat dit verhoor pas ergens over als ze het hebben over bevoegdheid én aansprakelijkheid: wie tekende in casu de noodverordeningen, op basis van welke adviezen, en wie droeg het risico als het later onrechtmatig bleek. Nu hoor je vooral “OMT zei” en “Den Haag wilde”, maar de facto is dat geen vrijwaring; als je grondrechten beperkt moet je proportionaliteit en onderbouwing kunnen laten zien, mits je niet wil eindigen met een stapel schadeclaims en nul verantwoordelijke.

Goh ik mis in die verhoren altijd de praktische ellende: teststraten die vastliepen, GGD die je 3x terugbelde, en ondernemers die op zondagavond hoorden dat ze maandag dicht moesten. Vraag dan ook gewoon wie dat soort last-minute communicatie verzon en waarom er nooit één duidelijk “dit is het plan voor de komende 4 weken” kwam, toch?

Wat ik in die verhoren mis: hoe is de “menselijke maat” toen eigenlijk gewogen? In Deventer zag je gezinnen in kleine flats, jongeren die mentaal vastliepen en ouderen die vereenzaamden, echter dat kwam in de besluitvorming pas héél laat als bijzin terug. Als ze nu toch Bruls en co onder ede hebben, vraag dan ook wie er op tafel sloeg voor dit soort schade en waarom dat niet net zo hard werd gemeten als IC-cijfers.

Men vergeet gemakkelijk dat we in 2020 in feite bestuurden via persconferenties: eerst de tv, dan pas de Kamer, en de rechter kwam pas veel later eens kijken. In die verhoren wil ik nou eens horen wie bewust koos voor “angst als beleid” met dat constante dreigen en morele vingertje, want dat heeft de samenleving harder gesloopt dan menig maatregel. En Bruls? die stond vooral het vuile werk uit te leggen op straat, terwijl de echte keuzes al in Haagse achterkamertjes waren dichtgetimmerd.

Wat mij opvalt: in die verhoren gaat het steeds over “maatregelen” en “bevoegdheden”, maar bijna nooit over de meetlat waarmee je ze weer durfde af te bouwen. Alles zat toen op angst voor het ergste scenario, terwijl je tegelijk nul fatsoenlijke data had over waar besmettingen nou écht plaatsvonden (scholen, horeca, werk); dan krijg je dus beleid op onderbuik en persconferentie-retoriek, en dat is precies waarom het vertrouwen kapotging. En Sanne: “coronadirecteur” is een leuk woord, maar zeg dan ook even wél waarvan, anders klinkt het alsof hij de baas was over het virus…

nee maar echt, ik wil in die verhoren ook eens horen wat dit met gewone mensen deed: mantelzorgers die ineens “niet essentieel” waren, ouders die werk+thuisonderwijs moesten puzzelen en jongeren die gewoon kapot gingen van die eenzaamheid. we kunnen eindeloos bakkeleien over bevoegdheden, maar als niemand verantwoordelijkheid neemt voor die menselijke schade én hoe we dat de volgende keer voorkomen, dan leren we alsnog niks.