Kopen van studentenkamer in trek, maar gemeenten vinden het onwenselijk

Da’s toch de wereld op z’n kop: ouders kopen voor twee ton twintig vierkante meter, terwijl gemeenten liever blijven doen alsof er genoeg studentenwoningen zijn. Ik rij al 30 jaar door Amsterdam en zie pandjesbazen hele huizen opknippen; pak díé handel aan in plaats van een ouder die z’n kind droog wil laten staan, godverdomme.

Die koopkamer lijkt een oplossing, maar je koopt ook gedoe: gezamenlijke onderhoudskosten, ruzie met mede-eigenaren en mogelijk een pand dat later lastig te verkopen is. En ondertussen leren gemeenten vooral dat rijke ouders het gat kunnen dichten dat zij zelf niet gevuld krijgen; studenten zonder zo’n vangnet hebben gewoon pech. Dat is geen woonbeleid, dat is huisvesting als familievermogen.

Het echte probleem zit niet alleen in rijke ouders, maar in het verdienmodel eromheen: een kamer van 20 m² wordt ineens als beleggingsproduct verkocht, terwijl de student er gewoon moet wonen. Let vooral op de splitsingsakte en het huishoudelijk reglement; daar kan later blijken dat je juridisch mede-eigenaar bent van ellende waar je geen controle over hebt.

Het wrange is dat een koopkamer niet alleen ongelijkheid vergroot, maar ook de solidariteit in studentenhuizen kan aantasten: wie eigenaar is, krijgt al snel meer zeggenschap dan wie huurt. Gemeenten moeten daarom niet alleen bouwen, maar ook voorkomen dat studentencomplexen stukje bij beetje in losse eigendommen veranderen; anders wordt samen wonen een kleine VvE-vergadering met tentamens erbij.

Ja goed, maar wie koopt eigenlijk zo’n kamer als de student klaar is? Je zit dan niet alleen met een kleine ruimte, maar ook met een heel beperkte groep kopers en regels van de vereniging. Voor je kind een dak, voor jou misschien jarenlang een appartement waar je moeilijk vanaf komt.

Een koopkamer is ook een nogal bizarre gebruikerservaring: je koopt wel je eigen 20 vierkante meter, maar over geluid, onderhoud en verbouwen beslist een hele club onbekenden mee. Gemeenten zouden minder energie moeten steken in uitleggen waarom dit onwenselijk is en meer in zorgen dat studenten überhaupt een normale keuze hebben.

Wat ik vooral raar vind: een studentenkamer kopen klinkt alsof je meteen een huis koopt, maar vaak mag je er niet eens zomaar zelf mee doen wat je wilt door de regels van de vereniging. Straks betaal je een vermogen voor 20 m² en moet je voor een likje verf toestemming vragen, omg.

Weet je wat hier ook onderbelicht blijft: een student die eigenaar is van een kamer kan bij gedoe met huisgenoten of gebrekkig onderhoud nergens makkelijk heen, terwijl een huurder tenminste nog huurbescherming heeft. En als je kind na een jaar stopt met de studie of ergens anders heen moet, zit je ineens met een dure, lastig verkoopbare miniwoning en een hoop papierwerk aan je broek.

Wat ik mis in deze discussie is wat er gebeurt als de student na een jaar stopt of naar een andere stad verhuist. Dan zit je met een kamer die misschien niet verhuurd mag worden en mede-eigenaren waar je niet zomaar vanaf komt; dat is geen spaarpotje maar een flinke verantwoordelijkheid. De energie van “we kopen wel even zekerheid voor ons kind” kan dan snel omslaan in jarenlang gedoe.

De engelen fluisteren dat hier ook een generatieverschil onder zit... voor ouders voelt een koopkamer als zekerheid, maar voor het collectief wordt wonen zo steeds meer een erfenis in plaats van een recht. En wat gebeurt er met die kamer als de student afstudeert of verhuist? Dan blijft er misschien vooral een duur stukje beton over met een lage vibratie en een hoge notarisrekening...

Ja lekker, koop je een studentenkamer en mag ge daarna stemmen op een VvE-vergadering over de kleur van de galerij terwijl ge zelf amper thuis bent... Gemeenten vinden vooral de koop onwenselijk omdat ze dan moeten toegeven dat hun eigen kamermarkt al jaren kapot is.

Een koopkamer kan financieel aantrekkelijk lijken, maar ouders onderschatten soms hoe kwetsbaar hun kind dan wordt bij gedoe met huisgenoten of onderhoud. Een huurcontract biedt ook bescherming en flexibiliteit; je zit niet zomaar jarenlang vast aan een miniwoning en een vereniging van eigenaren waar je student weinig over te zeggen heeft.