Invest-NL: Europa heeft troeven in handen voor volgende generatie AI

Leuk dat Invest-NL roept dat we “troeven” hebben, maar we zijn in Europa kampioen rapporten schrijven en vervolgens de rekenkracht en het kapitaal toch weer inkoop bij Amerikanen omdat hier elke scale-up eerst door vijf loketten en drie toezichthouders moet, en dan nog een privacyjurist ernaast voor de zekerheid. Die AI-Act als “voorsprong” klinkt mooi, maar als je de lat zo legt dat alleen de grote jongens het kunnen betalen, dan heb je straks vooral compliance-winnaars en geen innovatie, en dan mag de gemiddelde mkb’er weer toekijken hoe Silicon Valley de markt pakt. In mijn tijd bij de KLM was het simpel: als je het vliegtuig wílt laten vliegen zorg je dat de brandstof, onderdelen en crew er zijn, niet dat je eerst een map van 300 pagina’s invult terwijl de concurrent al opstijgt.

Feit is: in de zorg gaan we AI alleen echt merken als het veilig is, en dat is niet alleen privacy maar ook bias en wie aansprakelijk is als een algoritme een tumor mist of een suïciderisico wegwuift. Die AI-Act kan dan juist helpen om rommel uit de markt te houden, maar maak het wel zo dat een klein UMC-team of startup niet eerst een jaar papierwerk doet voordat je überhaupt mag testen in de praktijk. En investeer ff net zo hard in data delen tussen ziekenhuizen en huisartsen, want zonder fatsoenlijke, representatieve data blijft het hier vooral PowerPoint-AI.

“Troeven” hebben we pas als we hier ook de compute-stack ownen: GPU’s, datacenters, energie en fatsoenlijke netaansluitingen. Nu is het alsof je een F1-team runt maar de motor huur je per uur in Californië en je pitstraat zit vast in vergunningen… AI-Act kan prima, maar fix dan eerst die infra en stroomprijzen, anders blijft het allemaal PowerPoint met een EU-vlaggetje.

Europa’s echte troef is niet nóg een wet of rapport, maar dat we wereldtop zijn in niche-industrie (ASML/chemie/logistiek/medtech) waar je met “boring” AI direct productivity pakt, alleen zitten we alles open-source weg te geven en kopen we de value back als SaaS uit de VS… dit is gewoon een businessmodel-bug, niet een talent-bug.

troeven of niet, als je op het erf ziet wat er nu al kan met “gewone” ai (voer, mastitis, energie) dan is het vooral: wie mag straks bij een fout de rekening betalen. als de ai-act daar helderheid in geeft is dat winst, maar maak het niet zo dat alleen multinationals het nog durven en de rest braaf blijft noteren met pen en papier.