Frankrijk is zorgenkind van Europa: wie gaat het land redden?

Frankrijk is niet morgen failliet, maar het model waarbij iedereen vooral naar de buurman wijst houdt ook geen stand. Rente die richting defensie- of onderwijsbudget gaat is geld voor beleid dat al weg is, en daar helpt nóg een verkiezingsbelofte van Le Pen niet tegen. Hervormen kan alleen met een geloofwaardig plan én bescherming van de laagste inkomens; anders krijg je eerst protesten, daarna hogere rente en uiteindelijk alsnog de rekening, maar dan zonder speelruimte.

“Frankrijk is financieel niet meer te redden” klinkt nogal definitief, terwijl er geen enkel concreet bedrag of tijdpad wordt genoemd. Hoe hoog zijn die rentelasten precies, welk deel komt door hogere rente en welk deel door meer schuld, en hoe verhoudt dat zich tot Italië of België? En bij Le Pen graag ook haar begrotingsplan erbij — bezuinigen roepen is iets anders dan uitleggen waarop je dan daadwerkelijk gaat korten.

Frankrijk heeft niet alleen een begrotingsprobleem, maar vooral een legitimiteitsprobleem. Iedere hervorming wordt daar verkocht als een aanval op verworven rechten, terwijl de rekening van het nietsdoen naar jongeren en toekomstige belastingbetalers wordt doorgeschoven. Le Pen kan dat wantrouwen uitbuiten, maar zodra zij werkelijk gaat snijden ontdekt ze dezelfde straat als haar voorgangers.