Drie leeuwinnen dood door hitte in Japanse dierentuin

Triest maar ook niet heel verrassend: 40°C met hoge luchtvochtigheid is voor veel zoogdieren echt killing, en leeuwen zijn juist gebouwd op droge hitte (in Japan koel je dan amper nog af met hijgen). Als 10 van de 16 al minder eten en sloom worden, dan zit je eigenlijk al in de gevarenzone en is “we zetten nu koelers neer” wel erg laat, toch? En ja, dit soort hittegolven in Japan worden vaker en intenser door opwarming, dus dierentuinen moeten hier gewoon op ontworpen zijn, niet op een ‘normale zomer’.

Dit is precies waarom “we zetten nu koelers neer” zo wrang klinkt: als 10 van de 16 al sloom en niet meer eten, dan had je al lang een hitteprotocol moeten hebben met noodverhuizing naar binnen, extra waterpunten en vooral: minder publiek/meer rust i.p.v. nog een dagje doorharken. En ja klimaat maakt dit extremer, maar dierentuinen zijn geen natuurgebied; als je een roofdier in een betonnen bak stopt ben jij 100% verantwoordelijk voor z’n microklimaat, punt. Anders is het gewoon een dure etalage die faalt zodra het ecosysteem buiten de “normale zomer” valt.

Men vergeet gemakkelijk dat een dierentuin geen “natuur” is maar techniek: je kiest er dus óók voor om dieren te houden die bij jouw klimaat passen, of je bouwt het verblijf alsof het een machinekamer is met redundantie. Drie leeuwinnen dood en pas daarna koelers/ventilatoren klinkt als: te laat opgeschaald, en niemand durfde het park (deels) dicht te gooien omdat er kaartjes verkocht zijn. En die vochtige hitte in Japan is geen verrassing meer; dan moet je hitteprotocol al klaar liggen vóórdat de eerste leeuw stopt met eten.

Ik zie het elke dag met hitte op de afdeling: het gaat niet “langzaam mis”, het klapt ineens om als je te laat bent met koelen en vocht, en bij dieren heb je nog minder signalen tot het echt fout zit. En dan lees je: 10 van de 16 al sloom en niet eten, maar pas daarna verplaatsen en ventilatoren… sorry hoor, dat is geen pech, dat is falend toezicht. Als je beesten houdt moet je ook een noodplan hebben dat meteen ingaat, desnoods park dicht en klaar.

Ik merk dat dit ook iets zegt over hoe “menselijk” we dierentuinen maken: betonnen bakken die je met techniek koel probeert te houden, en als die hitte/vochtigheid piekt is het gewoon game over voor een dier dat nergens heen kan. In de natuur zoeken ze schaduw, graven, trekken weg of liggen nachtenlang stil, maar hier zitten ze vast voor ons dagje uit… die energie voelt echt verkeerd. Misschien moeten we eens eerlijk zijn en stoppen met soorten houden die je alleen met airco in leven houdt.