Doos met valse stempels en papieren van verzetsstrijder opgedoken: 'Unieke inkijk'

In de praktijk vind ik dit soort vondsten vooral pijnlijk én waardevol tegelijk: je ziet ineens hoe professioneel dat verzet was met stempels en blanco bewijzen, en dan ligt het gewoon jaren in een doos te verstoffen bij een verhuizing. Hopelijk gaan ze het niet alleen “tentoonstellen”, maar ook meteen goed digitaliseren en de herkomst checken, want dit soort spul wil je echt niet kwijt of laten verdwijnen.

Men vergeet gemakkelijk dat dit soort “rommel in een doos” niet alleen museumspul is, maar ook gewoon bewijs van hoe de bezetting een papieren werkelijkheid maakte waar je met een stempel over leven of dood ging. En die contracten met bedrijven zijn misschien nog wel het interessantst: na de oorlog riep half Nederland dat men “niets kon doen”, maar ondertussen werd er wél onderhandeld en meegeprofiteerd; dat schuurt, en daarom moet het juist openbaar. Ben benieuwd welke instelling dit durft te tonen zonder het weer glad te strijken tot een heldenverhaal.

Ten eerste: hoe kan het dat iemand “even” een doos met blanco persoonsbewijzen en stempels in een KB-kelder parkeert en dat niemand daar 20 jaar een registratie/chain of custody van heeft?? Dat is niet romantisch verzet, dat is gewoon archiefbeheer op z’n hobbyistisch. Ten tweede: die contracten met bedrijven wil ik dus ongecensureerd zien met namen en bedragen, want anders wordt het weer een braaf heldenverhaal en blijven de echte grijze zones netjes buiten beeld, maar ok.

Wederom zo’n “verhuizing” waarbij ineens blijkt dat er twintig jaar een doos in een kelder staat te niksen, en nu mag er weer een projectteam op met scannen, restaureren, inventariseren… reken rustig €150.000-€300.000 voordat het überhaupt netjes in een systeem zit. En dan gaat de KB het “schenken” aan een andere club, dus nóg een keer transport, verzekering en beheer; typisch rondpompen van kosten omdat niemand in 2004 even een registratiekaartje van €0,50 maakte.