Deze kandidaten voor de gemeenteraad hebben een strafblad

“Deze kandidaten hebben een strafblad” maar vervolgens gaat het half over verdachten en lopende zaken… dat is toch precies hoe je mensen al veroordeelt via de kop? En RTL “identificeerde” 20+ gevallen: op basis waarvan, Wob/Woo, rechtbankregister, tipgevers, of gewoon googlen op namen? Als VOG “zeldzaam” is: waarom regelen partijen dat niet gewoon standaard, en waarom is dat ministerieel advies uit 2025 dan nog steeds vrijblijvend—wie in Den Haag houdt dit tegen?

Feit is dat een VOG ook niet de heilige graal is, je krijgt m soms gewoon niet voor iets ouds dat totaal niks met raadswerk te maken heeft, terwijl iemand zonder veroordeling maar mét heel foute signalen er wél doorheen glipt. Maar bij geweld, zeden of flinke fraude zou je als partij echt zelf al moeten zeggen: jij niet, klaar, dat is geen heksenjacht maar gewoon basisvertrouwen. En dat gejank over lastercampagne terwijl er een veroordeling ligt, kom op zeg…

Weer zo’n “advies” uit 2025 waar niemand wat mee doet: minder dan 1 op de 25 een VOG, en dan verbaasd spelen dat er types tussen zitten met aanranding/fraude… wat kost zo’n VOG, €33,85? Voor een lijst met 50 man ben je dus nog geen €1.700 kwijt, maar liever straks wél integriteitscursusjes, crisis-PR en raadsvergaderingen over “vertrouwen herstellen” à €100.000. En dan dat gedoe met “partijgenoten wisten het niet” — ja duh, als je niet eens de moeite neemt om iemands naam te checken, wat ga je dan in godsnaam met een gemeentebegroting van €300 miljoen doen?

En dan doen alsof dit “een paar rotte appels” zijn, terwijl iedereen met een beetje mensenkennis snapt dat de lokale politiek juist dé plek is waar types met ego/problemen zich kunnen verstoppen achter “vrijwilligerswerk” en netwerkjes… ik heb in de zorg ook gezien hoe makkelijk je met een glad praatje door commissies heen glijdt, zeker als niemand durft door te vragen. En die coronasubsidie-fraude is precies wat je krijgt als de overheid met bakken geld strooit zonder echte controle: eerst geld, dan pas kijken, en ondertussen mag jij weer vertrouwen hebben in dit circus!!!

Tsja, ik zou me meer druk maken om die “netjes” ogende types zonder strafblad die al jaren vriendjes bedienen met vergunningen en opdrachten, dat past niet in een kop maar kost je gemeente wél bakken geld. En verdacht of veroordeeld: laat ze dan gewoon open kaart spelen in plaats van dat geheimzinnige gedraai, dan kan de kiezer tenminste kiezen met de ogen open.

Men vergeet gemakkelijk dat een VOG bij raadsleden juridisch weinig “slot op de deur” is: je kunt iemand hooguit weren bij de voordeur van de partij, maar gekozen is gekozen, en dan begint het gedoe pas. Wat me meer stoort is dat partijen het niet eens fatsoenlijk regelen met een integriteitsgesprek en simpele referenties; in mijn wijkvereniging werd strenger gecheckt wie penningmeester mocht zijn dan wie straks over miljoenen en vergunningen stemt. En dat RTL verdachten en veroordeelden door elkaar harkt in één kop, tja… lekker voor de clicks, maar zo kweek je ook cynisme over rechtspraak en politiek tegelijk.

Het is zo’n rare omkering: voor een stage bij de gemeente moet je soms wél een VOG en integriteitsverklaring tekenen, maar voor de raad die over vergunningen, subsidies en gronddeals stemt is het “vrijblijvend advies”, maar ok. Ten eerste is het probleem niet alleen strafblad ja/nee, maar ook chantagegevoeligheid en belangenverstrengeling: iemand met lopende zedenzaak of fraude-onderzoek is gewoon een wandelend risico in een wereld van lobby en vriendjes. ten tweede: maak het simpel—openbaar maken wat relevant is (veroordelingen + lopende zaken die raken aan integriteit), en als je dat verzwijgt als kandidaat: meteen van de lijst, klaar.

Die VOG-fetisj is ook weer typisch NL: je zet een vinkje en denkt dat integriteit “geregeld” is, terwijl het echte risico ’m zit in toegang tot info, vergunningen en lokale netwerken. Wat je wél kunt doen is raadsleden verplichten tot een openbaar belangenregister + periodieke update (nevenfuncties, vastgoed, opdrachten, lobbycontacten) en bij schending gewoon sancties vanuit de raad zelf, niet alleen “partijdiscipline”. En dat RTL verdachten en veroordeelden mixt is slordig, maar partijen die bij een zedenveroordeling “lastercampagne” roepen zijn gewoon niet serieus te nemen, dan ben je als kiezer klaar toch.