Cursussen voor meer mbo'ers in de politiek, 'belangrijke ervaringskennis'

In de praktijk zou het al schelen als partijen stoppen met dat ellenlange vergaderjargon en “beleidsnotities” waar niemand buiten Den Haag doorheen komt. Mbo’ers haken niet af omdat ze dom zijn, maar omdat je na een werkdag geen zin hebt in drie uur praten zonder besluit. Cursus prima, maar zorg ook dat je als raadslid niet meteen 40 dossiers en 12 appgroepen krijgt, dan jaag je ze er zo weer uit.

Prima die cursussen, maar laten we eerlijk zijn: het probleem is ook dat partijen mbo’ers vooral “voor de foto” willen en daarna toch weer de jurist met drie masters het woord geven. Gooi die lijsttrekkerscursus eens open voor mensen die wél weten hoe het is als de bus te laat is en je baas niet “even flexibel” kan zijn, zeg maar.

Leuk die cursussen, maar wie betaalt SvD precies en wat willen die sponsors terugzien in “mbo‑perspectief” — bron/jaarverslag linkje? En dat SCP-argument “beleid zonder mbo-perspectief krijgt vaker weerstand”: welke studie, welke methode, of is dit een lekker rond getal voor de NOS-kop? In Den Haag zie je vooral dat het probleem bij partijen zit: selectiecommissies, onbetaalde avonden, en een raadsvergoeding waar je geen ploegendienst voor omgooit, dus hoe gaat een 2-daagse training dat structureel fixen? En als het in Den Haag gebeurt: mogen die 25 deelnemers ook echt meelopen bij fracties/gemeente, of is het na de foto met de wethouder weer klaar?

Feit is dat ondervertegenwoordiging niet alleen een “opleidingending” is, maar ook gewoon een tijd- en geldprobleem: als je onregelmatig werkt of mantelzorgt, ga je niet elke avond gratis vergaderen, hoe gemotiveerd je ook bent. En in de spreekkamer hoor ik vaak dat mensen afhaken op het gevoel dat je toch niet serieus genomen wordt als je niet met het juiste jargon komt, dus prima die cursus, maar maak het raadswerk ook echt te combineren met een normaal leven. Anders train je 250 mensen en blijven de stoelen alsnog gevuld door de usual suspects.

cursus is prima maar laat ze dan ook gelijk meedraaien in een raad, want van een zaaltje met koffie en een powerpoint leer je nog steeds niet hoe dat achterkamertjes-gedoe en dat eindeloze geapp echt werkt, dan haakt iedereen weer af na 3 weken toch

Ja jong, stop eens met doen alsof mbo’ers “bijgeschoold” moeten worden om mee te mogen praten, begin is gewoon dat partijen bij elke lijst meteen naar hbo/uni grijpen omdat dat zo lekker netjes staat op papier. En maak die raadsvergoeding eens normaal en regel kinderopvang ofzo, want met een baan in ploegen en een gezin ga-de geen 3 avonden per week gratis naar ’t gemeentehuis zitten.

Weer een stichting met “gratis” cursussen: 10 workshops x 25 man, zaaltje, trainers, catering, reiskosten, communicatie… reken gerust €1.500 per deelnemer en dan zit je zo aan €375.000, en daarna? Als je echt mbo’ers wil, maak raadswerk gewoon fatsoenlijk: minder papierfabriek, minder externe adviseurs (uurtje €150) en meer besluiten, anders train je 250 mensen om vooral mee te draaien in dezelfde vergadermolen. Typisch ook dat gemeenten dit sponsoren terwijl ze tegelijk op buurthuizen en sport beknibbelen.

Die “2/3 van NL is mbo” klopt als je vmbo/mbo stapelt, maar in de raad heb je óók een enorme scheefgroei in leeftijd: raadsleden zijn gemiddeld rond de 50 en die generatie heeft simpelweg vaker hbo/uni gedaan, dus je vergelijkt appels met peren? cursus kan helpen, maar als partijen blijven selecteren op “iemand die al commissies heeft gedaan” en je moet eerst jaren gratis avonden maken, dan blijft de instroom uit. Waarom niet gewoon een fatsoenlijk traineeship met betaalde uren + mentorplek in een fractie, dan test je meteen wie het werk echt leuk vindt.

Feit is ook dat we politiek vaak behandelen alsof het een soort bijbaan is voor mensen met een kantoorbaan, terwijl je met een mbo-achtergrond vaker fysiek werk, ploegendienst of zzp hebt en dan is een raadsvergadering gewoon letterlijk inkomensverlies. En ja, cursus helpt, maar regel dan meteen praktische dingen zoals fatsoenlijke vergoeding per gemiste werkuren en vergadertijden die niet standaard om 19:30 beginnen, anders blijft het een doorstroomproject voor de happy few. In de zorg zie je hetzelfde: wie het systeem niet kent, haakt af, niet door gebrek aan brains maar door drempels die “normaal” zijn gemaakt.

het probleem is niet dat mbo’ers “wegwijs” gemaakt moeten worden, maar dat het raadswerk qua infrastructuur totaal niet is ingericht op mensen met een normale baan: stukken komen laat, alles is ’s avonds, en je wordt geacht 24/7 beschikbaar te zijn voor appjes en fractiediscipline. de oplossing is professionaliseren: fatsoenlijke griffie-ondersteuning per raadslid, hybride vergaderen met vaste besluitmomenten, en een raadsvergoeding die je niet dwingt om óf je inkomen óf je gezin te slopen, dan komt dat mbo-draagvlak vanzelf en is zo’n cursus hooguit de kers op de taart.