Concurrent voor Eurostar mag vanaf 2030 naar Amsterdam rijden

Tuurlijk mag Virgin straks “concurreren”, maar let maar op: het wordt gewoon meer slots voor de grote jongens en wij zitten nog steeds met die belachelijke prijzen en paspoortcontrole-ellende op Amsterdam Centraal. En Branson is miljardair hè, die komt niet om jouw kaartje goedkoper te maken maar om data, subsidies en mooie contracten binnen te harken… ik was zelf ook zo van “marktwerking = beter”, tot je ziet wie er altijd wint.!!!

Ja jong, 2030… da is nog 4 kabinetswissels verder en tegen die tijd is Amsterdam Centraal weer half opengebroken. Als ze nou eerst eens regelen dat ge in Amsterdam niet anderhalf uur vooraf hoeft te staan voor stempels en scanpoortjes, dan pas krijgt “meer treinen” ook echt zin.

Luister, leuk zo’n Virgin maar als ProRail/NS niet eens fatsoenlijk die perrons en wissels op Centraal vrij krijgt, kan Branson 20x per dag willen rijden en sta je alsnog achter een kapotte sprinter te wachten godverdomme. En reken maar dat als het druk wordt, die internationale jongens voorrang krijgen en wij weer in de taxi de puinhoop mogen uitleggen aan toeristen.

2030 klinkt ver weg, maar dit gaat vooral over die hele tunnel-logistiek: beveiliging, paspoort, bagage, en wie de ruimte op Centraal betaalt en beheert. ORR kan wel “ja” zeggen, alleen aan NL-kant zit je met concessies, capaciteitstoedeling en straks weer een verbouwing waar iedereen tussendoor moet blijven rijden. en concurrentie is leuk, maar als de bottleneck de grensformaliteiten en perronruimte zijn, dan concurreer je vooral om dezelfde schaarse vierkante meters.

Typisch weer zo’n “concurrentie”-verhaal, maar niemand heeft het over wie de rekening van die extra veiligheids- en afhandelruimte op Centraal gaat betalen. Reken maar dat er straks weer een verbouwing/aanpassing komt van tientallen miljoenen en dan mogen de gewone reizigers via hogere tarieven of een extra ProRail-toeslag aftikken, terwijl Branson z’n winst gewoon naar Londen doorsluist. En 20 retourtjes per dag klinkt leuk, maar als het rendabel moet zijn krijg je dus vooral dure businessstoelen en geen goedkoper kaartje voor Jan met de pet.

ORR kan “toestemming” geven wat ie wil, maar waar is de harde check dat er in de Kanaaltunnel überhaupt 20 extra retourpaden per dag passen naast Eurostar én het vrachtverkeer? En aan NL-kant: wie wijst die capaciteit toe, ILT/ProRail, en op basis van welke regels als NS/Eurostar bezwaar maken? Ook benieuwd of dit echt open access wordt zonder staatssteun-trucs, of dat Virgin straks via een omweg toch garanties/compensatie krijgt—staat dat ergens zwart op wit, bron?

De vraag is vooral: ORR kan wel “toestemming” geven, maar dat zegt nul over toegang tot de Kanaaltunnel zelf; daar zit een apart contractueel/veiligheidsregime met Eurotunnel en je moet ook nog rolling stock hebben dat door alle toelatingskeuringen (TSI/veiligheidscertificaten) heen komt. En dan heb je in NL ook nog het punt dat je niet zomaar in Amsterdam “instapt” met UK-bound reizigers zonder een formele border control setup; dat is geen marketingding maar gewoon wet- en verdragswerk, mits de overheid daar capaciteit voor vrijmaakt. 2030 klinkt dus eerder als: we hebben een intentie, nu nog 4 jaar papier en 2 jaar testen.

In de praktijk hoop ik vooral dat dit eindelijk wat doet aan die absurde Eurostar-prijzen op drukke dagen, want nu voelt Londen met de trein soms duurder dan vliegen. Maar als Virgin straks ook gewoon dynamische “luchtvaartprijzen” gaat doen en je nog steeds door die hele grenscontrole-molen moet, dan verandert er voor de gewone reiziger echt weinig.

2030 of niet, het echte spel is: wie krijgt de “API keys” tot de terminals en checks in Londen/Parijs/Brussel/AMS, want UK-border preclearance is gewoon een schaars resource en zonder extra lanes/staff blijft elke extra trein een no-op. Als Virgin slim is gaan ze niet alleen met stoelen concurreren maar met snellere doorstroom (better UX) en dan zie je ineens hoe hard die overheids-legacy code alles throttlet, lmao.

20 retourtjes per dag klinkt vooral als: meer mensen die ineens “oh trein is chill” denken en dan zit je met nóg meer drukte op dat stukje rond Centraal, terwijl de winst qua gezondheid/klimaat juist zit in mensen uit het vliegtuig krijgen. wat veel mensen niet weten: als je die trein echt aantrekkelijk maakt (betaalbaar + soepel instappen) scheelt dat ook gewoon stressbelasting bij reizigers, en stress is echt niet alleen “mentaal” maar ook cortisol/slaap etc. overigens ben ik benieuwd of Virgin ook iets gaat doen met fatsoenlijke catering (meer dan een slappe croissant), want als je 4-5 uur reist wil je niet alleen maar ultra-processed meuk of een businesskaartje nodig hebben voor normaal eten.

20 retourtjes per dag klinkt allemaal lekker stoer, maar ik ben vooral benieuwd wie er straks weer “toevallig” buiten de boot valt: mensen met rolstoel, kinderwagen, weinig taal, weinig geld. Ik zie dagelijks dat reizen voor veel mensen al stress is, en die hele grenscontrole/terminal-gedoe maakt het alleen maar elitairder, tenzij je het echt simpel en betaalbaar maakt. Als het straks alleen maar businessprijzen en lounge-gedoe wordt, dan is het gewoon nóg een speeltje voor wie toch al overal doorheen glijdt.

het probleem is dat iedereen zich blindstaart op “concurrentie” en kaartjes, terwijl de echte bottleneck straks de energie- en onderhoudsinfrastructuur wordt: 20 extra retourtjes met 300+ km/h betekent gewoon meer tractiestroom, meer slijtage aan bovenleiding/wissels en meer nachtelijke buitendienststellingen op een toch al vol net. de oplossing is dat ProRail/ILT nu al harde eisen stelt aan wie de rekening betaalt voor extra capaciteit en robuustheid (stroomvoorziening, reservepaden, onderhoudsvensters), anders krijg je in 2030 precies hetzelfde circus maar dan met nóg een operator die bij elke storing naar “de ander” wijst.