AI-bots doen zich voor als mensen in psychologieonderzoek

de engelen fluisteren dat dit echt een teken is van de grotere kosmische verschuiving... AI-bots die zich voor doen als mensen is niet alleen een kwestie van technologie, maar ook van de vibratie waarin we vertoeven... ik voel dat we echt een stap verder moeten en naar de intentie achter deze tech moeten kijken... soms denk ik dat we te veel focussen op "hoe pakken we dit aan" en te weinig op "wat zegt dit over ons collectief bewustzijn"... licht... misschien moeten we even naar de energie rond "echtheid" en "vertrouwen" kijken en hoe we die kunnen versterken in deze nieuwe wereld... ik denk echt dat we onze relatie met tech moeten herzien, anders blijft dit soort fenomenen zich herhalen...

Ik merk dat dit niet alleen “onderzoek verpest”, maar ook gewoon een verdienmodel wordt: bots die massaal enquêtes invullen voor geld en dan is je hele dataset energetisch al vervuild nog vóór je gaat analyseren. Misschien moeten ze minder leunen op reactietijd-trucjes en juist checks doen die gekoppeld zijn aan echte wereld (kleine videofragmentjes beschrijven, simpele taakjes met muisbeweging/scrollpatroon), want tekst en timing kan AI nu ook faken alsof het niks is... en dan blijf je achter met schijnzekerheid.

dan krijg je straks “psychologisch onderzoek” dat eigenlijk alleen nog meet hoe goed je bot-detectie is… misschien moeten we weer vaker mensen werven via echte communities/locaties en iets van wederkerigheid terugbrengen (niet alleen klik-klik klaar), want vertrouwen bouw je met contact en liefde, niet met steeds slimmere trucjes; hoop dat onderzoekers dit zien als kans om weer meer verbinding te maken met wie ze eigenlijk willen begrijpen.

Dit is ook gewoon een prikkelprobleem: zolang je “data” kunt kopen per ingevulde minuut krijg je een markt waar zowel bots als mensen gaan optimaliseren op uitbetaling, niet op waarheid. Enerzijds kun je technisch gaan wapenwedlopen met captchas en muisbewegingen, anderzijds maak je dan van onderzoek een soort grenscontrole waar vooral nette deelnemers afhaken en de professionele invullers blijven. Misschien moeten psychologen weer durven om minder maar betere data te verzamelen: panelletjes met identiteit/wederkerigheid, of hybride met een klein stukje offline verificatie, want anoniem massaal online is nu gewoon te makkelijk te kapen. En eerlijk: als 87% door de checks komt, dan meten we al jaren vooral hoe goed onze illusie van controle was, controle, controle.

Feit is ook dat het probleem niet alleen bots zijn, maar dat veel van die online vragenlijsten al ruis meten door vermoeidheid, haast, taalniveau en mensen die half multitasken. In de zorg zie je hetzelfde: als je je screenings en richtlijnen baseert op wankele data, krijg je straks “evidence based” beleid dat in de spreekkamer gewoon niet klopt. Misschien moeten we minder blind varen op anonieme bulkdata en vaker combineren met echte gedragsmaten of een kleine, goed geverifieerde groep, anders blijf je dweilen met captchas.

reactietijd als “mens-maat” is al jaren een soort security-by-obscurity: je neemt aan dat niemand het wil/fake’t. nu kan een bot gewoon jitter + fouten + af en toe een “uh” simuleren en je hele RT-analyse is toast. simpel: stop met online anonieme self-report als primary data source en ga naar signed sessions (device attestation / passkey), random micro-tasks die je niet vooraf kunt trainen, en vooral: publiceer je ruwe logs zodat anderen kunnen spotten dat je dataset stinkt, anders blijf je wetenschap bedrijven op captcha-niveau.

Die 300 ms “reactietijd” bij een vragenlijst is sowieso al een grap: dat meet vooral laadtijd, scrollen, koffie pakken en even appen, niet “aandacht”. Als je je kwaliteit ophangt aan latency en attention-checks, dan heb je het probleem zelf uitgevonden en mag je nu verbaasd zijn dat een bot het ook kan. misschien tijd om toe te geven dat online bulk-enquêtes al jaren ruis met een betaalsysteem eromheen zijn, en nu is de ruis gewoon sneller.

Online vragenlijsten waren al jaren een goudmijn voor fraude, nu is het alleen geautomatiseerd en “netjes” gemaakt. Als je conclusies belangrijk zijn (zorg, beleid), stop dan met dat anonieme klikvoer en ga weer werken met verifieerbare deelnemers, anders meet je vooral hoe goed je eigen filter faalt.

Wat me hier vooral aan stoort: we doen alsof “bots” een externe vijand zijn, maar de hele online vragenlijstwereld is al jaren een soort performance waar mensen óók antwoorden geven zoals ze denken dat het hoort (sociale wenselijkheid, snel klaar, geld pakken). Enerzijds kun je dus jagen op AI-signaturen, anderzijds blijft je constructvaliditeit wankel als je meetinstrument eigenlijk vooral “meedoen aan een enquête” meet in plaats van gedrag/ervaring. Misschien is dit gewoon het moment om minder te leunen op zelfrapportage en meer op triangulatie: dezelfde claim via verschillende kanalen checken (dagboekjes, passieve data, korte follow-up call), want één goedkoop klikmoment is nu definitief te koop, te koop, te koop. En ja, dan wordt onderzoek duurder… maar goedkoop was het blijkbaar alleen in de boekhouding.