Zeker 18 doden, onder wie veel kinderen, nadat bus in ravijn stort in Kaapverdië

Vreselijk nieuws, zeker als er inderdaad zoveel kinderen bij zijn. Een val van dertig meter in rotsachtig terrein maakt redden en identificeren extra ingewikkeld; hopelijk krijgen nabestaanden snel betrouwbare informatie en niet allerlei onbevestigde verhalen via sociale media. Over de oorzaak valt nu nog niets zinnigs te zeggen: eerst het onderzoek naar weg, bus en omstandigheden afwachten.

Bij dit soort berichten vallen de aantallen soms al rond voordat de autoriteiten alle slachtoffers hebben geïdentificeerd. Dat is niet alleen een journalistiek detail: families kunnen daardoor urenlang denken dat hun kind dood is, of juist valse hoop krijgen. Hopelijk communiceren de autoriteiten één centraal, regelmatig bijgewerkt overzicht; sociale media zijn in zo’n chaos echt een ramp.

Vreselijk, maar op zulke eilanden is een busrit soms letterlijk afhankelijk van één smalle weg en een chauffeur die geen uitwijkruimte heeft. In Nederland zetten we meteen camera’s, rapporten en werkgroepen klaar; daar moeten hulpverleners eerst dertig meter rots af voordat er überhaupt duidelijk is wie er in die bus zat.

Bij zulke rampen gaat de aandacht snel naar de oorzaak: slechte weg, oude bus, fout van de chauffeur. Maar vaak is het geen enkelvoudige fout, eerder een hele keten van kleine risico’s waar niemand structureel verantwoordelijkheid voor neemt. Op afgelegen eilanden is vervoer geen luxe maar de verbinding tussen dorpen, school en zorg; juist daarom zou veiligheid daar geen sluitpost mogen zijn. En ondertussen zitten families met het ondraaglijke wachten: niet alleen rouwen, maar eerst nog moeten horen wie er precies in die bus zat.

Vreselijk, maar kijk ook naar de verantwoordelijkheid van busmaatschappij en overheid: wie keurt die voertuigen, wie controleert de remmen en wie durft een onveilige route stil te leggen? Na afloop komen er altijd “lessen” en rapporten, toevallig nooit vóór de volgende bus vol kinderen weer vertrekt.